UBND TP.HCM vừa ban hành đề án Phát triển đô thị thông minh giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Theo đó, thành phố sẽ dành nguồn lực để đầu tư hệ thống giao thông đô thị thông minh, với điểm nhấn là triển khai camera thông minh trên toàn bộ tuyến đường và khu vực công cộng trọng điểm, góp phần nâng cao năng lực quản lý, điều hành giao thông và bảo đảm an ninh đô thị.
Hệ thống camera theo đề án sẽ được kết nối với trung tâm điều hành để hỗ trợ giám sát giao thông theo thời gian thực. Dữ liệu thu thập từ camera, kết hợp với các cảm biến và thiết bị internet vạn vật (IoT), cho phép cơ quan chức năng phát hiện sớm tình trạng ùn tắc, tai nạn hay các sự cố bất thường trên đường. Nhờ đó, các đơn vị có thể điều phối giao thông, điều chỉnh phương án tổ chức giao thông và huy động lực lượng ứng cứu kịp thời khi cần thiết.
Xây dựng hạ tầng thu thập dữ liệu đô thị
Để phục vụ mục tiêu này, TP.HCM sẽ phát triển đồng bộ hạ tầng thu thập dữ liệu đô thị. Đề án xác định xây dựng mạng lưới cảm biến, camera và các hệ thống ngoại vi nhằm ghi nhận dữ liệu theo thời gian thực về giao thông, môi trường, năng lượng và nhiều lĩnh vực khác. Đây sẽ là lớp dữ liệu đầu vào cho các hệ thống phân tích, dự báo và hỗ trợ ra quyết định trong điều hành đô thị thông minh.
Trước đó, hệ thống camera ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) đã được thí điểm tại phường Phú Nhuận và phường Vũng Tàu. Mô hình thử nghiệm này đã giúp địa phương xử lý nhiều tình huống phát sinh trong công tác quản lý đô thị.
Điều hành giao thông thời gian thực qua hệ thống đèn tín hiệu
Bên cạnh camera, thành phố còn đặt mục tiêu điều hành giao thông theo thời gian thực thông qua việc kết nối đèn tín hiệu trên các trục đường chính và nút giao trọng điểm. Khi dữ liệu được tích hợp tập trung, hệ thống có thể theo dõi lưu lượng phương tiện, phát hiện ùn tắc và điều chỉnh chu kỳ đèn tín hiệu phù hợp với tình hình thực tế.
Điều này giúp nâng cao hiệu quả lưu thông tại các nút giao, giảm thời gian chờ đèn và hạn chế tình trạng ùn ứ, đặc biệt trong giờ cao điểm.
Hệ thống vé điện tử liên thông cho vận tải công cộng
Trong lĩnh vực vận tải hành khách công cộng, đề án định hướng xây dựng hệ thống vé điện tử liên thông giữa các loại hình vận tải. Theo đó, người dân có thể sử dụng một phương thức thanh toán chung khi đi lại bằng các phương tiện công cộng, đồng thời tiếp cận thông tin hành trình theo thời gian thực trên nền tảng số.
Hệ thống này không chỉ mang lại sự thuận tiện cho hành khách mà còn giúp cơ quan quản lý nắm bắt nhu cầu đi lại, từ đó tối ưu hóa hoạt động của mạng lưới giao thông công cộng.
Số hóa toàn diện hệ thống cảng biển
Đối với hoạt động logistics, TP.HCM đặt mục tiêu số hóa công tác quản lý và khai thác cảng biển. Theo đề án, 100% cảng biển sẽ sử dụng nền tảng số trong quản trị, điều hành và khai thác. Điều này giúp tăng khả năng kết nối giữa các đơn vị trong chuỗi logistics, nâng cao hiệu quả vận chuyển hàng hóa và năng lực cạnh tranh của hệ thống cảng.
Việc số hóa cảng biển còn tạo điều kiện áp dụng các công nghệ hiện đại vào dự báo nhu cầu, quản lý tàu thuyền và tối ưu hóa quy trình bốc xếp, qua đó giảm chi phí và thời gian thông quan hàng hóa.
Hạ tầng số đồng bộ làm nền tảng triển khai
Theo đề án, các giải pháp trên sẽ được triển khai đồng bộ cùng hạ tầng số của thành phố, bao gồm mạng viễn thông tốc độ cao, trung tâm dữ liệu, điện toán đám mây và nền tảng tích hợp dữ liệu.
Việc kết nối, phân tích dữ liệu theo thời gian thực được kỳ vọng sẽ giúp TP.HCM từng bước chuyển từ phương thức quản lý truyền thống sang mô hình điều hành giao thông chủ động, thông minh và hiệu quả hơn.
