Đêm 7/6, Iran đã phóng tên lửa về phía Israel, phá vỡ lệnh ngừng bắn được thiết lập từ tháng 4. Israel đáp trả, tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào những mục tiêu quân sự ở Iran.
Israel không kích đáp trả Iran, nhiều tiếng nổ vang lên ở Tehran
Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) cho biết đã tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào những mục tiêu quân sự ở miền Tây và miền Trung Iran. Hiện quân đội Israel chưa công bố thêm chi tiết. Theo hãng tin nhà nước Mehr, nhiều tiếng nổ lớn đã được ghi nhận tại thủ đô Tehran của Iran.
Iran tung video tấn công căn cứ Không quân Israel
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tung video tấn công căn cứ không quân ở miền Bắc Israel đêm 7/6. Quân đội Israel cho biết Iran đã phóng tên lửa về phía nước này. IRGC tuyên bố tấn công căn cứ không quân Ramat David bằng tên lửa đạn đạo và yêu cầu Israel ngừng không kích Lebanon.
Iran tuyên bố tấn công các nhóm vũ trang ở Iraq
Quân đội Iran cho biết đã tấn công các mục tiêu mà nước này mô tả là “nhóm khủng bố” tại Iraq, theo hãng tin bán chính thức Mehr ngày 8/6. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đã tập kích một “sở chỉ huy khủng bố” tại thành phố Sulaymaniyah ở miền Bắc Iraq. Sulaymaniyah nằm trong khu tự trị người Kurd của Iraq, gần biên giới Iran.
Iran dọa phong tỏa thêm một eo biển chiến lược
Iran cảnh báo có thể phong tỏa eo biển Bab el-Mandeb nếu Israel tiếp tục leo thang quân sự. Ông Ali Velayati, cố vấn cấp cao của Lãnh tụ Tối cao Iran, đưa ra cảnh báo sau khi Israel tuyên bố sẽ đáp trả mạnh mẽ các đợt phóng tên lửa từ Iran. Bab el-Mandeb nằm giữa Yemen, Djibouti và Eritrea, là tuyến hàng hải quan trọng nối châu Âu, châu Á và thế giới Arab.
“Tình hình an ninh hiện nay tại Bab el-Mandeb không nên khiến đối phương đánh giá sai lầm”, ông Velayati nói với Press TV. “Sự lựa chọn nằm ở các ông: hoặc chấm dứt hành động thiếu khôn ngoan này, hoặc bước vào một trạng thái cân bằng mới liên quan đến hai eo biển”.
Các chuyên gia nhận định Iran có thể sử dụng lực lượng Houthi tại Yemen để gây gián đoạn hoạt động hàng hải tại Bab el-Mandeb. Nếu điều đó xảy ra, áp lực đối với kinh tế toàn cầu sẽ gia tăng đáng kể trong bối cảnh eo biển Hormuz vẫn đang đối mặt nguy cơ bị phong tỏa.
Iran tuyên bố tấn công căn cứ không quân ở miền Bắc Israel
Truyền thông nhà nước Iran đã công bố đoạn video được cho là ghi lại thời điểm các tên lửa được phóng về phía Israel trong ngày 7/6. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đã sử dụng tên lửa đạn đạo để tấn công căn cứ không quân Ramat David ở miền Bắc Israel. IRGC cũng phát trên truyền hình nhà nước đoạn video mà họ khẳng định là cảnh các tên lửa được khai hỏa.
Theo CNN, sau ít nhất ba đợt phóng ban đầu nhằm vào Israel, quân đội Israel cho biết đã đánh chặn toàn bộ số tên lửa đạn đạo của Iran, ít nhất là 10 quả tính đến thời điểm đó. Trả lời câu hỏi về tuyên bố của IRGC, Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) nói với CNN rằng đã có thêm các đợt phóng tên lửa sau khi họ đưa ra thông báo ban đầu, nên hiện chưa thể cung cấp thêm thông tin liên quan đến tuyên bố căn cứ không quân bị tấn công.
Nguy cơ đối đầu trực tiếp trở lại
Iran đã phóng một số tên lửa đạn đạo nhằm vào Israel vào đêm 7/6, sau khi Israel tấn công khu vực ngoại ô Beirut nhằm vào Hezbollah, lực lượng vũ trang được Tehran hậu thuẫn. Theo NYT, diễn biến này làm dấy lên lo ngại về khả năng Iran và Israel quay trở lại đối đầu trực tiếp lần đầu tiên kể từ khi lệnh ngừng bắn hồi đầu tháng 4 tạm thời chấm dứt cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran.
Sau 100 ngày kể từ khi Mỹ và Israel phát động cuộc tấn công nhằm vào Iran, các nỗ lực hòa bình vẫn rơi vào bế tắc. Ngay sau cuộc không kích đêm 7/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump kêu gọi Iran “quay trở lại bàn đàm phán và đạt được một thỏa thuận”.
Quân đội Israel cho biết đã đánh chặn toàn bộ số tên lửa Iran trong đợt tấn công đầu tiên gồm hai loạt phóng. Khoảng 23h giờ địa phương, giới chức thông báo người dân có thể rời khỏi nơi trú ẩn. Chính phủ Israel cũng quyết định đóng cửa trường học trên toàn quốc trong ngày 8/6 như một biện pháp phòng ngừa.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố các đợt phóng tên lửa là hành động đáp trả cuộc tấn công của Israel nhằm vào Hezbollah. IRGC cho biết việc Tehran chấp nhận ngừng bắn với Mỹ và Israel trước đó được đặt trên điều kiện các mặt trận khác cũng phải ngừng bắn. “Chiến dịch tối nay là một lời cảnh báo. Nếu các hành động gây hấn tiếp diễn, phản ứng sẽ rộng hơn”, IRGC tuyên bố.
Israel chưa tiến hành đáp trả vụ tấn công bằng tên lửa của Iran, nhưng quân đội nước này phát tín hiệu cho thấy họ sẵn sàng hành động. “Chế độ Iran đã phạm một sai lầm nghiêm trọng”, người phát ngôn quân đội Israel, Chuẩn tướng Effie Defrin, nói trong cuộc họp báo được truyền hình trực tiếp. Ông cho rằng Iran đang “cố thiết lập một tiền lệ mới bằng cách tấn công trực tiếp vào lãnh thổ Israel” để đáp trả các hành động của Israel tại Lebanon. “Chúng tôi sẽ không cho phép điều đó xảy ra”, ông nhấn mạnh.
Trong khi đó, giới chức Iran cho biết đã đình chỉ hoạt động tại sân bay Imam Khomeini ở Tehran “cho đến khi có thông báo mới”, hãng thông tấn IRNA đưa tin.
“Những giờ tới sẽ mang tính quyết định”
Nhà báo Israel Gideon Levy cho rằng hướng đi của cuộc xung đột hiện phụ thuộc phần lớn vào Tổng thống Mỹ Donald Trump. “Ông ấy quyết tâm đến đâu trong việc ngăn Israel leo thang? Những giờ tới thực sự rất quan trọng”, ông nói với Al Jazeera.
Theo ông Levy, khu vực đang đứng trước hai kịch bản: quay lại lệnh ngừng bắn hoặc trượt trở lại một cuộc chiến toàn diện. “Hầu như mọi thứ phụ thuộc vào ông Trump. Tôi nghĩ ông Netanyahu khó có thể từ chối nếu ông Trump thể hiện lập trường cứng rắn và gây sức ép đủ mạnh”, ông nói thêm.
Israel đóng các cửa khẩu với Gaza
Cơ quan Điều phối các hoạt động của Chính phủ Israel tại các vùng lãnh thổ (COGAT) cho biết sẽ đóng toàn bộ các cửa khẩu vào Dải Gaza sau cuộc tấn công tên lửa của Iran. “Sau các cuộc tấn công bằng tên lửa do Iran tiến hành nhằm vào Israel, một số biện pháp an ninh cần thiết đã được triển khai, bao gồm đóng các cửa khẩu vào Dải Gaza, trong đó có cửa khẩu Kerem Shalom (Karem Abu Salem) và Rafah, cho đến khi có thông báo mới”, cơ quan này cho biết.
Người Iran ăn mừng
Các đoạn video được đăng trên kênh Telegram của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho thấy cảnh người dân tụ tập ăn mừng tại Quảng trường Enqelab ở Tehran vào tối 7/6. Trong các đoạn video, người biểu tình đứng quanh quảng trường, vẫy cờ Iran và cờ Hezbollah, trong khi một người dẫn chương trình không xuất hiện trong khung hình hô khẩu hiệu qua micro.
Đài truyền hình nhà nước Iran phát sóng cảnh người dân ăn mừng tại Tehran, khi các tên lửa phóng về phía Israel đêm 7/6. “Hãy phóng tên lửa Khaybar Breaker!”, người này hô lớn. Đây là loại tên lửa được đặt theo tên trận Khaybar, cuộc giao tranh giữa người Hồi giáo và người Do Thái trên bán đảo Arab vào thế kỷ thứ VII. “Ra đòn quyết định!”, đám đông đồng thanh đáp lại. “Hãy trừng phạt kẻ sát hại vị thủ lĩnh!”, người dẫn chương trình tiếp tục hô, được cho là ám chỉ Tổng thống Mỹ Donald Trump. Những đoạn video tương tự ghi lại cảnh ăn mừng tại Quảng trường Enqelab cũng được đăng tải trên Press TV, kênh truyền thông do nhà nước Iran điều hành.
Thủ tướng Netanyahu chấp nhận yêu cầu của TT Trump, không đáp trả Iran
Al Jazeera đưa tin, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã chấp nhận yêu cầu của Tổng thống Trump, không đáp trả cuộc không kích của Iran vào căn cứ Không quân ở miền Bắc Israel đêm 7/6. Ngoài ra, Tổng thống Trump nói với Financial Times rằng ông là người đưa ra mọi quyết định, chứ không phải Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu. “Tôi là người quyết định mọi việc... ông ấy không phải người đưa ra quyết định”, ông Trump nói khi đề cập đến ông Netanyahu. Tổng thống Mỹ cũng cho rằng ông Netanyahu sẽ “không còn lựa chọn nào khác” ngoài việc chấp nhận một thỏa thuận. Bên cạnh đó, ông Trump khẳng định các cuộc tấn công mới nhất của Iran nhằm vào Israel không làm thay đổi mong muốn của ông trong việc đạt được một thỏa thuận với Tehran.
Giá dầu tăng sau cuộc không kích
Sau các cuộc tấn công của Iran nhằm vào Israel trong ngày 7/6, giá dầu Brent, chuẩn dầu quốc tế, tăng khoảng 2,9%, lên 95,79 USD/thùng. Trước đó, cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhằm vào Iran cuối tháng 2 đã khiến Tehran gần như phong tỏa eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển một lượng lớn dầu mỏ và khí đốt tự nhiên của thế giới, gây xáo trộn nghiêm trọng trên thị trường năng lượng.
Khi Israel và Iran lần gần nhất đấu hỏa lực, xung đột đã gây gián đoạn lớn đối với hoạt động hàng không và dẫn đến việc đóng cửa không phận tại nhiều nước Trung Đông. Tuy nhiên, trong ngày 7/6, tác động lần này dường như hạn chế hơn. Iraq và Syria thông báo tạm thời đóng cửa không phận, theo hãng thông tấn nhà nước của hai nước. Tại Iran, toàn bộ các chuyến bay đi và đến sân bay phục vụ thủ đô Tehran đã bị đình chỉ, theo hãng thông tấn nhà nước IRNA. Trong khi đó, tại các khu vực khác trong khu vực, những sân bay lớn vẫn hoạt động mà không ghi nhận tình trạng chậm chuyến đáng kể. Bộ Giao thông Israel cũng cho biết hiện không có kế hoạch đóng cửa không phận của nước này.
Tổng thống Trump kêu gọi quay lại đàm phán
Israel từng phối hợp với Mỹ thực hiện cuộc tấn công bất ngờ nhằm vào Iran hồi cuối tháng 2. Tuy nhiên, kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực vào tháng 4, Israel và Iran không trực tiếp tấn công lẫn nhau trong lúc Washington nỗ lực thúc đẩy một thỏa thuận hòa bình với Tehran. Dù chính phủ Israel và Lebanon tuần trước đồng ý nối lại lệnh ngừng bắn, Hezbollah đã bác bỏ thỏa thuận này.
Hơn 3.600 người tại Lebanon đã thiệt mạng kể từ khi giao tranh bùng phát vào tháng 3, trong đó có hàng trăm người tử vong sau khi lệnh ngừng bắn được công bố. Phía Israel cũng ghi nhận khoảng 30 binh sĩ thiệt mạng. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, người đang bị tụt lại trong các cuộc thăm dò trước thềm cuộc bầu cử sắp tới, phải đối mặt với sức ép chính trị lớn từ người dân miền Bắc Israel, khu vực thường xuyên hứng chịu rocket, máy bay không người lái và tên lửa từ Hezbollah.
Tuần trước, ông Netanyahu cảnh báo sẽ ra lệnh tấn công Beirut nếu Hezbollah tiếp tục nhắm mục tiêu vào lãnh thổ Israel. Tuy nhiên, ông Netanyahu cũng chịu sức ép công khai từ Tổng thống Mỹ Donald Trump, người muốn tránh một vòng leo thang mới tại Lebanon có thể làm chệch hướng các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran. Trong cuộc phỏng vấn với Fox News ngày 7/6, ông Trump cho biết cuộc không kích mới nhất của Israel nhằm vào Beirut không được phối hợp trước với Mỹ và ông “không hài lòng về điều đó”. Về phía Iran, theo Fox News, thông điệp của ông Trump là: “Các ông đã phóng tên lửa rồi, như thế là đủ. Hãy quay lại bàn đàm phán và đạt được một thỏa thuận”.
OPEC+ tăng sản lượng giữa khủng hoảng eo biển Hormuz
OPEC+ đã nhất trí nâng hạn ngạch sản lượng dầu thêm 188.000 thùng/ngày trong tháng 7. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng động thái này khó giúp hạ nhiệt thị trường khi xung đột Trung Đông vẫn làm gián đoạn dòng chảy dầu qua eo biển Hormuz. Bộ trưởng các nước Saudi Arabia, Nga, Iraq, Kuwait, Kazakhstan, Algeria và Oman đã thông qua quyết định trên trong cuộc họp trực tuyến ngày 7/6. OPEC+ cho biết mục tiêu là hỗ trợ ổn định thị trường dầu mỏ, đồng thời cho phép các thành viên đẩy nhanh tiến độ bù đắp các đợt cắt giảm sản lượng trước đó.
Tuy nhiên, chuyên gia Jorge Leon của Rystad Energy nhận định quyết định này “không mang nhiều ý nghĩa nếu eo biển Hormuz vẫn đóng cửa”. “Thị trường hiện không thiếu các tuyên bố tăng hạn ngạch. Điều còn thiếu là lượng dầu thực sự có thể được vận chuyển. Vì vậy, mức tăng 188.000 thùng/ngày chủ yếu mang tính tín hiệu chính sách hơn là bổ sung nguồn cung thực tế”, ông nói.
