Ninh Bình Đổi Mới Lễ Hội Xuân: Từ Không Gian Chật Chội Đến Trải Nghiệm Thảnh Thơi
Tỉnh Ninh Bình hiện là điểm đến nổi bật với hàng loạt lễ hội quy mô lớn, bao gồm Lễ hội Tịch điền Đọi Sơn tại phường Tiên Sơn, Lễ hội Phát lương Đền Trần Thương ở xã Trần Thương, Lễ hội Khai ấn Đền Trần ở phường Nam Định và Lễ hội Phủ Dầy tại xã Vụ Bản. Bên cạnh đó, các lễ hội truyền thống lâu đời như Lễ hội chùa Bái Đính và Lễ hội truyền thống Cố đô Hoa Lư vẫn được duy trì và mở rộng không gian, tạo nên một mùa xuân sôi động cho du khách.
Đền Trần: Từ Cảnh Chen Chúc Đến Không Gian Mở Rộng
Ngay từ sáng mùng 1 tháng Giêng năm Bính Ngọ, hàng nghìn du khách đã đổ về Đền Trần ở phường Nam Định để đi lễ đầu năm. Bác Nguyễn Mạnh Hùng, một cư dân địa phương, chia sẻ rằng trước đây, việc đi lễ thường rất mệt mỏi do phải chen chúc trong khuôn viên chật hẹp. Không chỉ vậy, khu vực này còn xuất hiện tình trạng quán xá dày đặc chèo kéo khách, cùng với các hoạt động mời đổi tiền lẻ và ăn xin phổ biến.
Tuy nhiên, mọi thứ đã thay đổi đáng kể sau khi Dự án Khu trung tâm lễ hội thuộc Khu di tích lịch sử-văn hóa thời Trần được hoàn thiện. Không gian quanh Đền Trần đã được mở rộng, và Ban Quản lý Khu di tích lịch sử, văn hóa Đền Trần - Chùa Tháp đã thực hiện các biện pháp như dựng rào từ xa và cấm phương tiện ô-tô, xe máy. Nhờ đó, hoạt động du xuân và dâng lễ của người dân trở nên thảnh thơi và nhẹ nhàng hơn.
Lễ Khai Ấn Đền Trần: Nét Văn Hóa Được Bảo Tồn Và Phát Huy
Lễ Khai ấn Đền Trần năm Bính Ngọ không chỉ tập trung vào nghi thức chính diễn ra vào đêm 14, rạng sáng ngày 15 tháng Giêng, mà còn bao gồm nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ dân gian truyền thống. Ông Nguyễn Đức Bình, Trưởng ban Quản lý Khu di tích, cho biết thêm về các nghi lễ quan trọng như Lễ Rước kiệu Ngọc Lộ, tái hiện việc rước bát hương thờ Phật hoàng Trần Nhân Tông, và Lễ Rước nước, tế cá để tôn vinh xuất thân từ nghề chài lưới của vương triều Trần.
Đặc biệt, năm nay, ban tổ chức đã quyết định bắt đầu phát ấn từ 5 giờ sáng ngày 15 tháng Giêng thay vì 2 giờ như trước đây. Sự thay đổi này dựa trên khảo sát thực tế nhằm đảm bảo an ninh trật tự, phân luồng giao thông và kiểm soát lượng người tham gia, thể hiện sự chủ động và sáng tạo trong quản lý.
Chợ Viềng: Từ Hội Chợ Truyền Thống Đến Lễ Hội Quy Mô
Đêm mùng 7 tháng Giêng âm lịch, Lễ hội Chợ Viềng đã chính thức khai mạc tại xã Vụ Bản. Theo dân gian, "Viềng" là cách đọc chệch của từ "về", mang ý nghĩa sum vầy và tụ họp. Chợ chủ yếu bày bán cây, hoa và nông cụ, với tinh thần "mua may, bán rủi" để cầu mong năm mới hanh thông, thay vì chú trọng giá trị kinh tế.
Bà Nguyễn Thị Mỹ Hạnh từ phường Phủ Lý chia sẻ rằng bà đã tránh đi Chợ Viềng trong vài năm qua do ám ảnh bởi cảnh mắc kẹt giữa biển người. Nhưng năm nay, với sự động viên của con cháu, bà đã quay lại và nhận thấy chợ thông thoáng hơn nhờ lực lượng chức năng phân luồng phương tiện từ xa. Bà không chỉ thăm thú các gian hàng và mua bê tươi mà còn thong dong ghé thăm Phủ Dầy để cầu nguyện Thánh Mẫu Liễu Hạnh.
Ông Trần Minh Hoan, Bí thư Đảng ủy xã Vụ Bản, cho biết Chợ Viềng năm nay đã được nâng tầm thành lễ hội chính thức, thu hút khoảng 80 nghìn lượt du khách. Việc này nhằm duy trì nét đẹp truyền thống của chợ xưa và phát huy giá trị văn hóa đặc sắc, đồng thời tôn vinh sự linh thiêng của không gian tín ngưỡng Phủ Dầy.
Quản Lý Thống Nhất: Cam Kết Từ Chính Quyền Địa Phương
Để đảm bảo việc quản lý và tổ chức lễ hội trên địa bàn tỉnh được thống nhất và hiệu quả, UBND tỉnh Ninh Bình đã ban hành Văn bản số 411/VPUBND-VP6, yêu cầu các sở, ngành và địa phương tăng cường công tác này. Các địa phương đã chủ động xây dựng phương án tổ chức dựa trên kinh nghiệm từ những năm trước, phù hợp với điều kiện mới sau sáp nhập và chuẩn bị đầy đủ các yếu tố nghi lễ và không gian.
Ông Trần Song Tùng, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Ninh Bình, nhấn mạnh rằng tỉnh yêu cầu các cơ quan chủ động phối hợp, hướng dẫn và hỗ trợ chuyên môn cho địa phương. Mục tiêu là bảo đảm phát huy giá trị văn hóa truyền thống, tạo không khí vui tươi và đáp ứng nhu cầu tín ngưỡng tâm linh của đông đảo người dân.
Nhìn chung, với những cải tiến trong không gian và quản lý, Ninh Bình đang khẳng định vị thế là điểm đến lý tưởng cho các lễ hội xuân, mang lại trải nghiệm an toàn và ý nghĩa cho du khách.
