Tết Nguyên Tiêu, hay còn được biết đến với tên gọi Tết Thượng Nguyên, đánh dấu ngày Rằm đầu tiên của năm mới. Theo quan niệm dân gian, đây là dịp "Thiên quan Tứ phước", từ lâu đã được người dân Hội An xem như "cái Tết sau Tết", một thời khắc mở đầu cho một năm mới đầy hanh thông và an hòa.
Các Nghi Lễ Truyền Thống Trang Trọng
Các nghi lễ truyền thống được tổ chức một cách trang trọng tại nhiều địa điểm như Chùa Ông, Chùa Bà, các hội quán của người Hoa, đình làng, nhà thờ tộc, cùng các di tích trong Khu phố cổ và các vùng lân cận. Lễ cúng Nguyên Tiêu, giỗ Tổ Tiền hiền và các nghi thức dâng hương cầu an không chỉ thể hiện đạo lý "uống nước nhớ nguồn" mà còn gìn giữ mạch nguồn tâm linh bền chặt của cộng đồng cư dân phố Hội qua nhiều thế kỷ.
Hoạt Động Chính Trong Lễ Hội
Lễ dâng hương và diễu hành mừng Lễ hội Nguyên Tiêu sẽ diễn ra vào lúc 8 giờ 30 phút ngày 4 tháng 3, tức ngày 16 tháng Giêng năm Bính Ngọ, tại di tích đình Hội An ở số 27 đường Lê Lợi và Quan Công miếu ở số 24 đường Trần Phú, phường Hội An. Các hoạt động này mang đậm dấu ấn văn hóa bản địa truyền thống, thể hiện những ước vọng về may mắn, thịnh vượng và bình an trong năm mới.
Đặc biệt, hoạt động tái hiện "Đêm phố cổ Hội An đầu thế kỷ XX" sẽ diễn ra vào đêm 2 tháng 3, tức ngày 14 tháng Giêng năm Bính Ngọ. Sự kiện này đưa du khách trở về với không gian Hội An xưa, nơi những ngọn nến lung linh, ánh đèn lồng ấm áp, những tà áo dài thướt tha và nhịp sống thanh bình giao hòa trong tiếng thơ ca, nhạc họa văng vẳng khắp các ngõ phố.
Văn Hóa Nghệ Thuật Đa Dạng
Xuyên suốt lễ hội, nhiều hoạt động văn hóa nghệ thuật truyền thống sẽ được tổ chức, bao gồm diễn xướng Tuồng, trò chơi Bài Chòi, và trưng bày hình ảnh về Tết Nguyên Tiêu. Không gian Đô thị cổ Hội An cũng trở nên huyền ảo dưới ánh trăng xuân và sắc màu đèn lồng, tạo nên trải nghiệm vừa linh thiêng, vừa thơ mộng cho người dân và du khách thưởng ngoạn.
Lễ hội Nguyên Tiêu, với tư cách là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia và Di sản văn hóa thế giới đô thị cổ Hội An, thu hút đông đảo người dân và du khách tham gia. Đây không chỉ là một sinh hoạt tín ngưỡng quan trọng của cư dân địa phương mà còn là dịp để du khách cảm nhận trọn vẹn chiều sâu văn hóa và đời sống tinh thần của một Đô thị di sản văn hóa thế giới, đồng thời là Đô thị sáng tạo của UNESCO.
Ý Nghĩa Sâu Sắc Của Lễ Hội
Lễ hội Tết Nguyên Tiêu ở Hội An không chỉ là một sự kiện lễ hội đơn thuần, mà là biểu hiện sinh động của một đô thị di sản. Nơi đây, các giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể được gìn giữ trong chính nhịp sống của cộng đồng, tạo nên một không gian văn hóa độc đáo và thu hút.
