Rừng Trung Sơn: Di sản quý giữa lòng Đà Nẵng đang chờ công nhận
Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đà Nẵng vừa có phản hồi chính thức với cử tri phường Liên Chiểu về đề nghị sớm công nhận di tích rừng Trung Sơn. Đây là khu rừng lâu đời nằm ở thôn Trung Sơn, xã Hòa Liên, huyện Hòa Vang cũ, nay thuộc phường Liên Chiểu, thành phố Đà Nẵng.
Theo thông tin từ sở, rừng Trung Sơn đã được người dân địa phương bảo vệ và gìn giữ nguyên vẹn kể từ khi lập làng vào năm 1670. Khu vực này hiện còn lưu giữ nhiều di tích có giá trị lịch sử và văn hóa, bao gồm mộ của gần 200 nghĩa sĩ, đình Trung Sơn, giếng cổ, bia tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ, miếu Âm linh và miếu Bà Ngũ Hành.
Quy trình công nhận di tích gặp trở ngại
Dựa trên những giá trị đặc biệt này, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đà Nẵng đã hoàn thiện hồ sơ để xếp hạng rừng Trung Sơn là di tích cấp thành phố. Đồng thời, sở cũng tham mưu cho Ủy ban Nhân dân thành phố đưa địa điểm này vào danh mục kiểm kê di tích theo quyết định ngày 29 tháng 12 năm 2023.
Tuy nhiên, quá trình này đang gặp phải một số khó khăn. Trước đó, vào thời điểm lập hồ sơ khoa học, đồi Trung Sơn đã được Ủy ban Nhân dân huyện Hòa Vang (cũ) tổ chức lấy ý kiến từ cộng đồng dân cư và các sở, ban, ngành liên quan để đề xuất điều chỉnh quy hoạch chi tiết. Năm 2021, quyết định phê duyệt điều chỉnh quy hoạch tỉ lệ 1/500 cho khu di tích đồi Trung Sơn đã được ban hành.
Đến nay, công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, thu hồi và giao đất cho các hộ dân thuộc dự án vẫn chưa được triển khai. Điều này khiến Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch chưa có đủ cơ sở để xác định hiện trạng sử dụng đất, từ đó ảnh hưởng đến việc xây dựng phương án khoanh vùng bảo vệ di tích.
Đề xuất giải pháp từ cơ quan chức năng
Để đảm bảo tính pháp lý và thúc đẩy tiến độ, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đà Nẵng đã đề xuất Ủy ban Nhân dân phường Liên Chiểu sớm hoàn thành các công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, cũng như các thủ tục thu hồi và giao đất cho các hộ dân liên quan. "Đây là cơ sở quan trọng để triển khai các bước tiếp theo trong công tác bảo vệ và phát huy giá trị di tích rừng Trung Sơn", đại diện sở nhấn mạnh.
Rừng Trung Sơn không chỉ là một khu vực xanh mát nằm giữa các khu đô thị sầm uất của Đà Nẵng, mà còn được coi như một "lá phổi xanh" quý giá. Dọc theo con đường Nguyễn Tất Thành nối dài, du khách có thể dễ dàng bắt gặp màu xanh tươi mát của cánh rừng này, một cảnh quan hiếm có trong lòng thành phố.
Giá trị văn hóa và truyền thống bảo vệ
Theo lời kể của các bậc cao niên trong làng, từ xưa đến nay, rừng Trung Sơn luôn được xem là "rừng cấm". Người dân tuyệt đối không được chặt cây, đốn củi trong rừng, mà chỉ được phép lấy cây khô hoặc hốt lá rụng. Ngoài ra, việc khai thác cát trắng để xây dựng nhà cửa cũng bị nghiêm cấm.
Những quy định này đã được truyền lại qua nhiều thế hệ, góp phần bảo vệ toàn vẹn cánh rừng quý hiếm này trước những tác động của thời gian và đô thị hóa. Sự tồn tại của rừng Trung Sơn minh chứng cho tinh thần bảo tồn di sản thiên nhiên và văn hóa của cộng đồng địa phương.
Đà Nẵng không chỉ nổi tiếng với những bãi biển đẹp và dòng sông thơ mộng, mà còn sở hữu những cánh rừng cổ thụ như rừng Trung Sơn. Những "lá phổi xanh" này đóng vai trò quan trọng trong việc cân bằng hệ sinh thái và gìn giữ bản sắc văn hóa cho thành phố.
Việc sớm công nhận và bảo vệ di tích rừng Trung Sơn không chỉ mang ý nghĩa về mặt lịch sử, mà còn góp phần phát triển du lịch bền vững, thu hút du khách đến khám phá những giá trị độc đáo của Đà Nẵng.
