Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã tham dự Lễ chào mừng Ngày Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam cùng Hội nghị triển khai công nghệ chiến lược. Sự kiện có sự hiện diện của Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng, đại diện lãnh đạo các bộ, ngành và cơ quan ngoại giao.
Sự kiện trọng tâm của ngành khoa học và công nghệ năm 2026
Đây là hoạt động trọng tâm nhằm tôn vinh đội ngũ trí thức, nhà khoa học, chuyên gia, doanh nghiệp công nghệ và cộng đồng đổi mới sáng tạo. Sự kiện cũng khẳng định vai trò của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong phát triển nhanh và bền vững đất nước.
Trong những năm qua, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đã đóng góp rõ nét vào tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng suất lao động, chất lượng sản phẩm và năng lực cạnh tranh quốc gia. Năm 2025, số lượng công bố khoa học quốc tế của Việt Nam đạt hơn 25 nghìn bài, tăng 13,48% so với năm 2024. Chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII) xếp hạng 44/139 quốc gia, và Việt Nam đứng thứ 55 toàn cầu về hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo.
Phát triển hạ tầng số và kinh tế số
Hạ tầng số quốc gia tiếp tục phát triển mạnh mẽ với việc mở rộng nhanh chóng hạ tầng 5G, đầu tư vào trung tâm dữ liệu, nền tảng điện toán đám mây và hạ tầng số dùng chung. Chuyển đổi số quốc gia chuyển biến rõ nét khi tỷ lệ hồ sơ dịch vụ công trực tuyến toàn trình tăng mạnh, nhiều cơ sở dữ liệu quốc gia vận hành hiệu quả, và tỷ lệ người dân sử dụng định danh điện tử, chữ ký số, thanh toán số ngày càng tăng. Kinh tế số hiện chiếm khoảng 14,02% GDP. Trong lĩnh vực AI, Việt Nam xếp thứ 45 thế giới, tăng 10 bậc so với năm 2022. Công nghiệp công nghệ số đạt doanh thu khoảng 198 tỷ USD, xuất khẩu phần cứng, điện tử đạt khoảng 178 tỷ USD.
Những kết quả này cho thấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và cải thiện chất lượng sống.
Hội nghị triển khai công nghệ chiến lược
Điểm nhấn của chương trình là Hội nghị triển khai công nghệ chiến lược, nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và Quyết định số 21/QĐ-TTg ngày 30/4/2026 về Danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược quốc gia. Việt Nam ưu tiên phát triển các công nghệ lõi, công nghệ nền tảng và sản phẩm chiến lược có khả năng tạo đột phá về tăng trưởng, năng lực cạnh tranh và tự chủ quốc gia. Các lĩnh vực ưu tiên gồm AI, dữ liệu lớn, điện toán đám mây, Internet vạn vật, công nghệ bán dẫn, blockchain, công nghệ sinh học thế hệ mới, công nghệ lượng tử, UAV và các nền tảng Make in Viet Nam.
Phát biểu của Thủ tướng
Phát biểu tại sự kiện, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh rằng Ngày Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo không chỉ tôn vinh các nhà khoa học, trí thức, doanh nhân mà còn khơi dậy niềm tự hào về trí tuệ Việt Nam và tinh thần đổi mới sáng tạo trong nhân dân, đặc biệt là thế hệ trẻ. Thủ tướng biểu dương những hy sinh, cống hiến của các thế hệ làm công tác khoa học công nghệ trong và ngoài nước.
Tuy nhiên, Thủ tướng cũng thẳng thắn nhìn nhận những hạn chế: hoạt động khoa học công nghệ chưa thực sự trở thành động lực, đột phá phát triển kinh tế-xã hội; huy động nguồn lực chưa được chú trọng; đào tạo, trọng dụng cán bộ còn bất cập; cơ chế phát triển chậm hoàn thiện. Thủ tướng nhấn mạnh cần tiếp tục hoàn thiện thể chế, phát triển công nghệ chiến lược, đào tạo nhân lực, cơ chế tài chính để thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa, đưa Nghị quyết 57 vào cuộc sống, đóng góp vào tăng năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của nền kinh tế.
Định hướng phát triển
Thủ tướng đề nghị tập trung vào các định hướng chính:
- Bộ Khoa học và Công nghệ đóng vai trò hạt nhân cùng các bộ, cơ quan, địa phương, doanh nghiệp, viện, trường trong thực hiện phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Trọng tâm là triển khai hiệu quả các nhiệm vụ phát triển Danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược. Công nghệ chiến lược phải tạo ra sản phẩm cụ thể, có giá trị gia tăng, tính thương mại hóa và tỷ lệ nội địa hóa cao.
- Doanh nghiệp, viện, trường phải là trung tâm của hệ sinh thái. Các bộ, ngành nhanh chóng xây dựng nhiệm vụ, đặt hàng để phát triển công nghệ lõi, sản phẩm công nghệ chiến lược.
- Cơ chế chính sách ưu đãi phải đủ mạnh, khả thi, đi kèm hướng dẫn chi tiết. Khẩn trương tháo gỡ điểm nghẽn về cơ chế tài chính, ưu tiên nguồn lực cho công nghệ chiến lược, thúc đẩy thị trường vốn cho đổi mới sáng tạo, quỹ đầu tư mạo hiểm.
- Nhà nước làm tốt vai trò hướng dẫn, kết nối, đặt hàng, hỗ trợ nghiên cứu phát triển và là người mua đầu tiên đối với sản phẩm công nghệ chiến lược. Tinh thần: rõ bài toán, rõ sản phẩm, rõ cơ quan chủ trì, rõ doanh nghiệp và viện trường tham gia, rõ nguồn lực, rõ thời hạn.
- Xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo hiệu quả: Nhà nước kiến tạo thể chế; viện nghiên cứu, trường đại học tạo tri thức, công nghệ và nhân lực; doanh nghiệp là trung tâm ứng dụng, thương mại hóa.
- Tăng cường hợp tác quốc tế, có cơ chế chuyển giao công nghệ từ doanh nghiệp nước ngoài, phát huy mạng lưới trí thức người Việt ở nước ngoài.
- Đặc biệt coi trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, có cơ chế vượt trội để phát hiện, đào tạo, thu hút, trọng dụng nhân tài.
- Chuyển từ tư duy làm cho có sang tư duy tạo ra sản phẩm thực chất, giá trị thực chất, hiệu quả thực chất. Lấy sản phẩm đầu ra, hiệu quả thực tiễn và mức độ thương mại hóa làm thước đo.
Thủ tướng kêu gọi đội ngũ trí thức, nhà khoa học, chuyên gia, doanh nhân và toàn xã hội phát huy tinh thần yêu nước, khát vọng cống hiến, cùng chung tay xây dựng nền khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo Việt Nam phát triển mạnh mẽ, góp phần xây dựng đất nước giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc. Chính phủ cam kết đồng hành, lắng nghe, tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện thuận lợi nhất để khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thực sự trở thành động lực phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
