Bộ Công An Đề Xuất Phạt Nặng Hành Vi Nghe Lén Cuộc Gọi Trên Không Gian Mạng
Bộ Công an vừa công bố dự thảo Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân để lấy ý kiến đóng góp từ cộng đồng. Thời gian lấy ý kiến được xác định từ ngày 16 tháng 3 đến hết ngày 26 tháng 3 năm nay.
Một trong những nội dung trọng tâm được đề cập tại dự thảo là việc bảo vệ thông tin thuộc bí mật cá nhân, bí mật công tác, bí mật gia đình và đời sống riêng tư trên không gian mạng. Đây được xem là bước đi cần thiết trong bối cảnh các vi phạm pháp luật trên mạng đang diễn biến ngày càng phức tạp.
Tình Trạng Vi Phạm Và Mức Phạt Đề Xuất
Theo đánh giá của Bộ Công an, thời gian qua, tình trạng dữ liệu cá nhân bị sử dụng, đánh cắp, trao đổi và rao bán nhằm trục lợi đã trở nên đáng báo động. Thông tin cá nhân của người dùng các ứng dụng, dịch vụ trên không gian mạng đang bị thu thập, khai thác và sử dụng công khai bởi nhiều doanh nghiệp cung cấp dịch vụ nội dung số, thương mại điện tử, cùng với các ứng dụng lưu trữ dữ liệu tại nước ngoài.
Trước thực tế này, Bộ Công an đề xuất mức phạt tiền từ 20 đến 30 triệu đồng đối với các hành vi cụ thể như:
- Cố ý nghe lén, ghi âm, ghi hình trái phép các cuộc đàm thoại trên không gian mạng.
- Tiết lộ thông tin về sản phẩm mật mã dân sự hoặc thông tin về khách hàng sử dụng hợp pháp sản phẩm mật mã dân sự.
- Sử dụng, kinh doanh các sản phẩm mật mã dân sự không rõ nguồn gốc.
Mức phạt tương tự cũng sẽ được áp dụng đối với hành vi đưa lên không gian mạng thông tin thuộc bí mật công tác, bí mật kinh doanh, bí mật cá nhân, bí mật gia đình và đời sống riêng tư, gây ảnh hưởng đến danh dự, uy tín, nhân phẩm, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân.
Ngoài hình thức phạt tiền, người vi phạm còn có thể bị áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả, bao gồm buộc xóa hoặc hủy đến mức không thể khôi phục dữ liệu về thông tin thuộc các loại bí mật nêu trên trên không gian mạng.
Phản Ứng Từ Người Dùng Và Chuyên Gia Pháp Lý
Chị Đinh Loan, 35 tuổi, cư trú tại Hà Nội, một người thường xuyên sử dụng mạng xã hội, chia sẻ về những băn khoăn của mình. Chị cho biết mỗi khi nhắn tin hoặc đàm thoại với bạn bè về một sản phẩm, dịch vụ nào đó, chỉ sau vài phút, bảng tin của chị đã tràn ngập các gợi ý và quảng cáo có liên quan. "Liệu người dùng có đang bị nghe lén cuộc gọi, đọc trộm tin nhắn?" là câu hỏi chị Loan đặt ra nhiều lần nhưng chưa tìm được lời giải đáp thỏa đáng.
Trước đề xuất của Bộ Công an, chị Loan bày tỏ sự ủng hộ mạnh mẽ. Chị tin rằng đây sẽ là công cụ hữu hiệu để bảo vệ thông tin cá nhân của người dùng, giúp xóa bỏ những nghi ngờ và mang lại cảm giác "yên tâm hơn khi nói chuyện trên mạng xã hội".
Luật sư Trịnh Văn Tuyến, thuộc Đoàn luật sư Thành phố Hà Nội, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cụ thể hóa chế tài xử phạt. Ông viện dẫn Luật An ninh mạng năm 2025, được thông qua tại kỳ họp thứ 10 Quốc hội khóa XV, trong đó có quy định nghiêm cấm các hành vi như cố ý nghe lén, ghi âm, ghi hình trái phép các cuộc đàm thoại trên không gian mạng.
Theo luật sư Tuyến, cùng với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số, các nền tảng liên lạc trực tuyến và mạng xã hội, hành vi xâm phạm quyền riêng tư ngày càng trở nên tinh vi và khó kiểm soát. Hành vi nghe lén hoặc ghi âm trái phép cuộc gọi có thể dẫn đến những hệ lụy nghiêm trọng, bao gồm lộ lọt thông tin cá nhân, dữ liệu nhạy cảm, hoặc bị lợi dụng cho các mục đích phạm tội.
Ông khẳng định rằng quy định cấm và xử phạt trong luật và nghị định sẽ tạo ra một hành lang pháp lý vững chắc, có tác dụng răn đe đối với những cá nhân, tổ chức có ý định vi phạm. Đồng thời, nó cũng giúp nâng cao ý thức bảo vệ dữ liệu cá nhân cho người hoạt động trên không gian mạng, góp phần xây dựng môi trường mạng an toàn và lành mạnh hơn.
