Tử Cấm Thành và 'Xưởng Sản Xuất Công Chúa': Cuộc Đua Giá Rẻ và Sự Thay Đổi Thẩm Mỹ
Trong ánh sáng tảng sáng, Yu Li, một sinh viên năm ba, cùng nhiều cô gái trẻ khác xếp hàng trước lối vào tòa nhà Wangfu Century, nơi được mệnh danh là 'xưởng chế tạo giấc mơ công chúa' nằm sát Tử Cấm Thành. Họ háo hức trở thành những khách đầu tiên trong ngày được trang điểm, làm tóc và khoác lên mình những bộ trang phục cổ để 'check-in' hoàng thành trong diện mạo 'xuyên không'. Yu Li đã chọn bộ Hán phục thời Minh với áo khoác trắng thêu hoa tinh xảo, áo cổ chéo vàng nhạt và trâm phượng hoàng lộng lẫy. Cô dành cả tuần nghiên cứu trên mạng trước khi đưa ra quyết định này. Chuyến đi đầu tiên đến Bắc Kinh và lần đầu 'biến hình' theo phong cách cổ trang đã trở thành trải nghiệm đáng nhớ nhất trong cuộc đời cô.
Hồi Sinh Từ Làn Sóng Cổ Trang
Nhìn từ bên ngoài, Wangfu Century chỉ là một tòa nhà thương mại bình thường với mặt tiền xám trắng đơn điệu. Tuy nhiên, bên trong không gian lại hoàn toàn khác biệt. Thang máy luôn chật kín người, mùi keo xịt tóc và phấn trang điểm phảng phất khắp các tầng. Những 'công chúa' mặc cổ phục lộng lẫy đi ngang qua nhân viên giao hàng trong những cabin nhỏ hẹp, tạo nên khung cảnh vừa đông đúc vừa lạ lẫm, như một thế giới song song tồn tại ngay cạnh di sản văn hóa nghìn năm.
Vài năm trước, Wangfu Century không hề nhộn nhịp như hiện tại. Khi đó, dịch vụ chụp ảnh Hán phục ở Bắc Kinh còn rải rác, hoặc chỉ có một vài gian hàng nhỏ bên trong Tử Cấm Thành. Trương Tĩnh, người đứng đầu studio Jiusi Ancient Style Photography, nhớ lại rằng đầu năm 2023, phần lớn các buổi trang điểm và chụp ảnh 'công chúa' vẫn diễn ra trong khuôn viên Tử Cấm Thành. Nhưng sau đó, từ Tử Cấm Thành, nhiều công trình kiến trúc cổ ở Bắc Kinh bắt đầu cấm chụp ảnh thương mại. Theo Trương Tĩnh, chính lệnh cấm này đã trở thành bước ngoặt, đẩy hoạt động chụp ảnh 'ra khỏi bức tường' tường đỏ ngói vàng huyền thoại.
Nhờ vị trí chiến lược sát Tử Cấm Thành, Wangfu Century nhanh chóng hấp thụ lượng khách đổ về, trở thành điểm đến gần nhất để nhiều người 'hiện thực hóa giấc mơ' mà không còn lựa chọn nào thuận tiện hơn. Sự bùng nổ diễn ra nhanh đến mức nhiều người trong nghề cũng không khỏi bất ngờ. Trương Tĩnh kể lại giai đoạn đầu phục hồi du lịch sau đại dịch, tòa nhà còn trống trải, 'chỉ có vài studio ở tầng ba'. Nhưng chỉ trong vòng 2 năm, số cửa hàng chụp ảnh Hán phục đã tăng từ vài chục lên hàng trăm, chen kín khắp các tầng như một cuộc 'bùng nổ' của hoạt động thương mại sôi động.
Cuộc Chiến Giá Cả và Dây Chuyền Sản Xuất
Bước vào bất kỳ cửa hàng nào trong Wangfu Century, du khách dễ dàng bị cuốn vào nhịp làm việc hối hả không ngừng nghỉ. Với khách du lịch, đó là trải nghiệm 'xuyên không' kéo dài khoảng 2 giờ đồng hồ. Với các cửa hàng, đó là bài toán hiệu suất nhân lực và mặt bằng phức tạp. Trương Tĩnh cho biết trên Toutiao, cửa hàng của cô thường phục vụ 30-40 khách mỗi ngày, với quy trình được chia rất rõ ràng: khoảng 5 phút chọn trang phục, 20 phút trang điểm, 10 phút làm tóc và khoảng nửa giờ chụp ảnh. Nhiều khách hàng mang theo ảnh tham khảo từ Internet, chọn mẫu 'đẹp nhất' rồi để thợ trang điểm thực hiện nhanh theo kiểu tiêu chuẩn hóa, tạo nên một dây chuyền sản xuất 'công chúa' hiệu quả nhưng đôi khi thiếu cá tính.
Khi hàng trăm doanh nghiệp bán cùng một dịch vụ trong cùng một tòa nhà, giá cả lao dốc là điều khó tránh khỏi. Trương Tĩnh nhớ lại trước đây, một gói 'công chúa' có thể ở mức 500-600 nhân dân tệ. Giờ đây, nhiều nơi tung ra gói chỉ hơn 100 nhân dân tệ, thậm chí có nơi tính phí hai chữ số. Vỉa hè trước tòa nhà trở thành 'tiền tuyến' giành khách, với những người bán hàng liên tục mời chào, treo biển 'giá đặc biệt', 'trọn gói' để thu hút sự chú ý của du khách.
Giá rẻ kéo theo sự méo mó về chất lượng dịch vụ. Zheng Hao, chủ studio Hua Rong Yue Mao, từng làm chụp ảnh cưới ở nước ngoài rồi chuyển sang Hán phục, cho biết các cửa hàng quảng cáo '99 nhân dân tệ' hoặc '199 nhân dân tệ' rất khó tuyển thợ trang điểm toàn thời gian. Nhiều thợ không có lương cơ bản mà được trả theo đầu khách nên buộc phải làm cực nhanh, ít thời gian chăm chút tỉ mỉ. Zheng Hao đưa sáu thợ có kinh nghiệm từ Nam Kinh đến Bắc Kinh, trả lương đầy đủ và bố trí chỗ ở để giữ vững chất lượng. Ông cũng chỉ ra rằng trang phục kém chất lượng là vấn đề lớn khi nhiều cửa hàng mua đồ rẻ, không chuẩn kiểu dáng lịch sử, làm giảm đi giá trị văn hóa của trải nghiệm.
Sự Thay Đổi Trong Thị Hiếu Giới Trẻ
Dù cuộc chiến giá ngày càng khốc liệt, những người trong nghề nhận thấy thị hiếu của khách trẻ đang có sự thay đổi đáng kể. Trương Tĩnh cho rằng trước đây nhiều người chỉ muốn trang điểm 'theo kiểu mạng', khiến 'tám trong mười công chúa' trông giống nhau một cách đơn điệu. Gần đây, khách hàng bắt đầu quan tâm nhiều hơn đến triều đại, kiểu trang phục cụ thể và sự tương ứng giữa trang điểm với bối cảnh lịch sử chân thực. 'Giờ không chỉ cần giống, mà cần đúng,' cô nhấn mạnh, coi đó là dấu hiệu tích cực cho thấy cơn sốt Hán phục đang chuyển từ trào lưu chụp ảnh đơn giản sang nhu cầu hiểu và trải nghiệm văn hóa sâu sắc hơn.
Tòa nhà Wangfu Century từng suýt bị đưa ra đấu giá hồi tháng 10/2022 khi một cuộc đấu giá khoản nợ liên quan công ty quản lý không có ai trả giá. Nhưng theo những người bán hàng làm lâu năm, Wangfu Century đã thực sự 'hồi sinh', với tiền thuê tăng hơn gấp 3 lần trong 2 năm qua nhờ dòng khách đổ về chụp ảnh cổ trang không ngừng nghỉ. Hiện tượng này không chỉ phản ánh sức hút của văn hóa truyền thống mà còn cho thấy sự thích nghi linh hoạt của thị trường du lịch hiện đại, nơi trải nghiệm cá nhân hóa và giá trị văn hóa ngày càng được đề cao.
