Hành trình đến Bảo tàng Cung điện quốc gia Đài Bắc: Khởi đầu từ trung tâm thành phố
Từ trung tâm sầm uất của Đài Bắc, tôi bắt đầu hành trình bằng tàu điện, lúc ngầm lúc nổi, trong khoảng nửa giờ đồng hồ để ngắm nhìn toàn cảnh thành phố hiện đại. Sau đó, tôi đón một chuyến xe buýt ngắn để đến thẳng cổng chính của Bảo tàng Cung điện quốc gia. Tọa lạc tại quận Thạch Lâm, tòa kiến trúc này nổi bật với mái cong màu xanh ngọc, được xây dựng trong một khuôn viên rộng rãi và yên tĩnh, tạo cảm giác như bước vào một thế giới cổ kính tách biệt khỏi nhịp sống hối hả bên ngoài.
Cuộc thiên di lịch sử: Hành trình của những báu vật vô giá
Để thấu hiểu giá trị của bảo tàng này, chúng ta phải ngược dòng thời gian về Tử Cấm Thành vào năm 1925. Khi Phổ Nghi, vị hoàng đế cuối cùng của nhà Thanh, rời khỏi hoàng cung, Cố cung Bắc Kinh đã trở thành nơi lưu giữ bộ sưu tập khổng lồ từ triều Minh và Thanh. Đó là những báu vật quy tụ qua hàng trăm năm, bao gồm đồ đồng, ngọc bích, thư pháp, tranh vẽ, và điêu khắc cung đình. Trong những biến cố lịch sử sau đó, các cuộc đóng gói và di dời cổ vật đã diễn ra một cách gay cấn và phức tạp.
Sau nhiều năm lưu lạc, bộ sưu tập cổ vật cuối cùng bị chia làm hai phần: một phần quay trở lại Bắc Kinh và một phần đã "vượt biển" đến đảo Đài Loan. Cuộc thiên di này đến nay vẫn được xem là chưa từng có tiền lệ trong lịch sử gìn giữ văn hóa châu Á, phản ánh những thăng trầm của thời đại. Mặc dù số lượng hòm cổ vật không nhiều bằng kho tàng trở về Bắc Kinh, trong số hàng trăm ngàn cổ vật cập bến Đài Loan có rất nhiều báu vật được đánh giá là giá trị nhất, tạo nên di sản độc đáo cho bảo tàng.
Khách tham quan đa dạng: Từ học sinh đến du khách quốc tế
Bảo tàng thu hút rất nhiều khách tham quan, ngay cả trong những ngày trong tuần. Tôi đã gặp gỡ nhiều du khách nước ngoài, mỗi người mang theo máy ảnh, điện thoại, hoặc sổ tay để ghi chép. Các đoàn học sinh từ tiểu học đến trung học cũng hiện diện đông đảo, cùng với thanh niên và người lớn tuổi đến đây để tìm hiểu lịch sử. Một du khách người Anh chia sẻ với tôi rằng ông có niềm đam mê lớn với đồ gốm và đã tìm đến để tận mắt ngắm nhìn một số món đồ từ thời nhà Hán. Còn tôi, đến đây với sự tò mò sau khi đọc nhiều thông tin trên báo chí về gần 700.000 báu vật lịch sử được lưu giữ tại đây.
Mê quên lối về: Khám phá những kiệt tác độc đáo
Với công nghệ hiện đại được đầu tư tại Bảo tàng Cung điện quốc gia Đài Bắc, còn được gọi là Bảo tàng Cố cung, du khách có thể dễ dàng tìm hiểu thông tin cơ bản về mỗi bảo vật chỉ bằng vài cái vuốt tay trên bảng điều khiển điện tử. Tuy nhiên, việc tận mắt nhìn ngắm từng vật phẩm, từng trang sách, và từng bức tranh thực sự mang lại cảm giác choáng ngợp và xúc động sâu sắc.
Những cổ vật từ thời cổ đại như chén bát, sứ từ trước Công nguyên vẫn được lưu giữ nguyên vẹn, cho đến những bình gốm nhà Thanh được ví như kiệt tác nghệ thuật. Các bức tượng Phật và món đồ ngọc được chạm khắc tinh tế, thể hiện trình độ thủ công tuyệt vời. Tại đây, du khách cũng có thể tìm thấy những vật phẩm, trang sức của hoàng đế, hoàng hậu, và quan lại triều đình, phản ánh đời sống xa hoa thời xưa.
Một trong những báu vật biểu tượng của bảo tàng là bắp cải ngọc bích (Jadeite Cabbage). Khối ngọc xanh - trắng được chạm khắc thành bẹ cải thảo với từng nếp lá tinh xảo, cùng hai con côn trùng bé xíu trông rất sống động. Một kiệt tác khác là miếng thịt kho Đông Pha bằng đá, với tạo hình hoàn hảo mô phỏng các lớp bì, mỡ, và nạc, đến mức khi nhìn vào giữa trưa, người ta có thể tưởng tượng ra một bát cơm nóng kế bên.
Bộ sưu tập sách quý và biện pháp bảo quản tiên tiến
Tôi đặc biệt bị thu hút bởi bộ sưu tập tài liệu lưu trữ và sách quý hiếm tại bảo tàng. Với hơn 200.000 hiện vật là sách quý, những ai yêu thích và muốn nghiên cứu sâu về lịch sử, văn minh Trung Hoa qua nhiều thế kỷ có lẽ sẽ phải mê mẩn ở đây nhiều ngày. Những bức tranh và thư pháp độc đáo được trưng bày dọc theo các bức tường, gợi nhớ đến hình ảnh trong các bộ phim cổ trang, làm sống dậy quá khứ huy hoàng.
Theo số liệu chính thức, đây là một trong những bảo tàng thu hút du khách nhất ở châu Á, nhờ vào giá trị lịch sử và văn hóa to lớn. Bảo tàng cũng chủ động nâng cấp và cải tạo, đặc biệt chú trọng tạo ra môi trường có nhiệt độ và độ ẩm ổn định để bảo quản các hiện vật bằng giấy, lụa, và gỗ. Ngoài ra, các dự án củng cố khả năng chống động đất được ưu tiên để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho kho báu vô giá trước những hiểm họa tự nhiên.
Những đồn đoán và sự thật về kế hoạch di tản
Vào năm 2022, có những đồn đoán lan truyền rằng Bảo tàng Cố cung đã lên kế hoạch chọn 90.000 trong số gần 700.000 báu vật để di tản, giữa những lo ngại về căng thẳng địa chính trị. Tuy nhiên, ban quản lý bảo tàng đã nhanh chóng bác bỏ thông tin này. Bà Chu Công Tín, cựu Giám đốc bảo tàng, nhấn mạnh rằng nơi an toàn nhất đối với các món đồ quý giá chính là bảo tàng này, vốn được xây dựng dựa trên một ngọn núi vững chãi. "Có những nhà kho được xây dựng trong các đường hầm trên núi để cất giữ báu vật, và những nhà kho trong đường hầm là nơi an toàn nhất để bảo quản những cổ vật này", bà chia sẻ, khẳng định cam kết bảo vệ di sản cho các thế hệ tương lai.
