Lãnh đạo UBND tỉnh Gia Lai đã nhấn mạnh thông tin này tại buổi làm việc với Đoàn công tác của Ủy ban Kinh tế và Tài chính (UBKTTC) Quốc hội vào ngày 13/5, tập trung vào việc triển khai các nghị quyết liên quan đến mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn 2026–2030. Đoàn công tác do Phó Chủ nhiệm Nguyễn Hữu Toàn dẫn đầu.
Kịch bản tăng trưởng hai con số có cơ sở vững chắc
Trong giai đoạn 2020–2025, tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân của Gia Lai đạt 6,7%/năm. GRDP bình quân đầu người năm 2025 đạt 3.555 USD, trong khi quy mô GRDP theo giá hiện hành đạt khoảng 270.700 tỷ đồng. Thu ngân sách nhà nước năm 2025 đạt trên 28.500 tỷ đồng, vượt hơn 35% so với dự toán Trung ương giao.
Bước sang năm 2026, tỉnh tiếp tục duy trì đà tăng trưởng ấn tượng. Quý I/2026, GRDP tăng 8,5% so với cùng kỳ, đứng đầu khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên. Theo Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Gia Lai Nguyễn Tuấn Thanh, sau khi sáp nhập, Gia Lai hội tụ đầy đủ đặc trưng của một "Việt Nam thu nhỏ" với rừng, biển, miền núi, đồng bằng và quỹ đất lớn tại khu vực Tây Nguyên. Đặc biệt, tỉnh sở hữu nhiều lợi thế chiến lược như hệ thống cảng biển nước sâu, hai sân bay cùng mạng lưới giao thông kết nối vùng gồm cao tốc, quốc lộ và đường sắt.
Ba trục không gian phát triển
Trên cơ sở đó, tỉnh đã xây dựng kịch bản tăng trưởng theo ba trục không gian: kinh tế biển ở phía Đông (duyên hải), kinh tế cao nguyên ở phía Tây và kinh tế biên giới. Mỗi trục gắn với các ngành kinh tế chủ lực riêng, có trọng tâm rõ ràng, tạo thành cấu trúc phát triển đồng bộ cho toàn tỉnh.
Cùng với đó, từng ngành, lĩnh vực đều có kịch bản chi tiết, cụ thể. Ví dụ, ngành xây dựng – chiếm 25% tỷ trọng GRDP – đã thống kê toàn bộ công trình hiện có, rà soát tính khả thi từng dự án và xác định rõ thời điểm khởi công để tạo giá trị tăng trưởng đúng thời điểm. Ông Nguyễn Trường Sơn, Giám đốc Sở Xây dựng, cho biết: "Giai đoạn 2026–2030, ngành xây dựng đặt mục tiêu đạt 552.105 tỷ đồng, tăng trưởng bình quân 14,3%. Quý I/2026, ngành xây dựng đạt 1.200 tỷ đồng, tăng 16,6%. Để đạt con số đó, chúng tôi đặt ngược vấn đề là toàn ngành phải làm gì, làm thế nào để đạt được, và phân chia tỷ lệ giao tới từng địa phương."
Khoa học công nghệ là động lực chính
Trong lĩnh vực khoa học công nghệ, tỉnh đặt mục tiêu đến năm 2030, kinh tế số đóng góp khoảng 30% GRDP; khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đóng góp khoảng 50% mức tăng trưởng kinh tế. Đây được xác định là động lực chính cho tăng trưởng trong giai đoạn mới.
Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Quốc hội Nguyễn Hữu Toàn đánh giá kết quả tăng trưởng GRDP quý I của Gia Lai là "rất ấn tượng". Ông nhận định mục tiêu tăng trưởng hai con số của tỉnh có cơ sở để thực hiện. Quý I/2026, GRDP tăng 8,5% so với cùng kỳ, đứng đầu khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên. Chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 8,7%; thu ngân sách đạt hơn 10.800 tỷ đồng, tăng 71% so với cùng kỳ năm 2025, bằng 39% dự toán năm. Toàn tỉnh có 30 dự án đi vào hoạt động với tổng vốn đầu tư khoảng 6.900 tỷ đồng, trong đó 7 dự án trọng điểm chiếm hơn 6.200 tỷ đồng.
"Cầm tay chỉ việc" cho từng xã
Để làm rõ tính khả thi của mục tiêu tăng trưởng hai con số, lãnh đạo tỉnh Gia Lai cho biết tỉnh đã thực hiện phương châm "cầm tay chỉ việc" tới từng xã. Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Nguyễn Tuấn Thanh nêu rõ: "Theo tiềm lực hiện có, chúng tôi tính toán đến năm 2030 tăng trưởng 10,5–11%. Đại hội Đảng có chương trình hành động, tỉnh đã xây dựng và phân rã chỉ tiêu cho cả 5 năm; xác định chỉ tiêu cụ thể cho từng lĩnh vực, ngành, phường, xã với giải pháp trọng tâm riêng – cầm tay chỉ việc cho từng xã luôn: tăng trưởng ở đâu, nuôi con gì, ở khu vực nào; xây dựng thì triển khai dự án gì."
Không dừng lại ở việc giao chỉ tiêu chung, tỉnh đã phân rã cụ thể xuống 135 xã, phường. Ngay từ năm 2023, Gia Lai đã triển khai đánh giá KPI của từng địa phương, sở ngành. Các lĩnh vực kinh tế trọng điểm đã có phương án phát triển rõ ràng. Chẳng hạn, nông nghiệp ở khu vực phía Tây tỉnh xác định tập trung phát triển nông nghiệp công nghệ cao gắn với chế biến sâu, hình thành vùng nguyên liệu lớn. Đầu tư ứng dụng công nghệ vào chăn nuôi, thủy sản, lâm nghiệp theo hướng tăng chất lượng, đi vào chế biến sâu, tăng giá trị. Du lịch trở thành ngành mũi nhọn với sản phẩm trọng tâm là nghỉ dưỡng, trải nghiệm thiên nhiên và văn hóa.
Cải cách hành chính và nhu cầu vốn
Trong lĩnh vực cải cách hành chính, tỉnh đã rà soát 100% thủ tục hành chính, cắt giảm bình quân hơn 55% thời gian giải quyết so với quy định. Nhiều thủ tục trong lĩnh vực đất đai và đầu tư được giải quyết liên thông, rút ngắn đáng kể thời gian xử lý hồ sơ.
Tuy nhiên, lãnh đạo tỉnh Gia Lai nhìn nhận rằng để đạt được mục tiêu tăng trưởng này, nguồn lực từ Trung ương và vốn ODA là yếu tố then chốt giúp tỉnh vượt qua những khó khăn về ngân sách. Trong giai đoạn này, Gia Lai có nhu cầu vốn khoảng 223.000 tỷ đồng, trong đó đề xuất Trung ương hỗ trợ khoảng 152.000 tỷ đồng, bao gồm 6.000 tỷ đồng cho hạ tầng thủy lợi và 11.000 tỷ đồng vốn ODA cho giao thông kết nối vùng.
Tại buổi làm việc, Phó Chủ nhiệm UBKTTC Quốc hội Nguyễn Hữu Toàn đánh giá Gia Lai đã có cách làm bài bản khi xây dựng kịch bản tăng trưởng đồng bộ theo từng ngành, lĩnh vực, có cơ chế phân công, theo dõi và đánh giá tiến độ cụ thể. Ông cho rằng tăng trưởng hai con số của tỉnh bên cạnh tính khả thi cũng đối mặt với nhiều thách thức, đòi hỏi địa phương tiếp tục phát huy mạnh mẽ các động lực tăng trưởng, nhất là trong lĩnh vực công nghiệp, xây dựng, dịch vụ, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Trên cơ sở đó, ông đề nghị tỉnh tiếp tục rà soát, bổ sung, hoàn thiện các nội dung, kiến nghị để đoàn công tác tổng hợp, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét.
Khảo sát dự án cao tốc Quy Nhơn – Pleiku
Trước đó, chiều 12/5, Đoàn công tác của Ủy ban Kinh tế và Tài chính Quốc hội đã khảo sát thực địa dự án cao tốc Quy Nhơn – Pleiku. Đoàn đã nghe báo cáo về tiến độ thi công và điểm nghẽn lớn nhất hiện nay: nguồn vốn Trung ương bố trí cho dự án chưa được giải ngân để triển khai thực hiện.
Theo báo cáo của chủ đầu tư, dự án đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc Quy Nhơn – Pleiku là dự án trọng điểm quốc gia, gồm 3 dự án thành phần với tổng mức đầu tư hơn 43.000 tỷ đồng từ nguồn vốn ngân sách nhà nước. Tuyến cao tốc có tổng chiều dài khoảng 125 km, điểm đầu tại quốc lộ 19B thuộc địa phận phường An Nhơn Bắc, điểm cuối tại đường Hồ Chí Minh thuộc địa phận phường Hội Phú.
Giai đoạn 2021–2025, dự án được bố trí gần 900 tỷ đồng từ ngân sách địa phương, gồm 100 tỷ đồng từ nguồn tăng thu, tiết kiệm chi ngân sách nhà nước năm 2024 và khoảng 797 tỷ đồng từ nguồn thu tiền sử dụng đất năm 2025 của tỉnh Gia Lai. Giai đoạn 2026–2030, tổng nhu cầu vốn dự kiến khoảng 42.836,5 tỷ đồng; trong đó ngân sách địa phương đảm nhận 452,5 tỷ đồng, phần còn lại hơn 42.384 tỷ đồng từ ngân sách Trung ương. Dự án hiện đang chờ vốn từ Ngân sách Trung ương phân bổ để triển khai theo đúng tiến độ đề ra.
Gia Lai đặt tăng trưởng hai con số làm "trục chính", triển khai 10 nhiệm vụ đột phá. Chủ tịch UBND tỉnh Phạm Anh Tuấn xác định 10 trọng tâm cho nhiệm kỳ mới, đồng thời nhấn mạnh cam kết hành động quyết liệt: “Không lãng phí một ngày; không chậm trễ một tuần; không bỏ lỡ cơ hội trong một tháng; không để bị động trong một năm”.
