Ngày 28/7, trong khuôn khổ Chuỗi sự kiện quốc tế Năm Lượng tử Gia Lai 2026, UBND tỉnh Gia Lai phối hợp với Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), Mạng lưới Đổi mới sáng tạo và chuyên gia công nghệ lượng tử Việt Nam (VNQuantum) và Trung tâm Quốc tế Khoa học và Giáo dục liên ngành (ICISE) tổ chức Diễn đàn Kinh tế sáng tạo dựa vào công nghệ lượng tử.
Sự kiện có sự tham dự của GS.TS Trần Hồng Thái, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam; ông Phạm Anh Tuấn, Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai; cùng nhiều nhà khoa học, chuyên gia, doanh nghiệp, nhà đầu tư và đối tác quốc tế.
Hướng tới hệ sinh thái đổi mới sáng tạo
Phát biểu khai mạc, Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Phạm Anh Tuấn nhấn mạnh rằng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang trở thành động lực quan trọng nâng cao năng lực cạnh tranh của mỗi quốc gia và địa phương. Các công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn và công nghệ lượng tử mở ra nhiều cơ hội phát triển, đồng thời đặt ra yêu cầu chuẩn bị sớm về thể chế, nguồn nhân lực và năng lực nghiên cứu.
Theo ông Tuấn, Năm Lượng tử Gia Lai 2026 nhằm kết nối nguồn lực trong nước và quốc tế, thúc đẩy hợp tác nghiên cứu, đào tạo nhân lực, từng bước hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của tỉnh. Gia Lai có nhiều tiềm năng về nông nghiệp công nghệ cao, năng lượng tái tạo, công nghiệp chế biến, logistics, du lịch và kinh tế biển. Nền tảng nghiên cứu cũng từng bước được hình thành với sự hiện diện của ICISE, Viện Nghiên cứu Khoa học và Giáo dục liên ngành (IFIRSE), Trung tâm Khám phá Công nghệ Lượng tử Quang Trung cùng mạng lưới các nhà khoa học trong nước và quốc tế.
Chiến lược chuẩn bị cho tương lai
Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai khẳng định địa phương tiếp cận công nghệ lượng tử không phải để chạy theo xu hướng mà nhằm chuẩn bị nền tảng cho tương lai. Các hướng nghiên cứu, ứng dụng có thể tập trung vào tối ưu chuỗi cung ứng nông sản, quản lý tài nguyên và môi trường, phát triển năng lượng, logistics, bảo mật dữ liệu và giải quyết các bài toán phát triển bền vững.
Ông Phạm Anh Tuấn đề nghị diễn đàn xác định lợi thế, phân khúc Gia Lai có thể tham gia trong chuỗi giá trị công nghệ chiến lược; đề xuất giải pháp về thể chế, hạ tầng, nhân lực, dữ liệu và môi trường đầu tư. Đồng thời, mong muốn hình thành các chương trình hợp tác, dự án nghiên cứu, đào tạo, chuyển giao công nghệ và kết nối đầu tư có thể triển khai sau diễn đàn.
Tạo dựng động lực tăng trưởng mới
Tại diễn đàn, các diễn giả đã phân tích lợi thế và điểm khởi đầu phù hợp để Gia Lai tham gia chuỗi giá trị công nghệ lượng tử và bán dẫn. Nhiều tham luận đề cập đến những đột phá, thách thức và dư địa tăng trưởng từ công nghệ lượng tử; khả năng hình thành cơ sở sản xuất lượng tử tại Gia Lai; hợp tác quốc tế, phát triển nguồn nhân lực và xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.
Các chuyên gia cũng trao đổi về mô hình đại học 4.0, cơ chế đồng kiến tạo trong nghiên cứu, ứng dụng kinh tế lượng tử và sự phối hợp giữa Nhà nước, viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp và nhà đầu tư. Điểm nhấn là phiên thảo luận bàn tròn về phát triển nguồn nhân lực liên ngành; kết nối mạng lưới nghiên cứu, phòng thí nghiệm trong nước và quốc tế; xây dựng cơ chế hợp tác giữa địa phương với viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp.
Các đại biểu đồng thời đề xuất phát triển mô hình công viên công nghệ cao, cơ chế tài trợ dài hạn cho khoa học cơ bản và mở rộng hợp tác quốc tế. Tham gia thảo luận, ông Phạm Anh Tuấn cho biết Gia Lai lựa chọn công nghệ lượng tử nhằm tạo dựng động lực tăng trưởng mới, đồng thời khai thác lợi thế trong nông nghiệp công nghệ cao, năng lượng, logistics và chuyển đổi số.
Kế hoạch sau diễn đàn
Tỉnh sẽ tiếp tục hoàn thiện môi trường đầu tư, kết nối với các viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp công nghệ và đối tác quốc tế; đẩy mạnh đào tạo nhân lực, nghiên cứu, chuyển giao và ứng dụng công nghệ. Sau Năm Lượng tử Gia Lai 2026, địa phương sẽ ưu tiên triển khai các chương trình hợp tác được hình thành từ diễn đàn, từng bước cụ thể hóa các dự án nghiên cứu, đào tạo và chuyển giao công nghệ.
Diễn đàn đã thu hút sự quan tâm của nhiều chuyên gia trong và ngoài nước, khẳng định cam kết của Gia Lai trong việc nắm bắt cơ hội từ cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Với nền tảng hiện có và sự hợp tác chặt chẽ, tỉnh kỳ vọng sẽ sớm hiện thực hóa các mục tiêu về phát triển kinh tế sáng tạo dựa trên công nghệ lượng tử, góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam trong chuỗi giá trị công nghệ toàn cầu.
