Hội thảo quốc gia về đào tạo nhân lực: Đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp đột phá
Sáng ngày 10 tháng 4, Trường Đại học Công nghệ Giao thông vận tải đã phối hợp với Báo Đại biểu Nhân dân tổ chức Hội thảo khoa học cấp quốc gia với chủ đề “Đào tạo và cung ứng nguồn nhân lực trong kỷ nguyên mới: Thực trạng và giải pháp”. Sự kiện này thu hút sự tham gia của đông đảo đại biểu, bao gồm các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý, giảng viên và sinh viên đến từ nhiều cơ quan Đảng, Nhà nước, học viện, cơ sở đào tạo và viện nghiên cứu trên cả nước.
Thực trạng và thách thức trong đào tạo nhân lực
Theo các đánh giá tại hội thảo, nhu cầu về nguồn nhân lực chất lượng cao đang ngày càng gia tăng mạnh mẽ. Tuy nhiên, hệ thống đào tạo và cung ứng nhân lực tại Việt Nam vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế đáng kể. Cụ thể, mối liên kết giữa đào tạo và nhu cầu thực tế của thị trường lao động chưa thực sự chặt chẽ, dẫn đến tình trạng “thừa-thiếu cục bộ” ở nhiều khu vực. Chất lượng đào tạo chưa đồng đều, cơ cấu ngành nghề chưa hợp lý và sự thiếu hụt nhân lực trong các lĩnh vực mũi nhọn vẫn là những vấn đề nổi cộm.
Thực tiễn này đòi hỏi phải có những đánh giá toàn diện và khách quan hơn về thực trạng đào tạo và cung ứng nguồn nhân lực. Đồng thời, cần đề xuất các định hướng và giải pháp mang tính đột phá nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả và khả năng thích ứng của nguồn nhân lực trong bối cảnh kỷ nguyên mới.
Phát biểu khai mạc và bối cảnh quan trọng
Phát biểu khai mạc hội thảo, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Ngọc Khiêm, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Công nghệ Giao thông vận tải, nhấn mạnh rằng sự kiện được tổ chức trong bối cảnh đất nước vừa đạt được nhiều dấu ấn quan trọng. Ông đề cập đến thành công của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, đã đề ra những định hướng chiến lược cho giai đoạn phát triển mới, cùng với cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 diễn ra thành công tốt đẹp.
Đặc biệt, việc triển khai các Nghị quyết phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, cùng với Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, đã xác định rõ vai trò then chốt của tri thức, công nghệ và nguồn nhân lực chất lượng cao trong tiến trình phát triển đất nước.
“Đây chính là những định hướng chiến lược có ý nghĩa sâu sắc, tạo hành lang chính sách và động lực mạnh mẽ để các cơ sở giáo dục đại học đổi mới toàn diện, nâng cao chất lượng đào tạo, gắn với yêu cầu phát triển trong kỷ nguyên số”, Phó Giáo sư Vũ Ngọc Khiêm nhấn mạnh. Ông cũng cho biết, trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, yêu cầu về nguồn nhân lực ngày càng cao, đòi hỏi sự thay đổi căn bản trong cách tiếp cận đào tạo và cung ứng nguồn nhân lực.
Ý nghĩa và mục tiêu của hội thảo
Chủ đề của hội thảo mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng, không chỉ nhằm đánh giá đúng thực trạng mà còn hướng tới việc đề xuất các giải pháp đột phá. Mục tiêu là góp phần phát triển nguồn nhân lực có trình độ cao, năng lực đổi mới sáng tạo và khả năng thích ứng nhanh với sự biến đổi của khoa học-công nghệ và thị trường lao động.
Hội thảo tập trung vào việc đánh giá khách quan những kết quả đạt được, cũng như những hạn chế và bất cập trong công tác đào tạo và sử dụng nguồn nhân lực hiện nay. Từ đó, đề xuất các giải pháp căn cơ, đồng bộ và khả thi nhằm thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo và nhu cầu thực tiễn của thị trường lao động, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực phục vụ phát triển kinh tế-xã hội của đất nước.
Phát biểu từ các đại biểu và nội dung tham luận
Phát biểu tại hội thảo, Nhà báo Phạm Thị Thanh Huyền, Tổng Biên tập Báo Đại biểu Nhân dân, cho biết trong tổng thể các đột phá chiến lược, Đại hội XIV đã nhấn mạnh rất rõ: phát triển nguồn nhân lực, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao, gắn với khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, là một trong những động lực then chốt của mô hình tăng trưởng mới. “Đây không chỉ là một định hướng, mà là một mệnh lệnh phát triển”, bà Huyền khẳng định.
Bà cũng nhấn mạnh tinh thần mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhiều lần đề cập, yêu cầu phát triển nguồn nhân lực phải đi trước một bước, gắn với kinh tế số, xã hội số và hội nhập quốc tế. Đồng thời, khẳng định quan điểm con người là trung tâm, chủ thể và mục tiêu của phát triển. Sự phối hợp giữa Trường Đại học Công nghệ Giao thông vận tải và Báo Đại biểu Nhân dân càng làm tăng thêm ý nghĩa của hội thảo, góp phần kết nối giữa nghiên cứu khoa học với thực tiễn chính sách và đời sống xã hội.
Tiến sĩ Phạm Văn Tân, Trưởng khoa Luật-Chính trị, Trường Đại học Công nghệ Giao thông vận tải, cho biết trong khuôn khổ hội thảo, Ban Tổ chức đã nhận được 68 bài viết tham luận từ các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý, giảng viên và sinh viên. Các bài viết này đi sâu phân tích về mặt lý luận và thực tiễn, tập trung vào bốn vấn đề lớn:
- Bối cảnh mới và những xu hướng lớn đang tác động đến đào tạo và sử dụng nguồn nhân lực, đặc biệt là tác động của chuyển đổi số, kinh tế số, kinh tế xanh và hội nhập quốc tế.
- Đánh giá thực trạng hệ thống đào tạo và cung ứng nguồn nhân lực ở Việt Nam hiện nay, bao gồm cả những kết quả đạt được, hạn chế, bất cập và nguyên nhân của các tồn tại.
- Nhận diện các yêu cầu mới đối với nguồn nhân lực trong giai đoạn phát triển tới, nhất là về kỹ năng nghề nghiệp, kỹ năng số, năng lực đổi mới sáng tạo và khả năng thích ứng với môi trường làm việc biến động.
- Đề xuất các giải pháp đồng bộ và khả thi nhằm đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục-đào tạo; tăng cường gắn kết giữa nhà trường và doanh nghiệp; hoàn thiện cơ chế, chính sách phát triển nguồn nhân lực và thúc đẩy hệ sinh thái học tập suốt đời.
Hội thảo đã kết thúc với nhiều ý kiến đóng góp giá trị, hứa hẹn sẽ mở ra những hướng đi mới trong công tác đào tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho đất nước.
