Tiềm năng du lịch xanh ở Hà Nội
Hà Nội có nhiều vùng núi non trùng điệp ở phía tây, trung tâm là núi Ba Vì; phía bắc có vùng Sóc Sơn và dãy núi Viên Nam giáp tỉnh Phú Thọ. Bên cạnh đó, vùng nông thôn rộng lớn với cảnh quan thiên nhiên đặc sắc là tiềm năng to lớn để phát triển du lịch xanh, nhất là các loại hình du lịch nghỉ dưỡng, trải nghiệm sinh thái, du lịch nông nghiệp.
Xã Suối Hai là một địa phương tận dụng tốt lợi thế này với các khu du lịch trọng điểm như Hồ Suối Hai, Vườn quốc gia Ba Vì, Ao Vua. Với định hướng “Nông nghiệp sạch - du lịch xanh”, Suối Hai từng bước trở thành trung tâm du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí lớn của Thủ đô. Gần đó, xã Yên Bài có các khu du lịch như Thiên Sơn-Suối Ngà, Khoang Xanh-Suối Tiên, khu nghỉ dưỡng Tản Đà là điểm đến quen thuộc của người dân Thủ đô và khách quốc tế. Các xã Đa Phúc, Sóc Sơn, Hương Sơn, Quốc Oai cũng tận dụng cảnh quan thiên nhiên để phát triển du lịch nghỉ dưỡng, du lịch nông nghiệp. Du khách có thể nghỉ ngơi, tham gia các hoạt động trải nghiệm như cấy lúa, bắt cá, hái chè, thưởng thức ẩm thực và văn nghệ truyền thống trong các tour khép kín.
Khái niệm du lịch xanh và thực trạng tại Hà Nội
Du lịch xanh không chỉ là không gian xanh mà còn là ứng xử “xanh” trong hoạt động du lịch, điển hình như tour đạp xe, tour xe máy điện, tour không thuốc lá. Yếu tố “xanh” còn nằm ở việc hạn chế chất thải nhựa, sản phẩm dùng một lần và phát thải ra môi trường. Du lịch xanh là phương thức phát triển du lịch thân thiện với môi trường, bảo đảm nguyên tắc: sử dụng hiệu quả tài nguyên tự nhiên, hạn chế tác động tiêu cực, ưu tiên phát triển sản phẩm sinh thái. Những yếu tố này được khách du lịch quốc tế quan tâm, góp phần tăng sức cạnh tranh.
Hà Nội đã triển khai nhiều hoạt động du lịch xanh như tour xe đạp, khuyến khích hạn chế rác thải nhựa, nâng cao ý thức cộng đồng trong bảo vệ môi trường. Tuy nhiên, đây cũng là “điểm nghẽn” của du lịch xanh Thủ đô. Bà Lê Ngọc Nhã Uyên (Công ty Nomia Travel) cho biết: “Dịch vụ tour xe đạp là sản phẩm thân thiện môi trường nhưng chưa thu hút đông đảo du khách do hạ tầng hạn chế và chưa được kết nối với các sản phẩm du lịch khác.” Hiện du lịch xanh của Hà Nội còn manh mún, chưa tạo thành thương hiệu mạnh như du lịch di sản hay du lịch làng nghề.
Giải pháp phát triển du lịch xanh bền vững
Tiến sĩ Nguyễn Anh Tuấn, Viện trưởng Viện Kinh tế du lịch (Hiệp hội Du lịch Việt Nam) nhận định: “Hà Nội có tiềm năng lớn để phát triển du lịch xanh. Tuy nhiên, đây là hành trình phức tạp, liên quan đến lợi ích kinh tế, chi phí đầu tư và thay đổi thói quen. Doanh nghiệp cần nhận thức đầu tư xanh là chiến lược tạo lợi thế cạnh tranh, có thể thực hiện từ các giải pháp đơn giản như tiết kiệm điện, nước, giảm thiểu rác thải nhựa, phân loại rác tại nguồn, xây dựng sản phẩm du lịch gắn với cộng đồng, làng nghề và nông nghiệp.”
Nhiều chuyên gia cho rằng Hà Nội cần kết hợp du lịch xanh với du lịch di sản để tạo lợi thế riêng, nhất là không gian làng quê. Ngay tại nội đô, việc kết hợp du lịch xanh với di sản đô thị tạo sức hút và ấn tượng tốt đẹp về phát triển bền vững. Phó Giám đốc Sở Du lịch Hà Nội Trần Trung Hiếu cho biết: “Về quy hoạch, các khu vực giàu tiềm năng sinh thái như Ba Vì, Hương Sơn, Sóc Sơn được kết nối với hệ thống di sản và hành lang xanh, tạo mạng lưới du lịch bền vững. Thành phố đang thúc đẩy kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn trong du lịch; các cơ sở lưu trú, điểm đến được khuyến khích sử dụng năng lượng tái tạo, tiết kiệm tài nguyên, giảm thiểu rác thải; hệ thống thu gom, xử lý rác thải tiếp tục được hoàn thiện.” Với các giải pháp này, những “điểm nghẽn” sẽ dần được tháo gỡ, đưa du lịch xanh trở thành động lực phát triển bền vững của Hà Nội.
