Đổi mới chương trình tiếng dân tộc để giảm nghèo thông tin cho đồng bào miền núi
Bộ Thông tin và Truyền thông đang triển khai đổi mới nội dung, hình thức các chương trình phát thanh, truyền hình bằng tiếng dân tộc thiểu số nhằm giảm nghèo thông tin cho đồng bào vùng cao. Theo thống kê, hiện cả nước có 53 dân tộc thiểu số với hơn 14 triệu người, trong đó nhiều vùng còn thiếu thông tin về chính sách, pháp luật, y tế, giáo dục.
Thực trạng nghèo thông tin ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số
Nghèo thông tin là tình trạng một bộ phận người dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số ở vùng sâu, vùng xa, không được tiếp cận đầy đủ thông tin cần thiết cho đời sống. Ông Nguyễn Văn Hùng, Vụ trưởng Vụ Thông tin cơ sở (Bộ Thông tin và Truyền thông), cho biết: “Nhiều bản làng vùng cao chưa có sóng điện thoại, internet, hoặc người dân không biết tiếng phổ thông, dẫn đến thiếu thông tin về dịch vụ công, phòng chống thiên tai, dịch bệnh.”
Các chương trình phát thanh, truyền hình tiếng dân tộc hiện nay còn hạn chế về thời lượng, nội dung chưa phong phú, chưa đáp ứng nhu cầu thực tế. Nhiều chương trình chỉ phát sóng 15-30 phút mỗi ngày, nội dung chủ yếu là tin tức, chưa có các chuyên mục hướng dẫn kỹ năng sống, sản xuất, chăm sóc sức khỏe.
Giải pháp đổi mới chương trình tiếng dân tộc
Bộ Thông tin và Truyền thông đã xây dựng Đề án “Giảm nghèo thông tin cho đồng bào dân tộc thiểu số giai đoạn 2021-2025”, trong đó nhấn mạnh việc đổi mới chương trình phát thanh, truyền hình tiếng dân tộc. Cụ thể, các đài phát thanh, truyền hình địa phương sẽ tăng thời lượng phát sóng lên ít nhất 60 phút mỗi ngày, đa dạng hóa nội dung với các chuyên mục như: phổ biến chính sách pháp luật, hướng dẫn sản xuất nông nghiệp, chăm sóc sức khỏe, giáo dục trẻ em, phòng chống thiên tai.
Ngoài ra, sẽ áp dụng công nghệ mới như phát thanh internet, truyền hình số mặt đất để mở rộng vùng phủ sóng. Đồng thời, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ phát thanh viên, biên tập viên người dân tộc thiểu số để nâng cao chất lượng chương trình. Ông Hùng nhấn mạnh: “Chúng tôi sẽ phối hợp với các bộ, ngành, địa phương để xây dựng nội dung phù hợp với từng nhóm dân tộc, đảm bảo thông tin đến được với bà con một cách hiệu quả nhất.”
Kết quả bước đầu và mục tiêu
Sau hơn một năm triển khai, nhiều địa phương đã ghi nhận kết quả tích cực. Tỉnh Lào Cai đã tăng thời lượng chương trình tiếng Mông, Dao lên 90 phút/ngày, nội dung được người dân đánh giá cao. Tại tỉnh Gia Lai, chương trình tiếng Ba Na, Gia Rai đã giúp đồng bào hiểu rõ hơn về các chính sách hỗ trợ sản xuất, từ đó áp dụng vào thực tế, cải thiện đời sống.
Theo mục tiêu của đề án, đến năm 2025, 100% các huyện vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi sẽ có chương trình phát thanh, truyền hình tiếng dân tộc với thời lượng tối thiểu 60 phút/ngày. Phấn đấu giảm tỷ lệ hộ nghèo thông tin xuống dưới 10% so với hiện nay (ước tính khoảng 30% hộ dân tộc thiểu số còn thiếu thông tin).
Việc đổi mới chương trình tiếng dân tộc không chỉ góp phần giảm nghèo thông tin mà còn bảo tồn và phát huy ngôn ngữ, văn hóa các dân tộc, tạo sự gắn kết giữa đồng bào với Đảng và Nhà nước.
