Tại Hội nghị HĐND toàn quốc triển khai phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ 2026-2031, Chủ tịch HĐND Thành phố Hà Nội Phùng Thị Hồng Hà đã trình bày tham luận với chủ đề "Kinh nghiệm ứng dụng chuyển đổi số trong hoạt động của HĐND Thành phố Hà Nội".
Bà Hà nhấn mạnh rằng, ngay từ đầu nhiệm kỳ, Đoàn ĐBQH và HĐND Thành phố đã triển khai "Đề án chuyển đổi số toàn diện hoạt động của Khối cơ quan dân cử Thành phố giai đoạn 2026 - 2031, tầm nhìn đến năm 2045" và xây dựng "Kho cơ sở dữ liệu dùng chung của Đoàn ĐBQH và HĐND các cấp". Quan điểm xuyên suốt là chuyển đổi số không chỉ ứng dụng công nghệ mà còn đổi mới tư duy quản trị, chuyển từ quản trị kinh nghiệm sang quản trị bằng dữ liệu, lấy người dân làm trung tâm.
Theo bà Hà, kết quả bước đầu nhờ sự chỉ đạo sát sao của UBTV Quốc hội và Thành ủy Hà Nội. Thành phố xác định chuyển đổi số là nhiệm vụ trọng tâm, tạo điều kiện về cơ chế, nguồn lực và hạ tầng để triển khai các nền tảng số đồng bộ.
Ba giải pháp trọng tâm
Hà Nội đã xác định lộ trình chuyển đổi từ số hóa công cụ sang quản trị thông minh với 3 giải pháp chính:
Giải pháp 1: Tái cấu trúc quy trình, xây dựng nền tảng điều hành tập trung
Thay vì số hóa cơ học, Hà Nội tái cấu trúc toàn diện quy trình nghiệp vụ, tích hợp các hệ thống quản lý văn bản, điều hành, theo dõi nhiệm vụ và phòng họp không giấy tờ trên một nền tảng duy nhất. Hiện nay, nền tảng này đã tích hợp 9 phân hệ phần mềm cốt lõi, triển khai tới 126 HĐND xã, phường với hơn 3.200 tài khoản. Nền tảng cho phép xử lý văn bản, lịch công tác, theo dõi nhiệm vụ và đánh giá tiến độ trên giao diện thống nhất. Đồng thời, số hóa quy trình lấy ý kiến xây dựng luật giúp tổng hợp nhanh ý kiến cử tri. Hà Nội phối hợp với Viettel, VNPT, FPT, Bkav, Gtel để xây dựng hệ sinh thái công nghệ bảo mật cao, hướng tới mục tiêu 100% hồ sơ công việc được xử lý trên môi trường số.
Đặc biệt, nền tảng kết nối trực tiếp với người dân qua ứng dụng iHanoi, cho phép gửi kiến nghị, theo dõi tiến độ và đánh giá mức độ hài lòng. Trợ lý ảo AI hỗ trợ giải đáp chính sách và thông tin về các Nghị quyết đặc thù. Bà Hà nhấn mạnh: "Đây là minh chứng cho tư duy quản trị hiện đại, lấy sự hài lòng của cử tri làm thước đo hiệu quả".
Giải pháp 2: Xây dựng Kho dữ liệu dùng chung phục vụ giám sát và ra quyết sách
Hà Nội đang xây dựng Kho dữ liệu dùng chung theo mô hình tích hợp đồng bộ dữ liệu điều hành, giám sát, tiếp xúc cử tri và dữ liệu chuyên ngành. Kho dữ liệu bao gồm báo cáo số liệu, biên bản họp, dữ liệu giám sát và phản ánh của cử tri, được kết nối với các sở, ngành và hệ thống điều hành của Thành phố để chia sẻ dữ liệu theo thời gian thực, giảm nhập liệu thủ công.
Giải pháp 3: Phát triển mô hình "Đại biểu số" ứng dụng AI
Hà Nội đang phát triển ứng dụng di động thông minh cho đại biểu dân cử, tích hợp AI hỗ trợ tra cứu văn bản pháp luật, tổng hợp thông tin dư luận, phân tích dữ liệu phục vụ chất vấn và giám sát. Công nghệ dữ liệu lớn và AI giúp đại biểu có công cụ phân tích độc lập, phản biện chính sách, chuyển từ "nghe báo cáo" sang "phân tích dữ liệu và phản biện chính sách dựa trên dữ liệu gốc".
Khó khăn và đề xuất
Bà Hà chỉ ra một số khó khăn: chưa có khung kiến trúc tổng thể riêng cho HĐND số, dữ liệu còn phân tán, kết nối chưa đồng bộ, công cụ AI chưa hoàn thiện, hệ thống pháp lý cho hoạt động dân cử trên môi trường số chưa đồng bộ.
Lộ trình của Hà Nội được phân kỳ: giai đoạn 2026-2030 chuẩn hóa nền tảng, hoàn thiện quản trị dựa trên dữ liệu; giai đoạn 2031-2035 hướng tới mô hình "Mặc định số"; tầm nhìn đến 2045 là Hệ sinh thái dân cử thông minh, nơi AI mô phỏng và dự báo tác động kinh tế - xã hội của chính sách trước khi thông qua.
Chủ tịch HĐND Thành phố đề xuất: ban hành khung kiến trúc tổng thể cho hoạt động ĐBQH và HĐND toàn quốc; xây dựng trung tâm điều hành thông minh IOC của Quốc hội; xây dựng Kho tri thức lập pháp số; Kho dữ liệu dùng chung của hệ thống cơ quan dân cử; chuyển giao đồng bộ các nền tảng số dùng chung của Quốc hội tới địa phương.
Bà Hà khẳng định: "Hà Nội sẵn sàng làm địa phương thí điểm triển khai các mô hình HĐND số, nền tảng dữ liệu dùng chung và ứng dụng AI, đồng thời chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ đào tạo và chuyển giao giải pháp công nghệ cho các địa phương".
