Du lịch Trung Đông giữa căng thẳng: Các công ty lữ hành Việt tạm dừng tour, du khách ứng phó linh hoạt
Hiện trường mảnh vỡ từ một vụ đánh chặn rocket rơi xuống khu dân cư ở ngoại ô Tel Aviv, Israel, đã làm dấy lên mối lo ngại về an ninh trong khu vực Trung Đông. Trong bối cảnh này, nhiều công ty lữ hành tại Việt Nam đã chính thức tạm dừng các tour đến những khu vực căng thẳng chiến sự ở Trung Đông đầu tháng 3, nhằm đảm bảo an toàn cho du khách và thành viên đoàn. Việc này nhận được sự đồng thuận và thấu hiểu từ phía du khách, phản ánh tình hình phức tạp đang diễn ra.
Phản ứng từ các quốc gia và khuyến cáo du lịch
Phản ứng trên diễn ra khi nhiều quốc gia như Mỹ, Anh, Pháp, Đức, Canada, Úc... cũng phát đi cảnh báo du lịch khẩn tới Trung Đông. Các cảnh báo này khuyến cáo công dân tránh hoặc hoãn đi lại đến Israel, Iran, Lebanon, Qatar, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) và Bahrain do lo ngại xung đột leo thang. Không phận một số nước bị hạn chế hoặc đóng cửa, khiến các chuyến bay quá cảnh qua những trung tâm như Dubai và Abu Dhabi bị ảnh hưởng đáng kể.
Việt Nam cũng đã đưa ra khuyến cáo công dân không nên đến Israel và Iran trong giai đoạn hiện nay, đồng thời kêu gọi theo dõi sát tình hình an ninh khu vực. Điều này cho thấy mức độ nghiêm trọng của tình hình và sự cần thiết phải có biện pháp phòng ngừa.
Kinh nghiệm từ du khách và hướng dẫn viên
Trên các hội nhóm du lịch quốc tế, nhiều du khách Việt đang có mặt gần "điểm nóng" đã bày tỏ lo lắng và mong muốn sớm rời khỏi. Kinh nghiệm xử lý tình huống được xem là yếu tố then chốt, kết hợp với việc dự phòng trước đó. Anh Trần Hữu Duy, một hướng dẫn viên kiêm trưởng đoàn với hơn 15 năm kinh nghiệm, chia sẻ rằng các thị trường "độc lạ" như Iran hay Pakistan luôn hấp dẫn với nhiều du khách nhờ phong cảnh đẹp và hùng vĩ, nhưng đi kèm nhiều biến số vì địa hình hiểm trở và yếu tố an ninh phức tạp.
"Đi những thị trường này bắt buộc phải cập nhật tin tức liên tục và chuẩn bị sẵn 2-3 kịch bản dự phòng", anh Duy nhấn mạnh. Theo anh, khi xảy ra biến động như chiến sự hoặc gián đoạn hàng không, doanh nghiệp lữ hành chịu áp lực lớn do phần lớn dịch vụ đã thanh toán trước cho đối tác nước ngoài, trong khi khách hàng thường mong muốn hoàn tiền nếu hủy tour. Vì vậy, việc thương lượng với đối tác và trao đổi minh bạch với khách là điều bắt buộc để duy trì niềm tin.
Anh Duy cũng cho biết nhiều khách hiểu rõ khi tới những thị trường du lịch độc lạ này sẽ tiềm ẩn những rủi ro phát sinh, nên rất thấu hiểu với bên công ty du lịch, có phương án xử lý phù hợp và không làm khó. Từ kinh nghiệm thực tế, anh khuyên du khách đi tự túc cần chuẩn bị kỹ thông tin về lãnh sự quán, dự phòng chi phí phát sinh, phương án lưu trú, kế hoạch di chuyển đường bộ, và duy trì liên lạc thông suốt. Trong khi đó, nếu đi theo công ty lữ hành, du khách sẽ có đầu mối hỗ trợ xử lý khủng hoảng, làm việc với hãng bay và cơ quan chức năng khi phát sinh sự cố.
Chi phí và giá trị của tour trọn gói
Tùy vào điểm đến và dịch vụ, giá tour trọn gói có thể lên tới 100-130 triệu đồng. Mức chi phí này cao hơn so với du lịch tự túc, nhưng đổi lại là sự chủ động trong ứng phó và mức độ an toàn được đảm bảo hơn. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh an ninh không ổn định như hiện nay.
Điều hành tour: Không có chỗ cho hoảng loạn
Một ví dụ điển hình là hành trình liên tuyến Pakistan - Iran do đơn vị lữ hành FIT TOUR điều hành trong bối cảnh khu vực nhiều biến động vào năm trước. Đây được xem là chuyến đi phức tạp nhất của doanh nghiệp trong năm và là tour duy nhất từ Việt Nam khai thác tuyến này trong 5 năm qua. Không chỉ là sản phẩm du lịch, đây còn là "bài kiểm tra" năng lực tổ chức.
Hành trình khi đó kết nối dịch vụ từ 8 hãng hàng không, đón khách từ 3 điểm khởi hành, với nhiều chặng trung chuyển xuyên quốc gia, yêu cầu kiểm soát thị thực và an ninh ở mức cao. Sự cố liên tiếp xảy ra khi một chặng Islamabad - Gilgit bị hủy do thời tiết và chặng nối chuyến Dubai - Tehran thay đổi giờ khai thác, buộc đội ngũ phải tái cấu trúc toàn bộ lịch trình trong vài giờ và chấp nhận chi phí phát sinh để đảm bảo kết nối.
"Không có chỗ cho hoảng loạn", phía đơn vị lữ hành du lịch nhấn mạnh kinh nghiệm. Đội ngũ gần như trực 24/24h để kiểm soát từng thẻ lên máy bay, từng khung giờ trung chuyển và cập nhật tình hình an ninh. Sau cùng, đoàn khách có hành trình an toàn, lịch trình được giữ trọn vẹn nhất có thể. Theo phía doanh nghiệp, giá trị của những chuyến đi khó không nằm ở số lần đổi vé, mà ở năng lực quản trị rủi ro và sự trưởng thành sau mỗi thử thách.
Các doanh nghiệp lữ hành tiêu biểu và dịch vụ
Hiện nay tại Việt Nam có nhiều doanh nghiệp lữ hành khai thác tour Trung Đông, trong đó một số đơn vị tiêu biểu gồm Vietravel, FIT TOUR, Summit Travel, Smile Travel... Các công ty này thường cung cấp tour trọn gói từ 6-11 ngày, bao gồm: visa, vé máy bay, khách sạn, kết quan tham quan và mua sắm, trải nghiệm sa mạc, tìm hiểu di sản tôn giáo, khám phá thiên nhiên hùng vĩ... Những dịch vụ này giúp du khách có trải nghiệm toàn diện nhưng vẫn đảm bảo an toàn trong bối cảnh hiện tại.
Bối cảnh chiến sự hiện tại
Sáng 28-2 (giờ địa phương), Israel phát động chiến dịch tấn công phủ đầu vào thủ đô Tehran và nhiều khu vực khác ở Iran. Cùng lúc, Mỹ tham chiến hỗ trợ Israel chống lại Iran. Tình hình này làm gia tăng căng thẳng trong khu vực, khiến việc du lịch trở nên rủi ro hơn bao giờ hết. Các công ty lữ hành và du khách cần tiếp tục theo dõi sát sao để có những quyết định phù hợp, đảm bảo an toàn là ưu tiên hàng đầu.
