Hà Nội đang định hướng xây dựng một "thành phố dưới chân thành phố" với hệ thống không gian ngầm hiện đại, nhằm giải quyết tình trạng quá tải hạ tầng và thiếu quỹ đất tại khu vực nội đô. Theo quy hoạch, không gian ngầm sẽ bao gồm các tuyến giao thông, trung tâm thương mại, bãi đỗ xe và các công trình công cộng.
Định hướng phát triển không gian ngầm
UBND thành phố Hà Nội vừa phê duyệt Đề án "Phát triển không gian ngầm đô thị Hà Nội đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050". Đề án này xác định việc khai thác không gian ngầm là giải pháp chiến lược để mở rộng không gian đô thị, giảm áp lực lên mặt đất. Theo ông Nguyễn Văn Sử, Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội, thành phố sẽ ưu tiên phát triển các khu vực trung tâm như Hoàn Kiếm, Ba Đình, Đống Đa và Hai Bà Trưng.
Kế hoạch cụ thể
Đề án đưa ra lộ trình xây dựng các công trình ngầm tại 5 khu vực trọng điểm, bao gồm: khu vực hồ Hoàn Kiếm, khu vực nhà hát Lớn, khu vực ga Hà Nội, khu vực Cầu Giấy và khu vực Mỹ Đình. Các công trình này sẽ kết nối với hệ thống đường sắt đô thị và các tuyến xe buýt nhanh. Dự kiến đến năm 2030, Hà Nội sẽ hoàn thành ít nhất 2 trung tâm thương mại ngầm và 5 bãi đỗ xe ngầm với tổng diện tích khoảng 500.000 m2.
Tác động và lợi ích
Việc phát triển không gian ngầm được kỳ vọng sẽ giảm ùn tắc giao thông, tăng quỹ đất cho các công trình xanh và không gian công cộng. Theo báo cáo của Sở Giao thông Vận tải Hà Nội, hiện thành phố có hơn 7 triệu phương tiện, gây áp lực lớn lên hệ thống giao thông mặt đất. "Phát triển không gian ngầm là hướng đi tất yếu để Hà Nội trở thành đô thị thông minh, hiện đại", ông Nguyễn Văn Sử nhấn mạnh.
Thách thức và giải pháp
Bên cạnh lợi ích, việc xây dựng không gian ngầm cũng đặt ra nhiều thách thức về kỹ thuật, vốn đầu tư và quản lý. Hà Nội dự kiến huy động nguồn vốn từ ngân sách, vốn ODA và đầu tư tư nhân theo hình thức đối tác công tư (PPP). Thành phố cũng sẽ nghiên cứu kinh nghiệm từ các nước như Nhật Bản, Singapore và Pháp để áp dụng công nghệ thi công tiên tiến, đảm bảo an toàn và hiệu quả.
