Mùa ốc gạo Quảng Ngãi: Ngư dân tất bật từ rạng sáng, thu nhập khá từ 'lộc biển'
Những ngày này, dọc vùng bãi ngang ven biển Mộ Đức cũ, tỉnh Quảng Ngãi, không khí lao động nhộn nhịp bao trùm từ lúc tờ mờ sáng. Đến hẹn lại lên, mùa ốc gạo – còn được gọi là ốc ruốc hay ốc lể – chính thức bắt đầu từ tháng Giêng và kéo dài đến hết tháng 3 Âm lịch. Mùa vụ ngắn ngủi này mang theo nguồn thu nhập đáng kể, giúp nhiều hộ ngư dân ổn định cuộc sống.
Nhộn nhịp từ rạng sáng trên vùng biển Đức Minh
Tại vùng ven biển Đức Minh, thuộc xã Mỏ Cày, nơi được mệnh danh là "thủ phủ" ốc gạo của tỉnh Quảng Ngãi, gần 100 hộ dân đã tạm gác nghề đánh bắt cá thông thường để chuyển sang cào ốc. Công việc bắt đầu từ khoảng 2 giờ sáng, khi các ghe máy lần lượt rời bờ, hướng ra vùng biển cách đất liền vài trăm mét. Ốc gạo sinh sống ở độ sâu từ 5 đến 7 mét dưới đáy biển, nơi có lớp cát mịn.
Dụng cụ chính của ngư dân là cây sào sắt dài khoảng 8 mét, nặng gần 30 kg. Một đầu sào được gắn vợt sắt chắc chắn, dùng để cào sâu xuống lớp cát và thu gom ốc. Mỗi ghe thường có từ 2 đến 3 người làm việc: một người đảm nhận việc lái ghe, những người còn lại thay nhau điều khiển sào cào. Công việc diễn ra liên tục, kéo dài đến khoảng 11 hoặc 12 giờ trưa thì các ghe quay vào bờ để bán sản phẩm cho thương lái.
Thu nhập ổn định dù công việc nặng nhọc
Theo ông Năm Đô, một ngư dân ở thôn Tân Nam, xã Đức Minh, trung bình mỗi ghe cào được từ 300 đến 500 kg ốc mỗi ngày. "Năm nay sản lượng ốc có phần ít hơn so với mọi năm, nhưng bù lại ốc to và chất lượng tốt hơn. Thương lái mua với giá cao nên anh em ngư dân vẫn có thu nhập khá. Thuyền của tôi mỗi chuyến thu được trên 300 kg, sau khi chia ra mỗi người cũng kiếm được vài triệu đồng", ông chia sẻ.
Nghề cào ốc được đánh giá là khá nặng nhọc vì đòi hỏi sức lực để ghì và kéo sào sắt dưới nước liên tục. Nhiều ngư dân cho biết, có những hôm trở về bờ, tay họ mỏi rã rời. Tuy nhiên, bù lại, trong khoảng ba tháng chính vụ, nhiều người có thể tích lũy được một khoản tiền đáng kể, góp phần cải thiện đời sống gia đình.
Đầu ra ổn định với cách tính giá theo bao
Năm nay, dù sản lượng ốc giảm nhẹ so với các mùa trước, nhưng giá thu mua vẫn duy trì ổn định và đầu ra được đảm bảo, giúp ngư dân phấn khởi bám biển. Ốc gạo không được bán theo kilogram mà tính theo bao. Mỗi bao ốc nặng khoảng 100 kg, và tùy vào kích cỡ, giá dao động từ 2 đến 3 triệu đồng mỗi bao.
Bình quân, mỗi thuyền cào được từ 3 đến 5 bao mỗi ngày. Sau khi trừ đi các chi phí nhiên liệu và dụng cụ, mỗi lao động có thể thu về từ 2 đến 4 triệu đồng mỗi ngày. Ngư dân Thiều Văn Quyết tâm sự: "Chúng tôi phải đi từ 2 giờ sáng, công việc rất cực nhọc, nhưng nhờ giá ốc cao nên anh em có thêm động lực. Có người suốt mùa ốc kiếm được vài chục triệu, thậm chí cả trăm triệu đồng".
Thương lái thu mua nhanh, vận chuyển đi nhiều nơi
Ngay trên bãi biển, các thương lái nhanh chóng thu mua ốc từ ngư dân. Chị Nguyễn Thị Mai, một thương lái thu mua ốc gạo tại địa phương, cho biết ốc sau khi thu mua chủ yếu được vận chuyển đi tiêu thụ tại nhiều địa phương lân cận như Đà Nẵng, Huế, và các tỉnh miền Trung khác. "Mỗi bao đựng ốc đầy khoảng 100 kg. Năm nay ốc to, hàng đẹp nên thương lái thu mua rất nhanh chóng", chị Mai chia sẻ.
Ốc gạo có kích thước nhỏ, vỏ tròn như nút áo, và để thưởng thức, người ta phải dùng gai hoặc tăm nhọn để lể phần thịt bên trong. Phần thịt tuy không nhiều nhưng có vị ngọt thanh, béo ngậy, được ưa chuộng để chế biến thành các món luộc, xào, hoặc làm món ăn vặt hấp dẫn.
Kết thúc mùa vụ và hy vọng cho tương lai
Từ nhiều năm nay, ốc gạo được xem là "lộc biển" quý giá của ngư dân vùng bãi ngang Đức Minh. Mùa ốc chỉ kéo dài khoảng ba tháng, nhưng đủ để mang lại nguồn thu nhập quan trọng cho hàng trăm hộ dân ven biển. Khi con nước đổi chiều và ốc thưa dần, ngư dân lại quay về với nghề biển thường nhật của mình. Họ chờ đợi đến mùa sau để tiếp tục bám biển, đón nhận "lộc" từ lớp cát biển quê hương.
