Shark Bình và Ngân Lượng bị điều tra rửa tiền trong vụ án Mr Pips
Trong kết luận điều tra vụ án Mr Pips mới đây, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội đã làm rõ hành vi rửa tiền thông qua Công ty Cổ phần Ngân Lượng, do Nguyễn Hòa Bình (tức Shark Bình) làm Chủ tịch HĐQT. Vụ việc này làm dấy lên nhiều câu hỏi về hoạt động của một trong những kỳ lân tiềm năng trong ngành công nghệ tài chính Việt Nam.
Ngân Lượng: Từ kỳ lân công nghệ đến tâm điểm điều tra
Trước khi vướng vào các lùm xùm pháp lý, Ngân Lượng từng được xem là một trụ cột quan trọng trong hệ sinh thái NextTech của Shark Bình. Theo Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp, công ty chính thức thành lập vào ngày 10/09/2012, nhưng nền tảng đã được NextTech Group phát triển từ năm 2009, với trụ sở tại Hà Nội. Trên website, Ngân Lượng tự giới thiệu là ví điện tử và cổng thanh toán trực tuyến tiên phong, uy tín hàng đầu tại Việt Nam, cả về sản phẩm dịch vụ, độ phủ thị trường và lưu lượng thanh toán.
NgânLượng.vn hoạt động theo mô hình ví điện tử, cho phép người dùng đăng ký tài khoản cá nhân hoặc doanh nghiệp với ba chức năng chính: nạp tiền, thanh toán và chuyển tiền. Tất cả giao dịch đều được thực hiện trực tuyến thông qua thẻ ATM nội địa, thẻ quốc tế (Visa, Master, JCB, Amex), Internet Banking, QR-Pay và các hình thức tiện dụng khác.
Biến động vốn điều lệ và doanh thu
Vào tháng 12/2018, Công ty Ngân Lượng có vốn điều lệ 52,7 tỷ đồng, trong đó cổ đông nước ngoài NGANLUONG HOLDINGS LIMITED nắm giữ 50,540% cổ phần, tương đương 26,6 tỷ đồng. Đến tháng 5/2022, công ty nâng vốn điều lệ lên 280 tỷ đồng và tiếp tục tăng lên 369 tỷ đồng sau đó một tháng. Tuy nhiên, đến tháng 1/2024, vốn điều lệ giảm trở lại mức 52,7 tỷ đồng.
Về kinh doanh, Ngân Lượng từng có thời kỳ hoàng kim trong giai đoạn 2016-2018 với doanh thu lên đến hàng nghìn tỷ đồng, mang về hàng trăm tỷ đồng lợi nhuận cho NextTech. Năm 2019, doanh thu sụt giảm còn 424 tỷ đồng (bằng 1/3 so với năm trước), nhưng lợi nhuận sau thuế lại tăng vọt lên 109,5 tỷ đồng, cao gấp 3,4 lần. Tính trong cả giai đoạn 4 năm từ 2016-2019, Ngân Lượng ghi nhận tổng cộng gần 4.600 tỷ đồng doanh thu thuần và 166 tỷ đồng lãi thuần.
Những lùm xùm pháp lý liên tiếp
Đằng sau những con số tăng trưởng, Ngân Lượng từng bị cơ quan chức năng nhắc tên nhiều lần:
- Tháng 6/2024, công ty bị xử phạt về vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế, với tổng số tiền bị xử phạt và truy thu lên tới hơn 1,2 tỷ đồng.
- Trong chuyên án triệt phá đường dây đánh bạc nghìn tỷ Rikvip, cơ quan chức năng chỉ ra vai trò của các đơn vị trung gian thanh toán, trong đó liệt kê Ngân Lượng là một trong các cổng thanh toán có liên quan.
- Năm 2023, ví điện tử Ngân Lượng xuất hiện như một phương thức nạp tiền trên sàn forex Exness, một sàn ngoại hối chưa được cấp phép tại Việt Nam. Phía Ngân Lượng phản hồi rằng đây là giao dịch của ví điện tử cá nhân và đã khóa tài khoản để yêu cầu giải trình.
Vụ án Mr Pips và hành vi rửa tiền
Mới đây nhất, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội ban hành kết luận điều tra vụ Mr Pips và đề nghị truy tố 75 bị can về các tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản, chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có, rửa tiền và trốn thuế. Đáng chú ý, cơ quan này làm rõ hành vi rửa tiền thông qua Công ty Cổ phần Ngân Lượng.
Theo kết luận, để phục vụ hoạt động nhận tiền của nhà đầu tư, Phó Đức Nam cùng đồng phạm đã sử dụng hệ thống ví điện tử của Ngân Lượng làm trung gian thanh toán, qua đó hình thành dòng tiền quy mô lớn liên quan nhiều sàn forex. Cơ cấu tổ chức tại Ngân Lượng cho thấy:
- Ông Nguyễn Hòa Bình giữ vai trò chỉ đạo chung, quyết định các chính sách phí.
- Đinh Hồng Quân là Tổng giám đốc, đại diện pháp luật, chịu trách nhiệm ký các văn bản, báo cáo tài chính.
- Bộ phận tài chính - kế toán do Nguyễn Thị Thanh Hương phụ trách quản lý dòng tiền và tài khoản ngân hàng.
- Bộ phận kỹ thuật do Bùi Thanh Hải đảm nhiệm việc xây dựng hệ thống thanh toán tự động, bảo mật thông tin.
- Bộ phận kinh doanh do Trần Thị Thanh Tâm phụ trách tìm kiếm, kết nối khách hàng là các sàn forex, cùng Nguyễn Thùy Linh hỗ trợ chăm sóc khách hàng.
- Bộ phận vận hành do Nguyễn Thị Nam phụ trách đối soát giao dịch, tiếp nhận và phản hồi thông tin từ khách hàng, ngân hàng và cơ quan chức năng.
Quy trình hoạt động bắt đầu từ việc khách hàng mở ví Ngân Lượng thông qua ứng dụng hoặc website, cung cấp thông tin cá nhân và xác thực để sử dụng dịch vụ. Từ năm 2018, thông qua bộ phận hotline, Trần Thị Thanh Tâm được kết nối với đại diện sàn forex GKFX để thỏa thuận mức phí giao dịch. Sau đó, Phó Đức Nam liên hệ trực tiếp qua Telegram để trao đổi hợp tác.
Theo kết luận điều tra, mức phí được áp dụng gồm 2,5% đối với giao dịch nạp tiền, 1% đối với giao dịch rút tiền và 1.000 đồng mỗi lần rút. Dù phía đối tác đề nghị giảm phí vào năm 2021, mức phí này vẫn được giữ nguyên. Trong quá trình hoạt động, Phó Đức Nam tiếp tục đưa thêm nhiều sàn forex khác như DK Trade, ASX, ACX, Sea Investing, HonorFX, ScopeMarkets vào hệ thống thanh toán thông qua Ngân Lượng.
Để vận hành, các nhóm Telegram được lập với sự tham gia của bộ phận kinh doanh, kỹ thuật, vận hành và nhân viên các sàn nhằm xử lý sự cố giao dịch, đối soát dòng tiền. Đáng chú ý, từ tháng 6/2020, khi cơ quan công an bắt đầu có văn bản xác minh các giao dịch liên quan, dù nhận thức được dấu hiệu vi phạm pháp luật của các sàn forex, Nguyễn Hòa Bình vẫn chỉ đạo cấp dưới không cung cấp thông tin thật.
Kết quả điều tra xác định, từ ngày 15/6/2020 đến 23/9/2022, có 150 bị hại đã chuyển tiền vào các tài khoản ví Ngân Lượng với tổng số tiền hơn 213,4 tỷ đồng. Dòng tiền này được luân chuyển qua nhiều tài khoản ngân hàng đứng tên Công ty CP Ngân Lượng tại các ngân hàng lớn, sau đó nạp vào các sàn forex nêu trên.
Hậu quả và đề nghị truy tố
Trong vụ án này, Shark Nguyễn Hòa Bình bị đề nghị truy tố tội rửa tiền. Ở vụ án khác, ông đang bị điều tra tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản, vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng. Sự việc làm nổi bật những rủi ro trong lĩnh vực công nghệ tài chính và tầm quan trọng của việc tuân thủ pháp luật.
