EU Công Bố Quy Định Pin Mới: Smartphone Phải Có Pin Tháo Rời Từ Năm 2027
Sau thành công trong việc buộc Apple chuyển sang cổng USB-C, Liên minh Châu Âu (EU) tiếp tục đẩy mạnh lộ trình bảo vệ môi trường và quyền lợi người tiêu dùng với một quy định mang tính bước ngoặt. Theo Quy định về Pin (Battery Regulation) vừa được thông qua, kể từ ngày 18-02-2027, tất cả thiết bị điện tử cầm tay, bao gồm smartphone, phải được thiết kế với pin cho phép người dùng cuối tự tháo rời và thay thế một cách dễ dàng.
Yêu Cầu Chi Tiết Và Khắt Khe Của Quy Định Mới
Điểm đáng chú ý trong quy định này là việc thay thế pin phải được thực hiện bằng các công cụ thông dụng như tua vít hoặc kẹp, mà không cần sử dụng dung môi hóa học hay áp dụng nhiệt độ cao để tách keo. Bên cạnh đó, các nhà sản xuất có nghĩa vụ cung cấp linh kiện thay thế và hướng dẫn sửa chữa trong ít nhất 7 năm sau khi sản phẩm ngừng bán. Điều này đánh dấu sự kết thúc của kỷ nguyên những chiếc điện thoại "kín cổng cao tường" với thiết kế dán keo chặt chẽ.
Những Thách Thức Kỹ Thuật Lớn Đối Với Các Hãng Sản Xuất
Trong hơn một thập kỷ qua, các nhà sản xuất đã ưu tiên thiết kế nguyên khối (unibody) để tạo ra điện thoại mỏng hơn, sang trọng hơn và đạt chuẩn kháng nước, kháng bụi IP68. Việc quay trở lại với pin tháo rời hoặc nắp lưng có thể mở ra sẽ tạo ra những bài toán kỹ thuật phức tạp.
- Vấn đề độ dày: Pin tháo rời thường yêu cầu lớp vỏ bảo vệ cứng cáp hơn hoặc các điểm tiếp xúc vật lý chắc chắn, điều này có thể làm thu hẹp không gian bên trong và tăng độ dày tổng thể của thiết bị.
- Khả năng kháng nước: Hiện tại, các hãng sử dụng keo dính chuyên dụng để bịt kín mọi kẽ hở. Nếu chuyển sang cơ chế tháo lắp bằng ốc vít hoặc khớp nối, việc duy trì chuẩn IP68 sẽ làm tăng đáng kể chi phí sản xuất.
Chiến Lược Ứng Phó Của Các "Ông Lớn" Trong Ngành
Trước quy định mới này, mỗi hãng sản xuất lớn đang xây dựng những chiến thuật riêng để đáp ứng yêu cầu mà vẫn giữ được bản sắc thiết kế độc đáo của mình.
Apple: Công ty này nổi tiếng với việc kiểm soát chặt chẽ linh kiện. Có tin đồn cho thấy Apple đang thử nghiệm loại keo dính mới có khả năng tự bong ra khi có dòng điện chạy qua. Phương pháp này có thể đảm bảo độ chắc chắn và khả năng kháng nước, đồng thời cho phép người dùng tháo pin nhanh chóng bằng một thiết bị kích điện đơn giản.
Samsung: Hãng này đã có kinh nghiệm với dòng Galaxy XCover, sử dụng pin tháo rời cho môi trường công nghiệp. Samsung có thể áp dụng cơ chế nắp lưng với gioăng cao su chống nước từ dòng máy này lên các flagship như Galaxy S, nhưng cần xử lý khéo léo để tránh làm máy trở nên dày và thô kệch.
Các hãng Trung Quốc (OPPO, Xiaomi): EU có một kẽ hở nhỏ cho phép miễn trừ một phần nếu pin đạt độ bền cao, chẳng hạn giữ được 80% dung lượng sau 1.000 chu kỳ sạc, và thiết bị có chuẩn kháng nước cao. OPPO đang dẫn đầu với công nghệ Battery Health Engine, giúp kéo dài tuổi thọ pin gấp đôi so với tiêu chuẩn ngành, có thể là "lá bài" để duy trì thiết kế nguyên khối.
Tương Lai Của Smartphone Sau Năm 2027
Dù các hãng lựa chọn chiến lược nào, smartphone từ năm 2027 trở đi chắc chắn sẽ có sự thay đổi đáng kể. Chúng ta có thể chứng kiến sự trở lại của các thiết kế dạng mô-đun, nơi các bộ phận dễ hỏng như pin và màn hình được ưu tiên cho việc tháo lắp nhanh chóng. Người dùng sẽ không còn phải trả phí dịch vụ đắt đỏ chỉ để thay pin bị chai, và quan trọng hơn, vòng đời của mỗi thiết bị sẽ được kéo dài, góp phần giảm thiểu rác thải điện tử và bảo vệ môi trường.
Tham khảo: Regulation (EU) 2023/1542, Ecodesign Directive 2023. Theo Phạm Hoàng.
