Một chiến dịch giải cứu quy mô lớn vừa được tổ chức bảo tồn Free the Bears phối hợp cùng chính phủ Lào hoàn tất trong những ngày cuối tháng 5, giải thoát 27 con gấu mặt trăng khỏi một trang trại nuôi gấu lấy mật bất hợp pháp tại miền bắc Lào. Đây được xem là vụ đóng cửa trang trại nuôi gấu lấy mật lớn nhất từng ghi nhận ở Đông Nam Á, theo thông tin từ SCMP.
Cơ sở nuôi nhốt trá hình dưới danh nghĩa vườn thú
Cơ sở nằm ở miền bắc Lào, do một công dân Trung Quốc sở hữu và đăng ký dưới danh nghĩa vườn thú. Tuy nhiên, phía sau lớp vỏ bọc đó là hoạt động nuôi nhốt gấu đen châu Á, hay còn gọi là gấu mặt trăng, để khai thác mật phục vụ thị trường buôn bán trái phép. Những con gấu sống trong điều kiện khắc nghiệt: chúng bị nhốt trong các lồng thép chỉ khoảng 1-2 mét vuông, thiếu dinh dưỡng và gần như không có không gian vận động. Một số cá thể đã không được chạm chân xuống mặt đất suốt 2 năm. Cơ bắp teo lại vì bị giam lâu ngày, nhiều con còn xuất hiện hành vi căng thẳng kéo dài do cô lập.
Hành trình trở lại cuộc sống tự do
Theo ông Matt Hunt, Giám đốc điều hành của Free the Bears, nhiều con gần như không còn biết cảm giác được sống như một con gấu. Khi được đưa ra khỏi lồng, mọi thứ với chúng đều mới mẻ: nền đất dưới chân, nước sạch để uống và khoảng không đủ rộng để tự do di chuyển. Sau cuộc giải cứu, toàn bộ 27 cá thể được vận chuyển hàng trăm km về phía nam tới Luang Prabang, nơi Free the Bears đang vận hành hai khu bảo tồn lớn dành cho gấu. Tại đây, chúng sẽ trải qua thời gian cách ly, kiểm tra thú y trước khi được làm quen dần với môi trường mới. Phần lớn các cá thể đã bị nuôi nhốt quá lâu nên khó có khả năng trở lại tự nhiên. Khu bảo tồn sẽ trở thành ngôi nhà của chúng trong suốt quãng đời còn lại.
Phát hiện 80 lồng trống, dấu hiệu mở rộng quy mô
Điều khiến nhóm cứu hộ lo ngại hơn cả là sau khi đưa 27 con gấu đi, họ phát hiện thêm khoảng 80 chiếc lồng trống trong khu vực. Theo Free the Bears, điều đó cho thấy cơ sở lậu này không hề thu hẹp hoạt động mà còn có dấu hiệu chuẩn bị mở rộng quy mô. Gấu mặt trăng được nhận biết nhờ dải lông màu sáng hình lưỡi liềm trên ngực. Loài này được pháp luật Lào bảo vệ và nằm trong danh sách dễ bị tổn thương trên toàn cầu. Tuy vậy, nhiều năm qua chúng vẫn bị săn bắt và nuôi nhốt để lấy mật, nguyên liệu được tiêu thụ trong một số sản phẩm y học cổ truyền tại châu Á.
Phương pháp lấy mật tàn nhẫn
Các phương pháp lấy mật vừa thô sơ vừa tàn nhẫn. Mật có thể bị hút trực tiếp từ túi mật bằng ống tiêm, hoặc được thu hoạch liên tục qua một lỗ rò được tạo ra bằng phẫu thuật. Chính vì vậy, nhiều cá thể gấu bị nuôi nhốt lâu dài trong điều kiện chật hẹp, thiếu dinh dưỡng và chịu tổn thương nghiêm trọng cả về thể chất lẫn tâm lý.
Thông điệp mạnh mẽ cho tương lai
Với Free the Bears, chiến dịch lần này không chỉ là cuộc giải cứu cho 27 cá thể. Theo ông Hunt, đây là thông điệp mạnh mẽ cảnh báo những người đang có ý định tiếp tục mở các trang trại nuôi gấu lấy mật tại Lào: hoạt động này sẽ bị ngăn chặn, và những loài động vật hoang dã này cần được bảo vệ.
