Phát Thanh Trực Tiếp: Thử Thách Năng Lực Sản Xuất Trong Kỷ Nguyên Số
Phép thử năng lực của ê-kíp sản xuất Phát thanh trực tiếp được xem là một "sân chơi" chuyên môn cao, đồng thời là thách thức lớn trong bối cảnh báo chí đang chuyển mình mạnh mẽ theo xu hướng số hóa. Theo Nhà báo Đồng Mạnh Hùng, Trưởng Ban Thư ký Biên tập VOV và Trưởng Ban Giám khảo Hội đồng thi Phát thanh trực tiếp, đây luôn là nội dung hấp dẫn bậc nhất tại các kỳ liên hoan.
Yếu Tố Thời Điểm Và Sức Hút Đặc Biệt
Ông Đồng Mạnh Hùng nhấn mạnh: "Phát thanh trực tiếp là một trong những thể loại hàng đầu của phát thanh. Lý do bởi vì nó thực hiện đồng thời với sự kiện xảy ra, thu hút sự chú ý rất lớn của công chúng và đòi hỏi ê-kíp sản xuất cũng như điều kiện kỹ thuật phải đáp ứng yêu cầu cao." Khác với phát thanh thu sẵn, thể loại này mang yếu tố "thời điểm", với thông tin được truyền tải ngay khi sự kiện diễn ra, tạo nên sức hấp dẫn từ tính chân thực, tức thời và khả năng kết nối trực tiếp với thính giả.
Không có cơ hội chỉnh sửa hay kịch bản an toàn, mọi sai sót hoặc thành công đều hiện diện trên sóng phát thanh – đây vừa là áp lực, vừa là sức hút đặc trưng của thể loại này. Trong môi trường truyền thông số phát triển mạnh, phát thanh trực tiếp không còn bó hẹp trên sóng truyền thống mà mở rộng lên nhiều nền tảng khác, cho phép công chúng, đặc biệt là giới trẻ, tham gia và tương tác trực tiếp.
Đổi Mới Và Mở Rộng Tại Liên Hoan Phát Thanh
Một điểm mới đáng chú ý tại kỳ liên hoan năm nay là việc mở rộng thời lượng chương trình dự thi. Thay vì giới hạn 30 phút như trước, năm 2026 linh hoạt với các khung 30 phút và 45 phút. Việc kéo dài thời lượng không chỉ tăng dung lượng phát sóng, mà còn là cơ hội để các ê-kíp thể hiện chiều sâu nội dung, khả năng tổ chức và xử lý thông tin đa chiều.
Nhiều đơn vị tham gia đã lựa chọn chủ đề thời sự cao, bám sát chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước, như triển khai Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ XIV hay phản ánh các "điểm nghẽn" trong vận hành chính quyền hai cấp. Đáng chú ý, nhiều chương trình mời lãnh đạo cấp cao như Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh tham gia đối thoại trực tiếp với người dân, biến phát thanh thành diễn đàn công khai kết nối theo thời gian thực.
Tôn Vinh Cá Nhân Và Tập Thể Xuất Sắc
Kỳ liên hoan năm nay cũng có điểm nhấn mới là tôn vinh cá nhân và tập thể trong sản xuất phát thanh trực tiếp, với giải thưởng cho người dẫn chương trình xuất sắc và ê-kíp sản xuất xuất sắc. Ông Đồng Mạnh Hùng chia sẻ: "Chúng tôi coi người dẫn chương trình phát thanh trực tiếp gần như linh hồn của chương trình. Người dẫn hấp dẫn, thu hút thì chương trình sẽ đạt hiệu quả tốt."
MC của phát thanh trực tiếp không chỉ truyền tải nội dung, mà còn phải điều phối, xử lý tình huống và thậm chí là "người cứu sóng" khi xảy ra sự cố như mất kết nối với phóng viên hay trục trặc kỹ thuật. Bản lĩnh nghề nghiệp và khả năng ứng biến trở thành yếu tố quyết định trong môi trường trực tiếp đầy bất ngờ.
Nội Dung Đa Dạng Từ Vĩ Mô Đến Đời Sống
Sự đa dạng trong lựa chọn đề tài là điểm đáng ghi nhận, với các chương trình không chỉ tập trung vào vấn đề lớn như phát triển kinh tế-xã hội hay cải cách hành chính, mà còn đi sâu vào câu chuyện đời sống gần gũi về giáo dục, tâm lý, sức khỏe tinh thần, đất đai và nhà ở. Sự tham gia của chuyên gia, nhà tư vấn và chính người dân đã biến chương trình thành không gian chia sẻ, trao đổi và đồng cảm, thay vì chỉ là thông tin một chiều.
Hội đồng chấm thi phát thanh trực tiếp đối mặt áp lực không nhỏ, bởi một chương trình không thể chỉ "đọc văn bản" hay trình bày thông tin khô cứng, mà phải tạo được diễn đàn, có sức lan tỏa và trở thành điểm nhấn trong đời sống truyền thông.
Hướng Đến Phát Triển Bền Vững Và Kết Nối Sâu Sắc
Ông Đồng Mạnh Hùng bày tỏ mong muốn các đơn vị không chỉ đầu tư cho một chương trình đi thi, mà cần đưa tinh thần và kỹ năng phát thanh trực tiếp vào hoạt động thường nhật để tạo chiều sâu cho nội dung. Trong bối cảnh cạnh tranh khốc liệt của các loại hình truyền thông, phát thanh tiếp cận công chúng bằng âm thanh – hình thức cá nhân hóa cao, cho phép người nghe tiếp nhận thông tin trong khi di chuyển, làm việc hoặc trong những khoảnh khắc cô đơn.
Sau phần thi, Ban Tổ chức dự kiến tổ chức hội thảo chuyên đề về kỹ năng làm phát thanh trực tiếp trong điều kiện mới, không phải là diễn đàn lý thuyết mà là trao đổi kinh nghiệm thực tiễn giữa những người trực tiếp tham gia sản xuất, nhằm tạo môi trường học hỏi, nâng cao nghiệp vụ và thúc đẩy sự phát triển bền vững của ngành.
Với những đổi mới về thời lượng, cách thức tổ chức, nội dung và tiêu chí đánh giá, nội dung thi "Phát thanh trực tiếp" tại Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ XVII năm 2026 tiếp tục khẳng định vai trò tiên phong của thể loại này trong hệ sinh thái báo chí hiện đại. Mỗi chương trình không chỉ là sản phẩm truyền thông, mà còn là cuộc đối thoại, không gian chia sẻ và cầu nối giữa báo chí với công chúng, theo đúng tinh thần gần gũi, chân thành và sống cùng hơi thở cuộc sống.
