TP.HCM chính thức nghiêm cấm hành vi lạm dụng hát nhép trong biểu diễn
Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh vừa ban hành một văn bản quan trọng nhằm tăng cường tính trung thực và kỷ cương trong các hoạt động biểu diễn nghệ thuật trên địa bàn. Theo đó, việc lạm dụng phương tiện kỹ thuật, sử dụng âm thanh từ bản ghi thay cho biểu diễn trực tiếp, thường được gọi là hát nhép, đã bị liệt vào danh sách những hành vi bị nghiêm cấm. Quy định này yêu cầu tất cả tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân hoạt động trong lĩnh vực biểu diễn phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật khi tổ chức và thực hiện chương trình nghệ thuật.
Hát nhép và hát đè: Thực trạng phổ biến trong làng nhạc Việt
Hát nhép, theo định nghĩa từ các nguồn uy tín, là hành động cử động miệng đồng bộ với một bài hát hoặc nhạc nền đã được thu âm trước. Ban đầu, kỹ thuật này thường được sử dụng trong truyền hình để tiết kiệm chi phí, nhưng theo thời gian, nó đã bị lạm dụng để che giấu sự thiếu tài năng của một số nghệ sĩ. Trong thị trường âm nhạc Việt Nam hiện nay, hiện tượng hát nhép hoặc hát đè ngày càng trở nên phổ biến, gây ra nhiều tranh cãi trong công chúng.
Ví dụ điển hình là sự việc ca sĩ Duyên Quỳnh phải công khai xin lỗi sau khi bị phát hiện hát nhép tại lễ trao giải Làn sóng xanh vào tháng 2. Cô thừa nhận thiếu sót và bày tỏ sự hối tiếc vì chưa mang lại trải nghiệm chuyên nghiệp cho khán giả. Ngoài ra, nhóm LUNAS với các thành viên như Trang Pháp, Diệp Lâm Anh, Ninh Dương Lan Ngọc, Huyền Baby và Khổng Tú Quỳnh cũng bị nghi ngờ hát nhép khi biểu diễn ca khúc Moonlight trên chương trình Anh trai vượt ngàn chông gai. Khán giả đã nhận thấy khẩu hình miệng của Ninh Dương Lan Ngọc không khớp với lời hát, làm dấy lên làn sóng chỉ trích.
Phân biệt giữa hát nhép và hát đè trong biểu diễn
Trong khi hát nhép thường liên quan đến việc chỉ cử động môi mà không phát ra giọng hát thật, thì hát đè lại là kỹ thuật mà ca sĩ vẫn hát trực tiếp nhưng trên nền bản thu âm giọng hát và nhạc cụ đã được ghi sẵn. Công nghệ này được sử dụng rộng rãi trong các chương trình âm nhạc, đặc biệt là các concert lớn, nhằm đảm bảo chất lượng âm thanh cao và cho phép nghệ sĩ tập trung vào phần vũ đạo phức tạp.
Tuy nhiên, theo đạo diễn sân khấu Hoàng Trọng Thanh, mức độ hát đè có thể chấp nhận được trong các sự kiện giải trí ngoài trời, nhưng lại khó được đồng tình trong các show diễn nghệ thuật chuyên nghiệp. Ông cho biết, mức độ hát đè thường dao động từ 30-40% đến 80-90%, thậm chí 100% trong một số trường hợp, dẫn đến tranh cãi rằng nó không khác gì hát nhép.
Hát nhép có phải là lừa dối khán giả?
Nhạc sĩ, nhà sản xuất âm nhạc Hà Quang Anh chia sẻ rằng, trong bối cảnh hiện đại, ca sĩ không chỉ cần kỹ năng ca hát mà còn phải thành thạo trình diễn, giao lưu và vũ đạo. Điều này khiến cho việc hát đè, và đôi khi là hát nhép, trở nên khó tránh khỏi. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh rằng hát nhép trong các sự kiện bán vé là không thể chấp nhận, trong khi hát đè với mức độ khoảng 40% có thể được xem xét để đảm bảo tính chuyên nghiệp của màn trình diễn.
Ở Trung Quốc, vấn đề hát nhép cũng bị nghiêm cấm và có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng cho sự nghiệp của nghệ sĩ. Một luật sư từ Công ty Luật Jingshi Bắc Kinh khẳng định rằng hát nhép trong buổi hòa nhạc là bất hợp pháp và cấu thành hành vi gian lận người tiêu dùng. Khán giả có quyền yêu cầu hoàn tiền và bồi thường, trong khi ca sĩ vi phạm có thể đối mặt với các hình thức tẩy chay hoặc thậm chí bị cấm vĩnh viễn trong ngành.
Quy định mới của TP.HCM không chỉ nhằm bảo vệ quyền lợi của khán giả, mà còn khuyến khích sự trung thực và chất lượng trong biểu diễn nghệ thuật. Điều này phản ánh xu hướng toàn cầu trong việc đề cao tính minh bạch và trách nhiệm của nghệ sĩ đối với công chúng.
