TP.Đà Nẵng sau sáp nhập với tỉnh Quảng Nam đang tái định vị chiến lược phát triển với quy mô lớn hơn, hướng tới vai trò trung tâm công nghệ, tài chính và logistics của khu vực Đông Nam Á. Theo quy hoạch điều chỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn 2050, thành phố có diện tích tự nhiên hơn 11.859 km², dân số dự kiến khoảng 3,1 triệu người, phát triển theo mô hình đô thị đa trung tâm, thông minh, sinh thái.
Mục tiêu tăng trưởng và kinh tế số
Đà Nẵng đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP bình quân 11-12%/năm giai đoạn 2026-2030, GRDP bình quân đầu người khoảng 8.500 USD. Kinh tế số đóng góp 35-40% GRDP, thuộc nhóm cao nhất cả nước. Chiến lược lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực tăng trưởng trung tâm.
Hệ sinh thái công nghệ số và hạ tầng dữ liệu
Thành phố hình thành hệ sinh thái công nghệ số hiện đại với khu công nghệ số tập trung, Digital Hubs, mô hình thử nghiệm Sandbox. Hạ tầng dữ liệu số dùng chung, trung tâm dữ liệu tiêu chuẩn quốc tế Tier III, Tier IV, Trung tâm dữ liệu xanh và Trung tâm an toàn an ninh thông tin là nền tảng cho kinh tế số, xã hội số. Đà Nẵng định vị vai trò đầu tàu KH-CN miền Trung và Tây Nguyên theo Nghị quyết 57-NQ/TW.
Trung tâm tài chính quốc tế và khu thương mại tự do
Đà Nẵng đặt tham vọng xây dựng Trung tâm tài chính quốc tế (IFC) Việt Nam, tạo động lực tăng trưởng mới cho miền Trung. Song song là khu thương mại tự do (FTZ) gắn với cảng biển quốc tế Liên Chiểu, Tiên Sa, cảng hàng không quốc tế Đà Nẵng và mạng lưới logistics liên vùng.
Phát triển theo 3 vùng động lực
Quy hoạch chia thành 3 vùng: vùng công nghiệp - dịch vụ - đô thị ven biển phía đông (hạt nhân kinh tế đa chức năng, tập trung công nghệ cao, tài chính, logistics), vùng nông - lâm nghiệp phía tây, vùng kinh tế biển - hải đảo. Kết nối bằng hành lang kinh tế bắc - nam và đông - tây. Tầm nhìn 2050, Đà Nẵng trở thành đô thị di sản - sáng tạo - sinh thái - thông minh đẳng cấp châu Á.
Lợi thế và thách thức theo lãnh đạo thành phố
Phó chủ tịch UBND TP.Đà Nẵng Lê Quang Nam nhận định thành phố có lợi thế địa chiến lược, hai di sản văn hóa thế giới, nằm trên hành lang kinh tế Đông - Tây, cửa ngõ ra biển của Tây Nguyên, Nam Lào, Đông Bắc Thái Lan. Thành phố được định hướng phát triển hai cảng hàng không quốc tế và hệ thống cảng biển lớn, cảng Liên Chiểu kỳ vọng là một trong những cảng lớn nhất nước. Tuy nhiên, ông Nam thừa nhận thách thức về phát triển đô thị chưa cân đối, hạ tầng giao thông và thích ứng biến đổi khí hậu chưa đáp ứng dài hạn. Quy hoạch mới theo tư duy dài hạn, mô hình đô thị đa cực, lấy hạ tầng chiến lược, giao thông công cộng, TOD và 'thành phố 15 phút' làm nền tảng, không đánh đổi môi trường, tài nguyên và bản sắc đô thị.
Góc nhìn chuyên gia: Công nghệ là động lực cốt lõi
TS Đặng Việt Dũng, Chủ tịch Tổng hội Xây dựng Việt Nam, cho rằng Đà Nẵng cần xác định là cực phát triển Nam Trung bộ và Tây Nguyên, trung tâm quốc gia và khu vực về logistics, kinh tế biển, tài chính, thương mại tự do, KH-CN, khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo. Ông nhấn mạnh giai đoạn 2025-2030 là khởi động đưa KH-CN thành lực lượng sản xuất trực tiếp; 2030-2050 công nghệ là động lực chính, chuyển từ phát triển chiều rộng sang chiều sâu dựa trên tri thức.
Đô thị số và AI: 'Sống chung với trí tuệ nhân tạo'
Th.S Lê Tùng Lâm, Trưởng ban Đô thị - HĐND TP.Đà Nẵng, kiến nghị quy hoạch theo tinh thần 'Thành phố sống 3 chung': sống chung với nước, sống chung với các cú sốc, sống chung với AI. Ông cho rằng AI trở thành 'lớp hạ tầng mới' của đô thị hiện đại, thay đổi cách làm việc, học tập, di chuyển, sản xuất và quản trị. Dữ liệu tương lai có vai trò như điện, nước, giao thông. Đà Nẵng cần hệ sinh thái đô thị số gồm Urban Data Hub, trung tâm dữ liệu, mạng cảm biến, dữ liệu thời gian thực. AI thay đổi cấu trúc không gian đô thị với mô hình làm việc hybrid, logistics tự động, học trực tuyến, kinh tế sáng tạo. Thành phố cần chuẩn bị không gian mới như AI Hub, trung tâm đổi mới sáng tạo, hệ sinh thái khởi nghiệp, đô thị học tập gắn với đại học, công nghệ và dữ liệu. Tuy nhiên, ông Lâm nhấn mạnh đô thị AI không thể vô cảm, phải đặt con người trung tâm, bảo vệ không gian công cộng, văn hóa địa phương và bản sắc đô thị như 'hạ tầng nhân văn'.
