Giám đốc Sở GD Hà Nội: Thu cọc giữ chỗ là đẩy rủi ro về phụ huynh
Tại hội nghị hướng dẫn tuyển sinh đầu cấp và thi tốt nghiệp THPT năm 2026, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Văn Hiền đã chỉ đạo mạnh mẽ về vấn đề thu tiền cọc giữ chỗ. Ông nhấn mạnh rằng hành động này không chỉ đẩy rủi ro sang phụ huynh mà còn gây mất công bằng trong việc tiếp cận giáo dục, đặc biệt là đối với các gia đình có hoàn cảnh khó khăn.
Quy định rõ ràng và những băn khoăn từ các trường
Theo ông Hiền, Sở GD&ĐT Hà Nội đã có hướng dẫn cụ thể yêu cầu các trường, nhất là trường tư thục, không được thu phí đặt cọc hay giữ chỗ trong quá trình tuyển sinh. Tuy nhiên, một số trường vẫn bày tỏ lo ngại về tính hợp lý của quy định này, đặc biệt là trong bối cảnh lo sợ tình trạng đăng ký ảo.
Ông Hiền giải thích: "Nguyên tắc cơ bản là chỉ thu phí khi đã cung cấp dịch vụ. Việc thu tiền cọc trước khi dịch vụ được thực hiện là không đúng và có thể dẫn đến những bất hợp lý, chẳng hạn như không hoàn lại tiền cho phụ huynh." Ông kêu gọi các trường thay đổi tư duy, không nên biến khó khăn của mình thành gánh nặng cho phụ huynh.
Thực trạng và hệ lụy từ việc thu cọc tràn lan
Một khảo sát gần đây cho thấy nhiều trường ngoài công lập tại Hà Nội yêu cầu phụ huynh nộp tiền đặt cọc vào lớp 10, với số tiền lên đến hàng chục triệu đồng. Trong khi một số trường có chính sách cấn trừ hoặc hoàn lại trong các trường hợp cụ thể, đa phần quy định rằng nếu phụ huynh rút hồ sơ, số tiền này sẽ không được hoàn lại.
Ông Hiền chỉ ra rằng việc thu cọc tràn lan có thể dẫn đến tình trạng bất công: "Gia đình khá giả có thể đặt cọc ở 5-7 trường, trong khi những hộ nghèo hơn không có khả năng tài chính để làm điều tương tự, từ đó tạo ra khoảng cách trong cơ hội học tập."
Giải pháp thay thế và tăng cường minh bạch
Để giải quyết vấn đề này, Giám đốc Sở GD&ĐT Hà Nội đề xuất các trường áp dụng phương án khác như chính sách ưu đãi, giảm phí cho những học sinh đăng ký sớm và xác nhận nhập học sớm. Đồng thời, ông nhấn mạnh tầm quan trọng của việc triển khai hệ thống đăng ký tuyển sinh trực tuyến.
"Khi sử dụng hệ thống online, toàn bộ quá trình sẽ minh bạch, công bằng và công khai theo thời gian thực. Phụ huynh có thể dễ dàng theo dõi thứ tự đăng ký của con em mình," ông Hiền cho biết.
Những lưu ý quan trọng khác trong tuyển sinh
Bên cạnh vấn đề thu cọc, ông Hiền cũng đưa ra một số chỉ đạo quan trọng:
- Các trường và UBND xã, phường cần công khai kế hoạch tuyển sinh đầu cấp, bao gồm phân tuyến theo bản đồ GIS, chỉ tiêu tuyển sinh và quy định về độ tuổi.
- Tăng cường tuyên truyền, tư vấn trước khi bắt đầu tuyển sinh ít nhất 30 ngày để phụ huynh và học sinh chuẩn bị hồ sơ đầy đủ.
- Tránh tình trạng quá tải hoặc thiếu học sinh, gây lãng phí cơ sở vật chất.
- Không tổ chức khảo sát học sinh đầu năm và trước khi vào lớp 1, đồng thời không để xảy ra cảnh phụ huynh xếp hàng, chen lấn trong quá trình đăng ký.
Định hướng cho kỳ thi vào lớp 10 năm 2026
Kỳ thi vào lớp 10 THPT năm học 2026-2027 tại Hà Nội sẽ diễn ra vào cuối tháng 5, sớm hơn hai tuần so với mọi năm. Mỗi học sinh được đăng ký tối đa 3 nguyện vọng vào các trường THPT công lập mà không phân biệt khu vực, chỉ cần có nơi cư trú tại Hà Nội.
Ông Hiền khuyến nghị giáo viên chủ nhiệm cần tư vấn kỹ lưỡng cho học sinh khi đăng ký nguyện vọng, ưu tiên lựa chọn trường phù hợp với năng lực và gần nhà để tránh vất vả trong suốt 3 năm học.
Những chỉ đạo này nhằm đảm bảo một môi trường tuyển sinh công bằng, minh bạch và giảm thiểu áp lực cho cả phụ huynh lẫn học sinh tại thủ đô.
