Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 123/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 124/2021/NĐ-CP về quản lý hoạt động xây dựng. Nghị định mới có hiệu lực từ ngày 1/8/2026, hứa hẹn mang đến nhiều thay đổi quan trọng trong quy trình cấp giấy phép xây dựng.
Những điểm mới nổi bật
Theo Nghị định mới, thời gian cấp giấy phép xây dựng được rút ngắn đáng kể. Cụ thể, đối với giấy phép xây dựng nhà ở riêng lẻ, thời gian xử lý hồ sơ không quá 15 ngày làm việc (giảm 5 ngày so với quy định cũ). Đối với các công trình khác, thời gian cấp phép tối đa là 25 ngày làm việc (giảm 5 ngày).
Bên cạnh đó, nghị định mới cũng đơn giản hóa hồ sơ xin cấp giấy phép xây dựng. Các thành phần hồ sơ được tinh gọn, loại bỏ một số loại giấy tờ không cần thiết, giúp người dân và doanh nghiệp dễ dàng hơn trong việc chuẩn bị và nộp hồ sơ.
Quy định về miễn giấy phép xây dựng
Nghị định mới mở rộng diện miễn giấy phép xây dựng đối với một số loại công trình. Theo đó, các công trình sửa chữa, cải tạo không làm thay đổi kết cấu chịu lực, không làm thay đổi công năng sử dụng và không ảnh hưởng đến an toàn công trình sẽ được miễn giấy phép xây dựng.
Ngoài ra, các công trình tạm phục vụ thi công xây dựng công trình chính cũng thuộc diện miễn giấy phép. Tuy nhiên, chủ đầu tư vẫn phải thông báo với cơ quan quản lý xây dựng địa phương về thời gian thi công và thời hạn tồn tại của công trình tạm.
Trách nhiệm của các bên liên quan
Nghị định mới quy định rõ trách nhiệm của các cơ quan có thẩm quyền cấp giấy phép xây dựng. Các cơ quan này phải bảo đảm quy trình cấp phép minh bạch, công khai, đúng thời hạn. Trường hợp chậm trễ, cơ quan cấp phép phải có văn bản giải trình lý do và chịu trách nhiệm về việc chậm trễ đó.
Đối với chủ đầu tư, nghị định yêu cầu phải tuân thủ đúng các quy định về xây dựng, bảo đảm an toàn cho công trình và các công trình lân cận. Việc xây dựng sai giấy phép sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.
Ứng dụng công nghệ trong cấp phép xây dựng
Một điểm đáng chú ý khác là việc khuyến khích ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý cấp giấy phép xây dựng. Các địa phương được yêu cầu xây dựng hệ thống tiếp nhận và trả kết quả trực tuyến, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp.
Việc này không chỉ giúp giảm thời gian đi lại, tiết kiệm chi phí mà còn tăng tính minh bạch trong quá trình xử lý hồ sơ. Người dân có thể tra cứu tình trạng hồ sơ trực tuyến và nhận kết quả qua dịch vụ bưu chính công ích.
Nghị định mới được kỳ vọng sẽ tháo gỡ những vướng mắc trong thủ tục cấp giấy phép xây dựng, thúc đẩy thị trường bất động sản phát triển lành mạnh và tạo điều kiện thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp trong hoạt động xây dựng.
