Apple chính thức bước sang tuổi 50: Hành trình nửa thế kỷ thay đổi thế giới
Được thành lập vào ngày 1 tháng 4 năm 1976, Tập đoàn Apple chính thức kỷ niệm sinh nhật lần thứ 50 trong năm nay. Để đánh dấu cột mốc đặc biệt này, chúng ta cùng nhìn lại hành trình đầy biến động và những khoảnh khắc định hình của gã khổng lồ công nghệ qua từng thập kỷ, từ những ngày đầu sơ khai cho đến vị thế thống trị hiện tại.
Thập niên 1970: Khởi đầu từ Apple II
Mặc dù Apple-1 ra mắt vào năm 1976, nhưng phải đến Apple II năm 1977 mới thực sự là mẫu máy tính cá nhân thành công đầu tiên của hãng trên thị trường đại chúng. Khác biệt hoàn toàn với thế hệ tiền nhiệm, Apple II được lắp ráp hoàn chỉnh trong vỏ nhựa cao cấp và tích hợp bàn phím tiện lợi. Sản phẩm này đã bán được hàng triệu chiếc trong nhiều năm liên tiếp, tạo ra dòng tiền ổn định giúp Apple vươn lên trở thành một doanh nghiệp công nghệ có tầm ảnh hưởng toàn cầu.
Thập niên 1980: Cuộc cách mạng Macintosh
Năm 1984 đánh dấu bước ngoặt lớn khi cố CEO Steve Jobs giới thiệu Macintosh - máy tính đại chúng đầu tiên trên thế giới sở hữu giao diện người dùng đồ họa tiên tiến. Macintosh nguyên bản đã phổ cập chuột máy tính, cho phép người dùng điều khiển con trỏ trên màn hình một cách trực quan. Phương thức điều hướng "trỏ và nhấp" này là một khái niệm hoàn toàn mới mẻ, bởi máy tính cá nhân thời kỳ đó chủ yếu vẫn sử dụng giao diện dòng lệnh dựa trên văn bản và điều khiển bằng bàn phím phức tạp.
Apple tự tin tuyên bố người dùng chỉ cần "vài giờ để làm quen" với Macintosh. Hãng đã quảng bá những tính năng mà ngày nay đã trở thành tiêu chuẩn cơ bản của mọi máy tính, bao gồm màn hình chính chứa các biểu tượng trực quan, khả năng chạy nhiều chương trình dưới dạng cửa sổ, menu thả xuống linh hoạt và thao tác sao chép, dán đơn giản.
Macintosh khi đó có giá khởi điểm 2.495 USD (tương đương gần 8.000 USD theo thời giá hiện nay). Cấu hình ấn tượng bao gồm bộ vi xử lý 8 MHz, RAM 128 KB, ổ đĩa mềm 400 KB để lưu trữ và các cổng nối tiếp đa năng để kết nối máy in cùng nhiều phụ kiện khác.
Thập niên 1990: Sự trở về của Steve Jobs
Bước sang những năm 1990, Apple phần lớn đã mất phương hướng và gặp nhiều khó khăn. Cục diện chỉ thực sự thay đổi khi Steve Jobs trở lại vào năm 1997 sau thương vụ thâu tóm NeXT, công ty máy tính do chính ông sáng lập sau khi bị buộc phải rời khỏi Apple vào giữa thập niên 1980. Mặc dù từng tung ra một số sản phẩm độc đáo như trợ lý cá nhân Newton, máy chơi game Pippin hay máy ảnh kỹ thuật số QuickTake, nhưng sự trở về của Jobs mới chính là dấu ấn đỉnh cao của Apple trong thập kỷ này.
Ông nhanh chóng tinh gọn và cải tiến toàn bộ dải sản phẩm, mở đầu bằng mẫu iMac rực rỡ sắc màu vào năm 1998 - một thiết kế mang tính biểu tượng đã làm thay đổi hoàn toàn quan niệm về máy tính để bàn.
Thập niên 2000: Kỷ nguyên iPod và iPhone
Kỷ nguyên phục hưng của Apple tiếp tục được đẩy lên đỉnh cao với sự kiện ra mắt iPod vào năm 2001. Máy nghe nhạc cầm tay này đã thành công rực rỡ, giúp Apple chuyển mình từ một công ty máy tính đơn thuần thành thế lực điện tử tiêu dùng hàng đầu thế giới. Chỉ 6 năm sau, Apple đã kết hợp thành công iPod với điện thoại di động để tạo ra iPhone - sản phẩm làm thay đổi hoàn toàn ngành công nghiệp di động.
Steve Jobs đã có màn giới thiệu đi vào lịch sử khi mô tả iPhone nguyên bản như ba sản phẩm riêng biệt trong một: một chiếc iPod màn hình rộng có điều khiển cảm ứng, một chiếc điện thoại di động mang tính cách mạng và một thiết bị giao tiếp Internet đột phá. Đám đông tại Macworld San Francisco đã vỡ òa trong phấn khích khi nhận ra Jobs đang nói về một thiết bị duy nhất tích hợp tất cả những tính năng đó.
Nếu iPod là một thành công lớn, thì iPhone thực sự là một hiện tượng khổng lồ, trở thành một trong những sản phẩm bán chạy nhất trong lịch sử công nghệ. Tính đến năm ngoái, Apple đã chính thức thông báo đã xuất xưởng chiếc iPhone thứ 3 tỷ, khẳng định sức ảnh hưởng không thể phủ nhận của sản phẩm này.
Thập niên 2010: Mở rộng hệ sinh thái
Ba dòng sản phẩm chủ lực mới đã ra mắt trong giai đoạn này, tiếp tục mở rộng hệ sinh thái của Apple: iPad (2010), Apple Watch (2015) và AirPods (2016). Dù ban đầu chỉ được xem như một chiếc iPhone phóng to, iPad đã liên tục được nâng cấp với các tính năng tiên tiến như hỗ trợ bàn di chuột, từ đó định nghĩa lại khái niệm máy tính cá nhân và tạo ra một phân khúc hoàn toàn mới.
Hàng trăm triệu người đang sử dụng Apple Watch trên toàn thế giới, biến nó thành thiết bị theo dõi sức khỏe phổ biến hàng đầu. Với các tính năng an toàn tiên tiến như ứng dụng điện tâm đồ, phát hiện va chạm, phát hiện té ngã và SOS khẩn cấp, Apple Watch đã thực sự cứu sống nhiều người - một thành tựu đáng nể mà CEO Tim Cook luôn tự hào nhắc đến.
Về phần AirPods, Apple tự tin khẳng định đây là dòng tai nghe không dây được ưa chuộng nhất toàn cầu, thiết lập tiêu chuẩn mới cho ngành công nghiệp âm thanh cá nhân.
Thập niên 2020: Chuyển đổi sang chip tự thiết kế
Năm 2020 đánh dấu quá trình chuyển đổi quan trọng của máy Mac từ bộ vi xử lý Intel sang chip tự thiết kế của Apple, mang lại hiệu suất trên mỗi watt điện dẫn đầu ngành cho đến tận ngày nay. Sau nhiều năm đồn đoán và rò rỉ thông tin, Apple chính thức công bố kế hoạch chuyển đổi toàn bộ dải sản phẩm Mac tại sự kiện WWDC vào tháng 6/2020.
Cuối năm đó, ba mẫu Mac đầu tiên chạy chip Apple đã chính thức ra mắt, bao gồm MacBook Pro 13 inch, MacBook Air và Mac mini. Quá trình chuyển đổi lịch sử này đã hoàn tất vào năm 2023 khi Mac Pro được trang bị chip M2 Ultra mạnh mẽ. Apple cho biết macOS Tahoe sẽ là phiên bản hệ điều hành cuối cùng hỗ trợ các dòng Mac dùng chip Intel, khép lại một chương quan trọng trong lịch sử phát triển của hãng.
Bên cạnh những cái tên huyền thoại như Steve Jobs, lịch sử 50 năm của Apple còn được viết nên bởi hàng chục "người hùng thầm lặng" - những kỹ sư, nhà thiết kế và chuyên gia đã đóng góp quan trọng theo cách ít được nhắc đến hơn nhưng không kém phần ý nghĩa.
