Cuộc xung đột tại Trung Đông đang đẩy chi phí nguyên liệu tăng cao, gây sức ép lớn lên lợi nhuận và làm dấy lên nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng của các hãng xe trên toàn cầu. Các nhà cung cấp linh kiện ô tô Nhật Bản, trong đó có những đối tác chủ chốt của Toyota, đang đối mặt với áp lực chi phí và rủi ro nguồn cung ngày càng gia tăng do tác động từ cuộc chiến tại Trung Đông. Diễn biến này làm dấy lên lo ngại rằng giá các sản phẩm liên quan đến dầu mỏ tăng cao sẽ bào mòn lợi nhuận toàn ngành.
Các nhà cung cấp linh kiện ô tô đối mặt thách thức lớn
Theo các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng, tình trạng khan hiếm những vật liệu khó thay thế như sản phẩm từ naphtha và nhôm có thể gây ảnh hưởng lớn đến sản xuất, kéo theo tác động lan rộng vượt xa chi phí đầu vào ban đầu. Không chỉ ảnh hưởng đến việc vận chuyển xe thông qua eo biển Hormuz, chiến sự tại Trung Đông cũng làm gián đoạn nguồn cung dầu mỏ và các nguyên liệu đầu vào quan trọng của nhiều linh kiện ô tô.
Dù sản lượng xe hiện vẫn được duy trì, lãnh đạo các công ty trong hệ sinh thái Toyota cho biết rất khó đánh giá đầy đủ mức độ ảnh hưởng nếu gián đoạn nguồn cung xảy ra. Ông Moritaka Yoshida, CEO của Aisin, cho biết doanh nghiệp vẫn đang cố gắng duy trì hoạt động để không làm gián đoạn khách hàng, nhưng thừa nhận chưa rõ có thể trụ vững trong bao lâu.
Châu Á được xem là khu vực dễ tổn thương nhất trước các cú sốc nguồn cung, do phụ thuộc lớn vào nhập khẩu dầu thô, khí đốt và nhiên liệu từ Vùng Vịnh. Khi nguồn cung này bị gián đoạn, nhiều doanh nghiệp bắt đầu gặp khó khăn trong vận hành.
Các đối tác chiến lược của Toyota cũng gặp không ít thách thức từ Trung Đông
Aisin cho biết giá nhôm tăng, vốn là nguyên liệu dùng trong các bộ phận đúc như vỏ hộp số, đã bắt đầu gây áp lực lên triển vọng lợi nhuận. Công ty ước tính tác động tiêu cực có thể lên tới khoảng 15 tỷ yen trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2027. Denso, nhà cung cấp lớn nhất của Toyota, đã hạ dự báo lợi nhuận hoạt động năm tài chính hiện tại, cảnh báo rủi ro có thể khiến lợi nhuận giảm tới 45 tỷ yen. Giám đốc Tài chính Yasushi Matsui cho biết áp lực lạm phát chi phí và nguy cơ gián đoạn nguồn cung các vật liệu như nhựa và dung môi là những yếu tố chính.
Thiếu nguyên liệu có thể khiến ngành công nghiệp ô tô đình trệ
Cuộc xung đột bắt đầu từ ngày 28/2 cũng khiến nhiều nhà cung cấp khác cảnh báo nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng nguyên liệu và quy trình sản xuất, ngay cả khi hoạt động lắp ráp xe vẫn chưa bị ảnh hưởng trực tiếp. Một trong những rủi ro lớn nhất hiện nay là nguồn cung thinner, loại dung môi quan trọng trong công đoạn sơn xe. Nếu quá trình này bị đình trệ, toàn bộ dây chuyền sản xuất sẽ bị ảnh hưởng nặng nề.
Ông Koichi Ito, Chủ tịch Toyota Industries, cho biết một số nhà cung cấp đã yêu cầu tăng giá chỉ để đảm bảo nguồn vật liệu, đồng thời rút ngắn thời gian cam kết giá từ vài tháng xuống chỉ còn vài tuần. Giá các linh kiện sản xuất từ naphtha và các sản phẩm phụ thuộc dầu mỏ đang tăng trên diện rộng, khiến việc chuyển gánh nặng chi phí sang các hãng xe trở nên khó khăn khi triển vọng thị trường vẫn chưa rõ ràng.
Ông Katsumi Saito, CEO của Toyoda Gosei, cảnh báo nếu các thương hiệu không thể sơn xe, đồng nghĩa với việc không thể hoàn thiện sản xuất, và tác động sẽ lan rộng trên toàn bộ ngành công nghiệp ô tô.
Doanh số toàn cầu của Toyota giảm tháng thứ hai liên tiếp, với sức mua tại Trung Đông sụt mạnh cùng quá trình đổi thế hệ RAV4 đã kéo doanh số toàn cầu của Toyota trong tháng 3 giảm hơn 7%, bất chấp nhu cầu nền vẫn ổn định. Hoạt động kinh doanh của Lamborghini cũng 'đóng băng' tại Trung Đông khi CEO Stephan Winkelmann cho biết hoạt động bán hàng và giao xe đã dừng lại hoàn toàn do đại lý đóng cửa và gián đoạn vận chuyển, đe dọa đánh mất mùa kinh doanh quan trọng nhất năm. Nissan buộc phải chuyển hướng 1.400 chiếc SUV từ Trung Đông sang Mỹ nhằm giải tỏa tồn kho và duy trì sản xuất.
