Ngày 12/7, trả lời câu hỏi của phóng viên nhân dịp tròn 10 năm Tòa Trọng tài được thành lập theo Phụ lục VII của Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS) năm 1982 ra phán quyết trong vụ kiện giữa Philippines và Trung Quốc, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng nêu rõ lập trường của Việt Nam.
Lập trường nhất quán của Việt Nam
Bà Phạm Thu Hằng khẳng định: “Lập trường rõ ràng và nhất quán của Việt Nam là các tranh chấp trên biển phải được giải quyết bằng các biện pháp hòa bình, tôn trọng các tiến trình ngoại giao và pháp lý, không sử dụng hoặc đe dọa sử dụng vũ lực, phù hợp với luật pháp quốc tế, nhất là Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982”.
Người phát ngôn nhấn mạnh Việt Nam luôn ủng hộ việc giải quyết các tranh chấp liên quan đến giải thích và áp dụng UNCLOS theo đúng các quy định của Công ước. Bà đồng thời tái khẳng định UNCLOS 1982 là cơ sở pháp lý duy nhất, quy định toàn diện và triệt để về phạm vi quyền được hưởng các vùng biển.
Việt Nam kêu gọi các bên thực thi nghĩa vụ
Với tư cách là quốc gia ven Biển Đông và là thành viên tích cực của UNCLOS 1982, Việt Nam luôn thiện chí tuân thủ Công ước, đồng thời yêu cầu tất cả các bên liên quan thực thi đầy đủ các nghĩa vụ pháp lý được quy định trong Công ước, bao gồm việc xác định các yêu sách biển và thực thi các quyền trên biển của mình.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao cũng nhấn mạnh các bên cần tôn trọng các quyền mà các quốc gia khác được hưởng theo UNCLOS, tăng cường hợp tác và đóng góp tích cực, thiết thực vào việc duy trì hòa bình, ổn định, an ninh, an toàn, tự do hàng hải, hàng không và trật tự ở Biển Đông trên cơ sở luật pháp quốc tế.
Các nước đồng loạt ủng hộ phán quyết
Cũng trong ngày 12/7, Mỹ, Nhật Bản, Anh, Australia và 10 quốc gia khác đã ra tuyên bố chung tái khẳng định sự ủng hộ và kêu gọi các bên liên quan tuân thủ phán quyết của Tòa Trọng tài (PCA) đưa ra cách đây 10 năm về Biển Đông, theo TTXVN. Trong tuyên bố chung, các nước nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cần giải quyết tranh chấp trên Biển Đông thông qua đối thoại và các cơ chế hợp pháp khác, phù hợp với luật pháp quốc tế.
Tuyên bố chung khẳng định phán quyết của PCA cách đây 10 năm là "dấu mốc quan trọng" và có giá trị ràng buộc pháp lý. Các nước cũng tái khẳng định "phản đối mọi hành động gây mất ổn định hoặc đơn phương, bao gồm sử dụng vũ lực hay ép buộc, đe dọa đến hòa bình và ổn định trong khu vực".
Bối cảnh phán quyết lịch sử
Ngày 12/7/2016, PCA ra phán quyết về vụ kiện của Philippines liên quan đến các hoạt động và yêu sách ở Biển Đông. Phán quyết ủng hộ lập luận của Philippines cho rằng các hành động của Trung Quốc tại vùng biển tranh chấp vi phạm UNCLOS 1982. Tuy nhiên, Trung Quốc bác bỏ phán quyết này.
