Luật Đô thị đặc biệt: 'Đại cú hích' thúc đẩy TP.HCM phát triển vượt bậc
Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được nhấn mạnh rằng Luật Đô thị đặc biệt sẽ là một đòn bẩy cực lớn, một "đại cú hích" tạo thêm dư địa để TP.HCM phát huy đầy đủ vai trò trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước. Thông tin này được ông Được đưa ra tại thông báo kết luận hội thảo "Giải pháp thúc đẩy tăng trưởng 2 con số từ các động lực truyền thống và động lực mới trong bối cảnh đảm bảo ổn định năng lượng tại TP.HCM", tổ chức ngày 13/3 vừa qua và được Văn phòng UBND TP.HCM ban hành.
Cơ sở vững chắc cho mục tiêu tăng trưởng hai con số
Theo kết luận, người đứng đầu TP.HCM cho biết thành phố có nhiều cơ sở quan trọng để thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số. Trước hết, đó là tính truyền thống tiên phong thí điểm cơ chế, chính sách, tạo nền tảng kinh nghiệm cho các giải pháp đột phá. Bên cạnh đó, TP.HCM đang tập trung đầu tư kết cấu hạ tầng với nhiều dự án lớn, đặc biệt là hạ tầng giao thông, đường sắt đô thị và logistics.
Ngoài nguồn vốn đầu tư công, thành phố cũng huy động mạnh mẽ nguồn lực từ khu vực tư nhân với quy mô và tỷ trọng ngày càng lớn. Các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị cùng các cơ chế, chính sách đặc thù của Trung ương dành cho TP.HCM đã tạo ra những cú hích quan trọng, mở rộng không gian chính sách, tháo gỡ vướng mắc về thể chế và thủ tục đầu tư, giúp đẩy nhanh tiến độ chuẩn bị, khởi công và triển khai nhiều dự án trọng điểm, quy mô lớn.
Tiến trình xây dựng Luật Đô thị đặc biệt
Đặc biệt, Trung ương đã thống nhất chủ trương ban hành cơ chế đặc thù mạnh mẽ hơn dành cho TP.HCM, trong đó cho phép thành phố nghiên cứu xây dựng Luật Đô thị đặc biệt. Dự kiến, luật này sẽ được trình Quốc hội khóa XVI xem xét và thông qua vào cuối năm nay.
Liên quan đến Luật Đô thị đặc biệt, Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM (HIDS) và Đại học Quốc gia TP.HCM đã có tờ trình báo cáo đề cương chi tiết xây dựng Luật cùng những nội dung chính của dự thảo. Cấu trúc Luật dự kiến bao gồm khoảng 10 chương và 50 điều, với các nhóm nội dung chính như:
- Quy định về nguyên tắc phân cấp, phân quyền
- Tổ chức bộ máy
- Quy hoạch và phát triển đô thị
- Huy động và sử dụng các nguồn lực cho phát triển
- Đổi mới sáng tạo và các mô hình phát triển mới
- Quản lý phát triển đặc thù của đô thị đặc biệt
- Liên kết vùng - liên kết phát triển
- Kiểm tra giám sát
- Thi hành
UBND TP.HCM đã thống nhất chủ trương về dự thảo đề cương này và giao Sở Tư pháp chủ trì tham mưu, phối hợp với các ban, ngành trình các cấp thẩm quyền xem xét quyết định. Đại diện HIDS cho biết các đơn vị đang triển khai khẩn trương các nhiệm vụ để đảm bảo trình Quốc hội xem xét ban hành Luật Đô thị đặc biệt vào kỳ họp cuối năm nay.
Động lực tăng trưởng mới và chuyển đổi bền vững
Cũng theo kết luận của Chủ tịch UBND TP.HCM, để duy trì tốc độ tăng trưởng cao và bền vững, thành phố cần tiếp tục chuyển đổi mạnh mẽ mô hình tăng trưởng dựa trên tri thức, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo, đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi xanh và chuyển đổi số.
Bên cạnh các động lực tăng trưởng truyền thống, TP.HCM tập trung phát triển các động lực tăng trưởng mới như:
- Trung tâm tài chính quốc tế
- Hệ thống cảng biển, logistics, khu thương mại tự do
- Phát triển công nghiệp công nghệ cao, chíp bán dẫn, trung tâm dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI)
Các động lực tăng trưởng mới này sẽ gắn liền với đột phá trong đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và phát huy vai trò của các trường đại học, viện nghiên cứu, từng bước biến TP.HCM thành trung tâm đào tạo và cung ứng nhân lực công nghệ cao của cả nước và khu vực.
Đồng thời, thành phố phải chủ động xây dựng kịch bản, phương án phát triển toàn diện, bao gồm kinh tế, năng lượng, chuỗi cung ứng và đô thị hiện đại để nâng cao khả năng chống chịu trước các cú sốc từ bên ngoài.
Đảm bảo năng lượng và ứng phó với biến động
Trong bối cảnh hiện nay, Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được lưu ý rằng hoạt động trọng tâm là bảo đảm nguồn cung năng lượng ổn định cho sản xuất và đời sống. Thành phố cần thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu năng lượng theo hướng xanh và hiệu quả, đồng thời nâng cao năng lực dự báo, điều hành và xây dựng các kịch bản ứng phó với các biến động năng lượng toàn cầu.
Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM đã đưa ra ba kịch bản tăng trưởng của thành phố trong bối cảnh diễn biến xung đột toàn cầu, bao gồm cả tình huống chiến sự leo thang và kéo dài, nhằm chuẩn bị sẵn sàng cho mọi tình huống có thể xảy ra.
