Mỹ lần đầu triển khai siêu bom xuyên phá GBU-72 trong chiến dịch tấn công Iran
Quân đội Mỹ vừa thực hiện một cuộc tập kích chính xác nhắm vào hệ thống "thành phố tên lửa" ngầm của Iran dọc bờ biển tỉnh Hormozgan. Điểm đáng chú ý của chiến dịch này là việc lần đầu tiên bom GBU-72 Advanced 5K Penetrator nặng 2,3 tấn được đưa vào thực chiến. Đây là loại vũ khí xuyên phá tối tân được phát triển đặc biệt để vô hiệu hóa các mạng lưới căn cứ kiên cố nhất nằm sâu dưới lòng đất.
Thiết kế đột phá với đầu nổ BLU-138
Yếu tố cốt lõi tạo nên sự khác biệt của GBU-72 nằm ở thiết kế thân bom hoàn toàn mới mang tên BLU-138. Khác với các dòng bom xuyên phá cũ, BLU-138 được đúc từ hợp chất thép siêu cứng, cho phép duy trì cấu trúc nguyên vẹn khi va chạm với vận tốc cực cao vào các lớp bê tông cường độ lớn. Trọng lượng 2,3 tấn được tính toán tối ưu để tạo ra động năng khổng lồ, giúp quả bom "khoan" sâu qua hàng chục mét đất đá trước khi kích nổ phần lõi thuốc nổ mạnh bên trong.
Theo các nguồn quân sự Mỹ, mặc dù chưa có dữ liệu chính thức về độ sâu mà GBU-72 có thể xuyên qua, nhưng khả năng công phá của nó được dự kiến cao hơn đáng kể so với các loại vũ khí cũ tương tự như GBU-28. Loại bom tiền nhiệm này vốn nổi danh với khả năng xuyên thủng 45m đất đá và 4,5m bê tông cốt thép.
Công nghệ dẫn đường và ngòi nổ thông minh
Hệ thống dẫn đường trên GBU-72 đánh dấu một bước tiến công nghệ đáng chú ý. Thay vì phụ thuộc vào laser dễ bị ảnh hưởng bởi điều kiện thời tiết, GBU-72 sử dụng bộ thiết bị đuôi JDAM (Joint Direct Attack Munition) cải tiến. Hệ thống này tích hợp GPS kết hợp với dẫn đường quán tính (INS) giúp bom duy trì quỹ đạo chính xác ngay cả trong môi trường bị gây nhiễu điện tử mạnh.
Điểm mấu chốt khác nằm ở hệ thống ngòi nổ điện tử thông minh, cho phép bom tự động tính toán để kích nổ tại độ sâu tối ưu trong lòng đất. Ngòi nổ này không kích hoạt ngay khi va chạm mà sử dụng cảm biến gia tốc để đếm số tầng hoặc đo độ sâu thực tế. Chỉ khi đạt đến ngưỡng độ sâu đã định hoặc xuyên qua một khoảng trống (như khoang chứa tên lửa), bom mới phát nổ để tạo ra áp suất cực đại trong không gian kín.
Khả năng vận hành linh hoạt và ý nghĩa chiến lược
Về mặt vận hành, GBU-72 giải quyết được bài toán hiệu suất mà các dòng bom cũ gặp phải. Với kích thước được tinh chỉnh kỹ thuật, loại bom này có thể tích hợp dễ dàng lên giá treo của tiêm kích F-15E Strike Eagle thay vì phải phụ thuộc hoàn toàn vào máy bay ném bom chiến lược hạng nặng. Khả năng mang tải này giúp lực lượng không quân triển khai các đòn đánh chớp nhoáng với tính linh động cực cao.
Vụ tấn công nhằm vô hiệu hóa năng lực phong tỏa eo biển Hormuz của Tehran - tuyến đường thủy huyết mạch chiếm 20% lượng dầu lưu thông toàn cầu. Việc Mỹ công khai sử dụng GBU-72 cho thấy họ sẵn sàng phá hủy các mục tiêu kiên cố nhất mà không cần đến vũ khí hạt nhân, đồng thời làm thay đổi đáng kể cán cân quân sự tại khu vực Trung Đông.
Một chuyên gia vũ khí tại không đoàn 96 của Mỹ nhận định: "Sự kết hợp giữa động năng xuyên phá và độ chính xác milimet khiến không một hầm ngầm nào có thể coi là an toàn trước GBU-72." Chiến dịch này không chỉ thể hiện sức mạnh quân sự của Mỹ mà còn cho thấy sự phát triển vượt bậc trong công nghệ vũ khí xuyên phá hiện đại.
