Ngày 1.8, Tổng Lãnh sự quán Malaysia tại TP.HCM phối hợp với Bộ Giáo dục bậc cao Malaysia tổ chức hội thảo du học tại TP.HCM, cập nhật thông tin về cơ hội học tập, học bổng và chính sách làm việc dành cho sinh viên quốc tế, đặc biệt là người Việt.
Ông Firdauz Bin Othman, Tổng lãnh sự Malaysia tại TP.HCM, cho biết tính riêng năm 2025, nước này đón gần 700 người học Việt Nam. "Con số này được kỳ vọng tiếp tục tăng trưởng vào năm nay", ông nói với phóng viên bên lề sự kiện.
Sức hút của du học Malaysia
Theo ông Firdauz, nhiều người Việt chọn Malaysia vì sự cân bằng giữa chất lượng đào tạo và chi phí hợp lý. Ngày càng nhiều đại học Malaysia nằm trong nhóm hàng đầu thế giới, như ĐH Malaya (UM) xếp hạng 56 theo QS 2027, ĐH Khoa học Malaysia (USM) hạng 128, ĐH Quốc gia Malaysia (UKM) hạng 130, ĐH Putra Malaysia (UPM) hạng 138.
Về học phí, hệ cử nhân tại các trường công lập dao động quanh mức 3.000–6.000 USD/năm (khoảng 79–157 triệu đồng), trong khi nhóm trường tư thục có mức 6.000–9.500 USD/năm (khoảng 157–250 triệu đồng). Sinh hoạt phí ở Malaysia khoảng 300–600 USD/tháng (7,8–15,7 triệu đồng), được đánh giá khá cạnh tranh so với nhiều điểm đến khác.
Hầu hết chương trình đào tạo đều dạy hoàn toàn bằng tiếng Anh. Sinh viên còn có cơ hội học song bằng, chuyển tiếp sang các đại học nước ngoài, và được phép đi làm thêm tối đa 20 giờ/tuần. Đây là những yếu tố giúp Malaysia trở thành lựa chọn hấp dẫn với gia đình Việt.
Graduate Pass – cánh cửa ở lại làm việc
Từ năm ngoái, Malaysia mở rộng danh sách quốc tịch đủ điều kiện xin Graduate Pass (tạm dịch: giấy phép tốt nghiệp), lần đầu tiên có Việt Nam. Giấy phép này cho phép sinh viên quốc tế ở lại thêm 1 năm sau tốt nghiệp để làm việc.
"Đây là chính sách giúp sinh viên chuyển tiếp thuận lợi từ môi trường học tập sang thị trường lao động, tạo điều kiện để người học quốc tế tích lũy kinh nghiệm trước khi về nước hoặc tiếp tục làm việc ở Malaysia", ông Firdauz nhấn mạnh.
Ông Zul Ehsan Bin Zahirudin, Trưởng khu vực Nam Á, Văn phòng Quốc tế của ĐH và hệ thống CĐ Quốc tế INTI, lưu ý sinh viên cần có sponsor (người bảo lãnh). "Tuy nhiên, về bản chất, đây chỉ là guarantor (người đảm bảo), tức không đóng vai trò bảo trợ tài chính", ông giải thích. Theo quy định của Ủy ban Giáo dục toàn cầu Malaysia (EMGS), người bảo lãnh phải là công dân Malaysia và có mức lương tối thiểu 1.500 RM/tháng (khoảng 9,6 triệu đồng). Ngoài ra, du học sinh phải hoàn thành bậc cử nhân trở lên, nộp thư xác nhận hoàn thành khóa học, có bảo hiểm y tế và không vi phạm pháp luật.
Vị này thông tin thêm, giới chức Malaysia cũng có thể xem xét điểm trung bình tích lũy (CGPA); hầu hết sinh viên đạt từ 3.0 trở lên đều được cấp Graduate Pass. "Khi đã có công việc ổn định, các bạn có thể chuyển từ Graduate Pass sang giấy phép lao động để làm việc dài hạn", ông Zul Ehsan nói.
Học bổng đa dạng từ 10% đến 100%
Đại diện nhiều trường đại học Malaysia cho biết tiêu chí tuyển sinh chỉ gồm hai yếu tố: điểm học bạ và năng lực tiếng Anh (IELTS từ 5.0–6.0 tùy ngành và trường). Điểm học bạ có thể tính trung bình 3 năm hoặc chỉ năm lớp 12, yêu cầu phổ biến khoảng 5–6 trên thang 10. Một số ngành đặc thù như kỹ thuật yêu cầu môn tiên quyết như lý hoặc hóa.
Trường ĐH Công nghệ và Đổi mới Sáng tạo châu Á - Thái Bình Dương (APU) cung cấp bốn gói học bổng từ 10% đến 30% học phí dựa trên điểm học bạ: 10% cho điểm 6,5–7; 15% cho điểm 7,5 trở lên; 20% cho điểm 7,7 trở lên và 30% cho điểm 8 trở lên. "Học bổng sẽ tự động xét duyệt song song với đơn xin nhập học", ông Nguyễn Vĩnh Trung, Quản lý khu vực Việt Nam của APU, chia sẻ. Ông cho biết trong hai năm gần đây, du học sinh Việt tại trường tăng vọt, hiện có khoảng 200 bạn, còn nếu tính cả cựu sinh viên thì khoảng 500.
ĐH HELP dành cho sinh viên quốc tế bậc cử nhân mức giảm 50% học phí cả ba năm nếu theo học ngành quản trị dịch vụ hiếu khách và du lịch, hoặc giảm 20% cho các ngành còn lại. Ông Benedict Chan Seng Kuan, Giám đốc Phòng Tiếp thị quốc tế của trường, thông tin thêm ĐH HELP đang triển khai chương trình song bằng với ĐH Quốc gia Hà Nội và liên kết đào tạo với Trường ĐH Tài chính - Marketing TP.HCM, cho phép sinh viên học tại Việt Nam nhưng nhận bằng chuẩn Malaysia.
ĐH Quốc tế INTI có các gói học bổng từ 15% đến 45% học phí dựa trên thành tích. Riêng người Việt chỉ cần đáp ứng yêu cầu đầu vào là mặc định nhận học bổng 35%; những bạn có thành tích tốt hơn được nâng lên 45%, theo ông Zul Ehsan. Trường cũng miễn phí chỗ ở trong suốt khóa học tại cơ sở Nilai, chỉ cần đặt cọc 1.500 RM và sẽ được hoàn lại.
ĐH Nottingham Malaysia – phân hiệu của ĐH Nottingham (Anh) – có hai chương trình học bổng tự động trị giá 15–25% nếu đáp ứng yêu cầu điểm số. Ngoài ra, trường hỗ trợ thêm 15% học phí cho sinh viên ASEAN và có thể cộng dồn với học bổng khác, theo ông Muhammad Amir Farhan Ahmad Azhari, Quản lý khu vực Đông Nam Á của bộ phận tuyển sinh.
Hào phóng hơn, ĐH MILA cấp học bổng 50% cho sinh viên đủ điều kiện và lên tới 100% cho người có thành tích xuất sắc, với điều kiện điểm trung bình lớp 12 đạt 10/10. Bà Noor Athirah Binti Amat Puadi, Phó quản lý bộ phận tuyển sinh, chia sẻ rằng trong những năm gần đây, đặc biệt là năm nay, trường ghi nhận ngày càng nhiều hồ sơ đăng ký ngành trí tuệ nhân tạo (AI) và an ninh mạng. "Phần lớn hồ sơ tuyển sinh hiện nay tập trung vào hai lĩnh vực này, cho thấy xu hướng lựa chọn ngành học đang thay đổi nhanh chóng", bà nói.
Theo ông Nguyễn Vĩnh Trung, số lượng du học sinh Việt tăng mạnh xuất phát từ ba nguyên nhân chính: nhiều quốc gia thắt chặt chính sách visa buộc người học tìm phương án thay thế; các gia đình ngày càng cân nhắc kỹ giữa chi phí, chất lượng và cơ hội việc làm; và tâm lý muốn con học gần nhà để tiện chăm sóc, phổ biến hơn sau đại dịch Covid-19.
Môi trường học tập tại Malaysia có sự đa dạng quốc tịch, trong đó sinh viên Trung Quốc, Myanmar, Indonesia thường chiếm số lượng đông. Với chính sách cởi mở và mức chi phí hợp lý, Malaysia đang dần trở thành điểm đến du học đáng cân nhắc cho người Việt trong khu vực Đông Nam Á.
