Cao Bằng và Lào Cai đẩy mạnh phát triển kinh tế cửa khẩu hiện đại với công nghệ số
Theo kết luận từ Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV, việc xây dựng kinh tế cửa khẩu hiện đại, đẩy mạnh thương mại biên giới gắn với hạ tầng công nghệ và bảo đảm quốc phòng, an ninh là định hướng chiến lược cấp thiết. Điều này đặt ra yêu cầu cao cho các địa phương biên giới như Cao Bằng và Lào Cai trong việc triển khai các giải pháp đồng bộ.
Thành tựu nổi bật của Cao Bằng trong phát triển kinh tế cửa khẩu
Quán triệt sâu sắc chủ trương của Đảng, Cao Bằng đã chủ động thực hiện các biện pháp thúc đẩy kinh tế cửa khẩu. Năm 2025, dù thương mại quốc tế gặp nhiều khó khăn, kinh tế cửa khẩu của tỉnh vẫn duy trì đà tăng trưởng tích cực. Kim ngạch xuất nhập khẩu qua các cửa khẩu đạt 1.635 triệu USD, tăng 84% so với năm 2024 và vượt 181% kế hoạch. Nguồn thu ngân sách từ hoạt động này đạt 2.257 tỷ đồng, tăng 144% so với cùng kỳ, đạt 327% kế hoạch, khẳng định vai trò ngày càng quan trọng trong cơ cấu thu ngân sách địa phương.
Những kết quả này thể hiện quyết tâm chính trị mạnh mẽ của Đảng bộ và chính quyền tỉnh trong việc khai thác hiệu quả tiềm năng biên giới. Từ đó, Tỉnh ủy Cao Bằng xác định kinh tế cửa khẩu phải trở thành động lực dẫn dắt tăng trưởng trong giai đoạn mới.
Chương trình phát triển và giải pháp công nghệ số tại Cao Bằng
Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh đã ban hành Chương trình số 04-CT/TU ngày 28/11/2025 về phát triển kinh tế cửa khẩu giai đoạn 2025-2030, với phương châm "rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian, rõ kết quả". Một trong những giải pháp trọng tâm là xây dựng nền tảng cửa khẩu số, hướng tới tự động hóa quy trình quản lý phương tiện và hàng hóa, giảm phụ thuộc vào xử lý thủ công và kết nối dữ liệu giữa các lực lượng chức năng.
Lộ trình triển khai nền tảng cửa khẩu số được chia thành ba giai đoạn cụ thể:
- Giai đoạn chuẩn bị: Kéo dài đến hết tháng 3/2026.
- Giai đoạn xây dựng và thí điểm: Thực hiện tại cửa khẩu Tà Lùng và Trà Lĩnh trong tháng 4 và tháng 5/2026.
- Giai đoạn vận hành chính thức: Áp dụng trên toàn tỉnh từ ngày 1/6/2026.
Với lộ trình này, nền tảng cửa khẩu số được kỳ vọng sẽ tạo bước chuyển quan trọng trong quản lý và vận hành cửa khẩu tại Cao Bằng.
Lào Cai hướng tới mô hình cửa khẩu thông minh và thương mại điện tử
Với khoảng 182 km đường biên giới, Tỉnh ủy Lào Cai chủ trương xây dựng khu kinh tế cửa khẩu thành vùng kinh tế động lực. Tỉnh tập trung triển khai mô hình cửa khẩu thông minh, coi đây là giải pháp đột phá để nâng cao hiệu quả quản lý, giảm chi phí logistics và tăng năng lực thông quan.
Đề án xây dựng cửa khẩu thông minh tại lối thông quan cầu đường bộ Kim Thành và Bản Vược thuộc Cửa khẩu quốc tế Lào Cai hướng tới hiện đại hóa hoạt động quản lý, kiểm tra, giám sát dựa trên công nghệ tiên tiến và phương tiện vận tải tự động hóa. Mục tiêu đến năm 2030 là đạt kim ngạch xuất nhập khẩu khoảng 9 tỷ USD, tăng gấp đôi năng lực vận chuyển hàng hóa và giảm 20-30% chi phí logistics.
Điểm cốt lõi của đề án là xây dựng mô hình cửa khẩu thông minh dựa trên đồng bộ liên thông dữ liệu giữa Việt Nam và Trung Quốc, cùng với việc ứng dụng công nghệ hiện đại như trí tuệ nhân tạo, internet vạn vật, dữ liệu lớn, mạng 5G và hệ thống định vị vệ tinh. Việc gắn phát triển cửa khẩu thông minh với thương mại điện tử xuyên biên giới mở ra hướng đi mới, phù hợp với xu thế kinh tế số.
Theo lãnh đạo tỉnh, mô hình cửa khẩu thông minh là xu thế tất yếu trong thương mại quốc tế và là bước cụ thể hóa sinh động chủ trương của Đảng về xây dựng kinh tế cửa khẩu hiện đại. Thực tiễn từ Cao Bằng và Lào Cai cho thấy, lợi thế địa lý chỉ thật sự trở thành lợi thế phát triển khi được tổ chức bằng tư duy mới, công nghệ mới và phương thức quản trị hiện đại.
