Lễ hội Chrôi Rum Chếk: Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia 300 năm tuổi tại Vĩnh Châu
Theo người dân địa phương, lễ hội Chrôi Rum Chếk đã có từ rất lâu, khoảng 300 năm nay, trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống tinh thần của cộng đồng. Năm 2026, lễ hội sẽ diễn ra vào ngày 2 và 3/3 (tức ngày 14 và 15 tháng Giêng, năm Bính Ngọ), mang ý nghĩa sâu sắc cầu quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa. Đây cũng là dịp để người dân tưởng nhớ các bậc tiền nhân có công khai hoang mở cõi, tạo lập vùng đất; đồng thời tạ ơn trời đất, thánh thần và biển cả đã mang lại cuộc sống ấm no, phồn thịnh.
Nghi lễ trang trọng và ý nghĩa
Trong những ngày tổ chức Lễ cúng Phước Biển Vĩnh Châu, hằng đêm, các vị chư tăng và phật tử sẽ cùng nhau làm lễ cầu an, cầu siêu, mong cho quốc thái dân an, mưa gió thuận hòa, nhà nhà ấm no. Bên cạnh đó, lễ hội còn là dịp để người dân quây quần bên nhau, cùng vui chơi, ca múa, tận hưởng không khí lễ hội sôi động, từ đó càng thêm tự hào về văn hóa truyền thống của dân tộc.
Ông Sơn Thol, đại diện Ban Quản trị chùa Sêrây Cro Săng, phường Vĩnh Châu, chia sẻ: “Bà con ở đây phần lớn sống bằng nghề biển, đánh bắt tôm cá. Vì vậy, hằng năm bà con tổ chức Lễ hội Phước Biển để tỏ lòng biết ơn biển cả đã mang lại cuộc sống ấm no. Lễ hội được duy trì liên tục cho đến ngày nay, thể hiện sự gắn bó sâu sắc với truyền thống.”
Quy trình lễ hội đặc sắc
Lễ hội Chrôi Rum Chếk được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia vào ngày 13/03/2025, khẳng định giá trị văn hóa độc đáo. Mở đầu lễ hội là nghi thức cầu siêu, được tổ chức bên những núi cát nhằm tưởng nhớ tổ tiên, tạ ơn biển cả và cầu mong những điều tốt lành đến với dân làng. Tiếp đó là Lễ rước tượng Phật từ chùa Sêrây Cro Săng đến khu vực hành lễ, tạo nên không khí trang nghiêm, thu hút sự chú ý của đông đảo người dân.
Khi tượng Phật được rước đến nơi, mọi người tiến hành nghi thức chào Phật kỳ, sau đó rước tượng vào an vị. Tiếp theo là Lễ Tam bảo, cầu quốc thái dân an, cầu nguyện và thuyết pháp do các vị sư đảm trách, với sự tham dự đông đảo của bà con phật tử. Sau phần nghi lễ mang đậm màu sắc tôn giáo là phần hội với nhiều hoạt động thể thao, văn hóa, văn nghệ giàu bản sắc dân tộc.
Hoạt động văn hóa và thể thao phong phú
Các trò chơi trong lễ hội chủ yếu tái hiện những nghề truyền thống gắn với đời sống mưu sinh của cư dân vùng biển, như đánh bắt cá, làm muối, giúp du khách hiểu rõ hơn về cuộc sống lao động nơi đây. Các tiết mục văn nghệ với điệu múa, lời ca, tiếng hát và nhạc cụ truyền thống Khmer cũng thu hút đông đảo người dân tham gia, cổ vũ, tạo nên không khí vui tươi, đoàn kết.
Ông Sơn Thol cho biết thêm: “Những năm gần đây, được sự quan tâm, chỉ đạo của các cấp, các ngành, Lễ hội Phước Biển không ngừng được nâng cao cả về nội dung lẫn hình thức, thu hút đông đảo bà con tham dự. Qua đó, góp phần thắt chặt tình đoàn kết, gắn bó giữa ba dân tộc anh em Kinh-Khmer-Hoa trên vùng đất xứ biển này.”
Giá trị di sản và sức lan tỏa
Năm 2025, Lễ hội Chrôi Rum Chếk của đồng bào Khmer Vĩnh Châu được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Đây là niềm vui lớn, là sự ghi nhận cho những nỗ lực không ngừng trong việc gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào Khmer tại địa phương.
Với lịch sử hình thành lâu đời, được gìn giữ qua nhiều thế hệ, dù trải qua không ít thăng trầm, Lễ hội Chrôi Rum Chếk vẫn giữ được sức sống bền bỉ, ngày càng lan tỏa và trở thành một trong những lễ hội tiêu biểu, đặc sắc của đồng bào Khmer thành phố Cần Thơ. Sự kiện này thu hút đông đảo du khách gần xa đến tham dự, góp phần quảng bá hình ảnh văn hóa đa dạng của Việt Nam.
