Nghiên cứu đột phá: Dầu cá omega-3 chỉ phát huy tác dụng chống ung thư khi có enzyme đặc biệt
Trong nhiều năm qua, vai trò của viên uống dầu cá omega-3 đối với việc phòng ngừa và điều trị ung thư vẫn là một chủ đề gây tranh cãi trong giới khoa học. Một nghiên cứu mới đây đã làm sáng tỏ phần nào bí ẩn này, mang đến những phát hiện đáng kinh ngạc về cơ chế hoạt động của dầu cá trong cơ thể người.
Thí nghiệm trên chuột tiết lộ yếu tố then chốt
Công trình nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí khoa học uy tín Cellular and Molecular Gastroenterology and Hepatology, thực hiện bởi các nhà khoa học từ Trường Y Đại học Michigan và Trung tâm Ung thư MD Anderson thuộc Đại học Texas (Hoa Kỳ). Nhóm nghiên cứu đã tiến hành thử nghiệm trên chuột, chia thành hai nhóm: một nhóm được cho ăn chế độ giàu dầu cá và nhóm còn lại ăn chế độ tiêu chuẩn.
Các nhà khoa học tập trung quan sát tác động của các axit béo omega-3 lên những con chuột bị tiếp xúc với hóa chất gây viêm nhằm tăng tốc độ phát triển khối u. Qua quá trình phân tích, họ đã xác định được một gien có tên là 15-lipoxygenase-1, hay ALOX15, chính là yếu tố quan trọng quyết định liệu dầu cá có thể giúp ngăn chặn ung thư đại trực tràng hay không.
Phát hiện bất ngờ: Enzyme ALOX15 là chìa khóa
Kết quả nghiên cứu cho thấy một điều hết sức bất ngờ: Dầu cá omega-3 chỉ phát huy tác dụng ngăn chặn ung thư đại trực tràng nếu cơ thể sở hữu enzyme mang tên ALOX15. Loại enzyme này có khả năng kích hoạt tiềm năng chống ung thư của dầu cá omega-3, theo báo cáo từ trang tin khoa học Sciencendaily.
Cụ thể, ở những con chuột có ALOX15 hoạt động, việc bổ sung dầu cá omega-3 dạng EPA đã giúp giảm đáng kể cả số lượng lẫn kích thước khối u. Ngược lại, ở nhóm chuột thiếu ALOX15, dầu cá hoàn toàn không thể ngăn chặn sự phát triển của khối u, cho thấy sự phụ thuộc chặt chẽ vào enzyme này.
Cơ chế hoạt động phức tạp của omega-3 trong cơ thể
Các nhà khoa học giải thích rằng, thông thường khi bổ sung dầu cá omega-3, các axit béo EPA và DHA sẽ được cơ thể chuyển đổi thành các hợp chất có tên gọi là resolvins. Những hợp chất này đóng vai trò quan trọng trong việc giảm viêm mạn tính - vốn được xem là tác nhân chính thúc đẩy sự phát triển của ung thư.
Quá trình chuyển đổi quan trọng này phụ thuộc hoàn toàn vào enzyme ALOX15. Nếu không có sự hiện diện của enzyme này, dầu cá, đặc biệt là thành phần DHA, sẽ không thể phát huy được tác dụng chống ung thư như mong đợi.
Ý nghĩa lâm sàng và khuyến cáo từ chuyên gia
Giáo sư Imad Shureiqi, bác sĩ chuyên khoa ung thư tại Trung tâm Ung thư Rogel thuộc Đại học Michigan, nhấn mạnh: "Khả năng chống ung thư của dầu cá có thể phụ thuộc vào việc bạn có sở hữu các enzyme cần thiết để chuyển hóa các sản phẩm này hay không. Vì vậy, xét nghiệm ALOX15 ở bệnh nhân ung thư có thể trở nên rất quan trọng khi xem xét các chiến lược phòng ngừa liên quan đến việc bổ sung dầu cá omega-3."
Ông Shureiqi cũng đưa ra lời khuyên thiết thực: Bệnh nhân nên tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa trước khi bắt đầu sử dụng bất kỳ loại thực phẩm bổ sung dầu cá nào, đặc biệt là trong bối cảnh điều trị ung thư.
Hướng phát triển thuốc mới trong tương lai
Trong khi đó, nhóm nghiên cứu đang tích cực phát triển các loại thuốc được thiết kế đặc biệt để tăng mức độ ALOX15 trong các tế bào ung thư. Mục tiêu của họ là tăng cường khả năng xử lý EPA và DHA của cơ thể, từ đó có thể củng cố nỗ lực ngăn ngừa ung thư đại tràng một cách hiệu quả hơn.
Phát hiện này không chỉ làm sáng tỏ cơ chế hoạt động của dầu cá omega-3 mà còn mở ra hướng tiếp cận mới trong việc phòng ngừa và điều trị ung thư đại trực tràng, một trong những loại ung thư phổ biến nhất hiện nay.
