Ngày 27.6, Thanh tra tỉnh Cà Mau công bố kết luận thanh tra chuyên đề Dự án Nhà máy điện khí tự nhiên hóa lỏng LNG Bạc Liêu, cho thấy dù được cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư từ đầu năm 2020, dự án vẫn chưa triển khai xây dựng, chỉ dừng ở giai đoạn chuẩn bị đầu tư.
Dự án 4 tỉ USD chưa ký quỹ bảo đảm
Dự án do Công ty Delta Offshore Energy Pte. Ltd (DOE) làm chủ đầu tư, có công suất thiết kế 3.200 MW, tổng vốn đăng ký khoảng 93.600 tỉ đồng (tương đương 4 tỉ USD), sử dụng 69,81 ha đất và 183 ha mặt nước tại xã Vĩnh Hậu, tỉnh Cà Mau. Kết luận thanh tra xác định, chủ đầu tư chưa thực hiện ký quỹ bảo đảm thực hiện dự án theo quy định của Luật Đầu tư, khiến địa phương chưa có cơ sở thu hồi đất, giao đất, cho thuê đất.
Bên cạnh đó, dù cơ quan chuyên môn của Bộ Công thương đã thẩm định thiết kế cơ sở và có ý kiến về báo cáo nghiên cứu khả thi từ cuối năm 2021, chủ đầu tư vẫn chưa phê duyệt báo cáo này để thực hiện các bước tiếp theo.
Địa phương chậm giải phóng mặt bằng
Kết luận thanh tra cũng chỉ ra trách nhiệm của địa phương khi chậm thực hiện hợp đồng phối hợp bồi thường, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng đã ký với chủ đầu tư. UBND xã Vĩnh Hậu chưa hoàn thành rà soát, cập nhật dự án vào quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất cũng như điều chỉnh các nội dung liên quan sau thay đổi địa giới hành chính.
Trước đó, UBND tỉnh Bạc Liêu (cũ) từng nhiều lần báo cáo Bộ Công thương và kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét, giải quyết các nội dung vượt thẩm quyền. Sau khi hợp nhất với tỉnh Cà Mau, UBND tỉnh Cà Mau tiếp tục chỉ đạo các cơ quan chuyên môn thực hiện công tác giải phóng mặt bằng và xử lý các phần việc còn lại.
Thiếu đường dây truyền tải, chưa ký hợp đồng mua bán điện
Một trong những khó khăn lớn là tuyến đường dây truyền tải 500 kV Bạc Liêu - Thốt Nốt đến nay vẫn chưa được quyết định chủ trương đầu tư, chưa giao đơn vị thực hiện, chưa xác định nguồn vốn và tiến độ. Kết luận thanh tra nêu rõ đây là nguyên nhân khiến dự án chưa đủ điều kiện ký hợp đồng mua bán điện với Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN). Ngoài ra, DOE và EVN đã nhiều lần đàm phán nhưng chưa thống nhất do khác biệt về các điều khoản bảo đảm yêu cầu thu xếp vốn quốc tế.
UBND tỉnh Bạc Liêu (cũ) kiến nghị Thủ tướng Chính phủ sớm phê duyệt chủ trương đầu tư và giao đơn vị thực hiện tuyến đường dây 500 kV, đồng thời đề nghị các bộ, ngành hoàn thiện cơ chế để dự án đủ điều kiện ký hợp đồng mua bán điện.
Tiến độ điều chỉnh và kiến nghị xử lý
Theo quyết định điều chỉnh tiến độ, giai đoạn chuẩn bị đầu tư của dự án được kéo dài đến quý 3/2026, nhà máy dự kiến vận hành cuối năm 2030. Thanh tra tỉnh Cà Mau cho rằng khối lượng công việc rất lớn, yêu cầu chủ đầu tư, địa phương và các bộ, ngành khẩn trương hoàn thành các phần việc thuộc thẩm quyền.
Thanh tra tỉnh kiến nghị xử lý hành chính theo hướng chấn chỉnh, rút kinh nghiệm đối với các đơn vị liên quan. Cụ thể, Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh Cà Mau được yêu cầu chấn chỉnh công tác phối hợp với UBND xã Vĩnh Hậu và nhà đầu tư, đẩy nhanh tiến độ hoàn thành hợp đồng. UBND xã Vĩnh Hậu phải rút kinh nghiệm vì chưa kịp thời cập nhật dự án vào quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch xây dựng phù hợp với điều chỉnh ranh giới.
Riêng nhà đầu tư DOE bị kiến nghị rút kinh nghiệm do chưa ký quỹ bảo đảm dự án, chưa thực hiện đầy đủ thủ tục đất đai, chưa phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi và chưa xử lý xong hợp đồng mua bán điện.
