Hà Nội thông qua quy hoạch tầm nhìn 100 năm, lấy sông Hồng làm trục chủ đạo
Chiều ngày 27/3, Ban Chấp hành Đảng bộ Thành phố Hà Nội khóa XVIII (nhiệm kỳ 2025-2030) đã tổ chức hội nghị lần thứ năm để bàn bạc và thông qua các nội dung quan trọng nhằm phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới. Sự kiện có sự tham dự của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng, Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc cùng các đồng chí Thường trực Thành ủy.
Quy hoạch định hình không gian phát triển lâu dài
Trong bài phát biểu khai mạc, Bí thư Thành ủy Nguyễn Duy Ngọc nhấn mạnh rằng hội nghị này được tổ chức để thảo luận và quyết định các nội dung then chốt, đặc biệt là quy hoạch Thủ đô Hà Nội với tầm nhìn xa đến 100 năm. Ông khẳng định, quy hoạch này là nền tảng định hình không gian phát triển lâu dài của Thủ đô, đã được hoàn thiện qua nhiều vòng và nhiều bước. Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố đã hai lần đóng góp ý kiến định hướng, và tại hội nghị lần này, các đại biểu sẽ cho ý kiến lần cuối trước khi thành phố chính thức phê duyệt.
Bí thư Nguyễn Duy Ngọc đề nghị các đại biểu tập trung đóng góp ý kiến về các định hướng lớn, đảm bảo sự đồng bộ với Nghị quyết 02-NQ/TW của Bộ Chính trị, các chiến lược quốc gia, cũng như tiếp thu ý kiến từ Thường trực Chính phủ và quy hoạch ngành.
Mô hình phát triển 'nén - xanh' và trục sông Hồng
Trình bày báo cáo quy hoạch, Phó Chủ tịch Thường trực UBND Thành phố Hà Nội Dương Đức Tuấn cho biết, quy hoạch được xây dựng dựa trên Nghị quyết 02-NQ/TW và đã tiếp thu rộng rãi ý kiến từ các bộ, ngành, chuyên gia và người dân. Quy hoạch bao trùm toàn bộ diện tích hơn 3.359 km² của Thủ đô, đồng thời mở rộng liên kết với Vùng Thủ đô, Vùng Đồng bằng sông Hồng và các hành lang kinh tế lớn.
Dân số Hà Nội dự báo sẽ đạt khoảng 14-15 triệu người vào năm 2035, tăng lên 17-19 triệu vào năm 2065, và được kiểm soát không quá 20 triệu người về dài hạn. Điểm nhấn của quy hoạch là mô hình phát triển 'nén - xanh', trong đó tỷ lệ đất đô thị được kiểm soát hợp lý, phần lớn diện tích dành cho không gian xanh, rừng và hành lang sinh thái. Không gian đô thị được tổ chức theo cấu trúc 'đa tầng, đa cực, đa trung tâm', với sông Hồng đóng vai trò là trục cảnh quan chủ đạo.
Mục tiêu đến năm 2035, Hà Nội sẽ trở thành đô thị 'Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc'; đến năm 2045 ngang tầm với các thủ đô phát triển; và từ sau năm 2065 hướng tới thành phố toàn cầu với chất lượng sống cao.
Cơ sở hạ tầng và cấu trúc không gian
Ông Tuấn cho biết, thành phố đã chuyển từ 'quy hoạch hàn lâm' sang 'quy hoạch hành động', trong đó hạ tầng giao thông, đặc biệt là đường sắt đô thị, là giải pháp then chốt. Mạng lưới metro dự kiến sẽ dài khoảng 1.200 km, bao gồm các tuyến đường sắt vùng, liên vùng, đường sắt đô thị, đường sắt nhẹ và vận chuyển tự động.
Cấu trúc không gian được tổ chức theo mô hình 'chùm đô thị hướng tâm' với 9 cực phát triển, 9 trung tâm lớn và 9 trục động lực. Các vành đai 1, 2, 3, 4, 5 cùng các hành lang Bắc - Nam, Đông - Tây tạo nên mạng lưới liên kết đa chiều, vừa bảo tồn nội đô lịch sử, vừa phát triển đô thị nén.
Không gian di sản và cảnh quan dọc sông Đà - sông Hồng - sông Đuống, cùng vành đai xanh phía Tây 'Vòng cung Xanh - Tâm linh', được xác định là trục sinh thái, văn hóa và du lịch quan trọng. Quy hoạch cũng đồng bộ định hướng phát triển hạ tầng kinh tế - xã hội và hạ tầng kỹ thuật, từ giao thông, năng lượng, cấp thoát nước, xử lý chất thải, thông tin truyền thông đến phòng, chống thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Cụ thể hóa tầm nhìn bằng nhiệm vụ trọng tâm
Trong phần phát biểu kết luận, Bí thư Thành ủy Nguyễn Duy Ngọc cho biết, hội nghị đã hoàn thành toàn bộ nội dung chương trình đề ra. Đây không chỉ là việc cụ thể hóa các nội dung theo chương trình công tác, mà còn là bước triển khai trực tiếp Nghị quyết số 02-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới.
Bí thư Nguyễn Duy Ngọc nhấn mạnh các nhiệm vụ trọng tâm nhằm hiện thực hóa tầm nhìn phát triển Thủ đô trong 100 năm tới. Để triển khai hiệu quả bộ ba trụ cột chiến lược 'Thể chế - Quy hoạch - Mô hình phát triển', cùng các mục tiêu tăng trưởng cao và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026-2030, yêu cầu đặt ra là xây dựng Đảng bộ và hệ thống chính trị Thủ đô trong sạch, vững mạnh. Đồng thời, cần nâng cao năng lực tư duy đổi mới, năng lực quản trị phát triển, kỷ luật thực thi; thiết lập hiệu quả hệ thống quản trị rủi ro, cơ chế lắng nghe, phản hồi và giám sát từ người dân và doanh nghiệp để kịp thời điều chỉnh chính sách.
Bí thư Thành ủy khẳng định, Quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm là 'bản thiết kế chiến lược', phải đi trước một bước để mở ra không gian phát triển mới và tạo lợi thế cạnh tranh dài hạn cho Hà Nội. Ông yêu cầu Đảng ủy UBND thành phố tiếp thu đầy đủ ý kiến, hoàn thiện quy hoạch đảm bảo tiến độ và chất lượng theo chỉ đạo của Chính phủ.
Đối với Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm, hội nghị đã thống nhất cao về định hướng, đồng thời yêu cầu làm rõ các điều kiện bảo đảm, đặc biệt là cân đối nguồn lực để hoàn thành các chỉ tiêu đề ra. Việc triển khai phải đồng bộ, gắn chặt với mô hình tăng trưởng 'hai con số', bám sát các định hướng lớn trong Nghị quyết số 02-NQ/TW và các nghị quyết chiến lược của Trung ương.
Định hướng tài chính và nâng cao năng lực lãnh đạo
Về tài chính - đầu tư, Bí thư Thành ủy nhấn mạnh vai trò chủ đạo của ngân sách thành phố, đồng thời phải phát huy hiệu quả vai trò 'vốn mồi' để dẫn dắt và kích hoạt nguồn lực xã hội. Thành phố cần nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo sớm, quản trị rủi ro; xây dựng cơ chế phản ứng chính sách nhanh và linh hoạt trước các biến động.
Cùng với đó, hội nghị đã thống nhất định hướng sửa đổi, bổ sung Nghị quyết số 48/2025/NQ-HĐND theo hướng phân cấp nguồn lực đi đôi với phân cấp nhiệm vụ, đặc biệt trong bối cảnh đẩy mạnh ủy quyền cho cấp xã, phường; rà soát cơ chế điều tiết nguồn thu, tạo động lực phát triển cho cơ sở nhưng vẫn đảm bảo vai trò điều tiết tổng thể của ngân sách thành phố.
Đáng chú ý, hội nghị đã thông qua Đề án nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của các cấp ủy Đảng, phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu của cán bộ, đảng viên. Đây được xác định là giải pháp then chốt, tạo nền tảng đảm bảo tổ chức thực thi hiệu quả các mục tiêu và định hướng phát triển Thủ đô trong tầm nhìn thế kỷ.
