Châu Âu phản ứng thận trọng trước đề xuất của Mỹ về chiến dịch quân sự tại Eo biển Hormuz
Trước lời kêu gọi của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc triển khai lực lượng hải quân bảo vệ Eo biển Hormuz, nhiều quốc gia châu Âu đã thể hiện sự dè dặt đáng kể hoặc thẳng thừng từ chối tham gia. Điều này diễn ra trong bối cảnh xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran bùng phát cuối tháng 2, khiến giao thông thương mại qua eo biển chiến lược này gần như tê liệt, đẩy giá dầu thế giới tăng vọt và gây áp lực lên các nền kinh tế phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng.
Phản ứng từ các nước châu Âu: Ưu tiên ngoại giao và lo ngại leo thang
Tại cuộc họp của Liên minh châu Âu (EU) ở Brussels, nhiều nhà lãnh đạo đã khẳng định họ không có ý định tham gia các hoạt động quân sự tại Eo biển Hormuz. Ngoại trưởng Đức Johann Wadephul cho biết Berlin cần thêm thông tin minh bạch trước khi xem xét bất kỳ bước đi nào, đồng thời nhấn mạnh mong muốn Mỹ và Israel cung cấp đầy đủ chi tiết về mục tiêu và chiến lược của chiến dịch.
Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius khẳng định rõ ràng: "Đây không phải cuộc chiến của chúng tôi. Người Đức không khởi động cuộc chiến này". Ông nói thêm rằng Đức chỉ sẵn sàng hỗ trợ các nỗ lực ngoại giao nhằm đảm bảo an toàn hàng hải, và đặt câu hỏi về hiệu quả thực tế của một lực lượng hải quân châu Âu quy mô nhỏ so với sức mạnh của Hải quân Mỹ.
Đồng minh NATO chia rẽ và quan điểm từ các quốc gia khác
Không chỉ Đức, nhiều quốc gia châu Âu khác cũng thể hiện quan điểm tương tự. Thủ tướng Anh Keir Starmer nhấn mạnh rằng nhiệm vụ bảo vệ Eo biển Hormuz sẽ không phải là một chiến dịch của NATO, và London không muốn bị cuốn vào một cuộc chiến rộng hơn ở Trung Đông. Dù vậy, Anh vẫn đang thảo luận với Mỹ về các biện pháp đảm bảo an toàn hàng hải, như sử dụng thiết bị không người lái để vô hiệu hóa thủy lôi.
Một số quốc gia Baltic như Estonia và Lithuania cho rằng đề xuất của Mỹ cần được xem xét nghiêm túc, nhưng họ cũng nhấn mạnh sự cần thiết phải hiểu rõ mục tiêu chiến lược của Washington. Trong khi đó, Hy Lạp và Italy tuyên bố họ không tham gia bất kỳ chiến dịch quân sự nào tại Eo biển Hormuz, phản ánh sự thận trọng rộng rãi trong nội bộ châu Âu.
Áp lực từ Washington và tìm kiếm giải pháp thay thế
Trong khi các nước châu Âu tỏ ra thận trọng, Washington dường như gia tăng áp lực đối với các đồng minh. Tổng thống Trump bày tỏ thất vọng trước sự thiếu nhiệt tình của một số quốc gia mà Mỹ đã "bảo vệ trong nhiều năm", và thông báo Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio sẽ công bố danh sách các quốc gia sẵn sàng tham gia chiến dịch.
Trong nội bộ EU, một số ý kiến từng đề xuất mở rộng nhiệm vụ hải quân Aspides - được thành lập năm 2024 để bảo vệ tàu thương mại tại Biển Đỏ. Tuy nhiên, Đại diện cấp cao về chính sách đối ngoại của khối Kaja Kallas thừa nhận rằng không có nhiều sự ủng hộ cho đề xuất này, với nhận định: "Không ai muốn tích cực tham gia cuộc chiến này".
Tác động kinh tế và cân bằng giữa ổn định và an ninh
Việc Eo biển Hormuz bị gián đoạn vẫn đặt ra thách thức lớn cho kinh tế toàn cầu, với giá dầu tăng cao có thể mang lại lợi ích tài chính cho Nga trong cuộc chiến tại Ukraine. Các nước châu Âu đang tìm kiếm những cách tiếp cận nhằm khôi phục an toàn hàng hải mà không phải tham gia trực tiếp vào xung đột, phản ánh một sự cân bằng khó khăn giữa nhu cầu ổn định thị trường năng lượng và nỗi lo bị cuốn vào một cuộc chiến mới ở Trung Đông.
