Phát triển hạ tầng kết nối số được xem là yếu tố then chốt để giảm nghèo về thông tin, từ đó góp phần thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng miền, thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững tại các địa phương và trên cả nước. Trong kỷ nguyên số, nhiều cộng đồng có nguy cơ bị tụt hậu do thiếu kết nối Internet và các nền tảng số. Vì vậy, đầu tư vào hạ tầng kết nối số chính là đầu tư để nâng cao khả năng tiếp cận thông tin, tri thức, cơ hội và dịch vụ cho người dân, đặc biệt là những người ở vùng khó khăn.
Mục tiêu giảm nghèo thông tin qua hạ tầng số
Để giảm thiểu tình trạng thiếu hụt thông tin, chương trình quốc gia về giảm nghèo bền vững đã đặt mục tiêu 90% hộ nghèo và cận nghèo có nhu cầu được tiếp cận và sử dụng các dịch vụ viễn thông, Internet. Thực tế, thời gian qua, các địa phương trên cả nước đã chú trọng phát triển hạ tầng số phục vụ hoạt động kinh tế - xã hội, thúc đẩy tăng trưởng. Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, Việt Nam đã có những bước tiến mạnh mẽ trong chuyển đổi số quốc gia, với hạ tầng số hiện đại, tỷ lệ phủ sóng 5G đạt trên 90% dân số. Nhiều chương trình đào tạo nhân lực, hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số và phổ cập kỹ năng số cho người dân cũng đang được triển khai tích cực.
Khánh Hòa: Định hướng phát triển hạ tầng số đồng bộ
Phát triển hạ tầng số không chỉ đơn thuần là đầu tư vào công nghệ viễn thông mà còn là nâng cao khả năng cung cấp thông tin, tri thức và dịch vụ thiết yếu cho người dân. Tại diễn đàn Vietnam - Asia DX Summit 2026, ông Nguyễn Thanh Hà, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa, nhấn mạnh: “Hành trình hướng tới tăng trưởng hai con số của Khánh Hòa sẽ không chỉ dựa vào mở rộng quy mô, mà phải dựa trên nền tảng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo”. Ông cho biết, với mục tiêu kinh tế số đóng góp 30-35% GRDP vào năm 2030, Khánh Hòa xác định phải giải quyết đồng bộ các bài toán nền tảng, đặc biệt về hạ tầng số, hạ tầng dữ liệu, trung tâm dữ liệu lớn và khu công nghệ số tập trung.
Ông Nguyễn Thanh Hà coi hạ tầng số là “đường cao tốc” của nền kinh tế số và cho biết một trong ba nhóm nhiệm vụ trọng tâm của tỉnh là phát triển hạ tầng số, xây dựng nền tảng kết nối không khoảng cách. Hiện tại, Khánh Hòa đã phủ mạng viễn thông băng rộng cáp quang đến 99% thôn, tổ dân phố; mạng di động 4G phủ sóng 100% dân số; mạng 5G phủ 98% dân số với 3.776 trạm thu phát sóng. Tỉnh vận hành đồng bộ Trung tâm điều hành thông minh IOC, nền tảng tích hợp và chia sẻ dữ liệu cấp tỉnh LGSP cùng hệ thống giám sát an ninh mạng SOC kết nối trực tiếp với Trung tâm dữ liệu quốc gia. Mục tiêu đến năm 2030, Khánh Hòa sẽ có hạ tầng số tiên tiến, dung lượng siêu lớn, băng thông siêu rộng, làm chủ các công nghệ chiến lược như AI, IoT, dữ liệu lớn, điện toán đám mây, blockchain, bán dẫn, 5G, 6G và thông tin vệ tinh. Ông Hà thông tin: “Tỉnh phấn đấu 100% người dùng có khả năng truy cập cáp quang tốc độ từ 1Gb/s trở lên; mạng băng rộng di động 5G phủ sóng 100% dân số; sẵn sàng hạ tầng kỹ thuật thử nghiệm 6G. Hạ tầng 5G và IoT sẽ được triển khai đồng bộ tại 100% khu công nghiệp, cụm công nghiệp đang hoạt động”.
Đà Nẵng: Hub kết nối viễn thông quốc tế
Tại Đà Nẵng, ông Trần Ngọc Thạch, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ, cho biết quy hoạch và đầu tư hạ tầng số là giải pháp chiến lược xây dựng nền móng cho chính quyền số, kinh tế số và xã hội số. Nhờ đầu tư bài bản, Đà Nẵng trở thành một trong những hub kết nối viễn thông quốc tế quan trọng. Hiện thành phố có 1 trạm cáp quang biển cập bờ Hòa Hải, với 2 tuyến cáp quang biển quốc tế APG và SWM-3, dung lượng tối đa 54,8 Tbps. Viettel đang xây dựng trạm cáp quang biển thứ 2 tại phường Ngũ Hành Sơn, kết nối tuyến cáp ALC, dự kiến hoàn thành quý III/2026. Tháng 8/2025, tuyến cáp đất quốc tế VSTN dài hơn 3.900 km do VNPT khai trương, kết nối trực tiếp từ Đà Nẵng sang các nước ASEAN, giúp tự chủ và đảm bảo an toàn kết nối.
Mạng di động 5G đã phủ sóng rộng khắp Đà Nẵng; riêng mạng 5G Viettel phủ 90% khu vực dân cư. Theo dữ liệu từ nền tảng i-Speed, Đà Nẵng dẫn đầu cả nước về tốc độ truy cập 5G với băng thông trung vị 609 Mbps.
Hạ tầng số đưa dịch vụ đến gần người dân
Việc thúc đẩy phát triển hạ tầng kết nối số đang củng cố nền tảng vững chắc để đưa thông tin, dịch vụ công và dịch vụ xã hội thiết yếu đến gần người dân hơn. Qua các nền tảng số, người dân có thể tiếp cận dịch vụ công trực tuyến, thông tin an sinh xã hội, bảo hiểm, y tế, giáo dục và các chương trình hỗ trợ phát triển. Điều này giúp giảm chi phí tiếp cận thông tin, tăng tính minh bạch và đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau do thiếu thông tin.
