EU mở cuộc điều tra quy mô lớn với mạng xã hội X về hình ảnh khiêu dâm từ AI Grok
Liên minh châu Âu (EU) đã chính thức mở một cuộc điều tra quy mô lớn nhắm vào mạng xã hội X, liên quan đến những hình ảnh mang tính chất tình dục được tạo ra bởi chatbot AI Grok của nền tảng này. Động thái này được thực hiện bởi Ủy ban Bảo vệ Dữ liệu Ireland (DPC), cơ quan chịu trách nhiệm chính trong việc thực thi Quy định Bảo vệ Dữ liệu Chung (GDPR) của EU, thông báo vào ngày 17/2.
Áp lực pháp lý gia tăng trên toàn cầu
Cuộc điều tra của EU làm gia tăng đáng kể áp lực pháp lý lên mạng xã hội X, vốn đang phải đối mặt với các cuộc điều tra tương tự ở Pháp và Anh. Sự việc bắt nguồn từ phản ứng dữ dội trên toàn cầu vào tháng trước, khi hàng nghìn hình ảnh deepfake nhạy cảm, chủ yếu là phụ nữ nhưng cũng bao gồm cả trẻ em, do Grok tạo ra, lan truyền rộng rãi mà thiếu kiểm duyệt.
DPC sẽ xem xét kỹ lưỡng liệu X có tuân thủ các quy định bảo mật dữ liệu quan trọng của EU khi xử lý dữ liệu cá nhân của công dân trong khối hay không. Phó ủy viên Graham Doyle cho biết: "DPC đã làm việc với X kể từ khi những báo cáo truyền thông xuất hiện vài tuần trước liên quan đến cáo buộc rằng người dùng có thể đưa ra câu lệnh để tài khoản @Grok trên X tạo ảnh khiêu dâm người thật, bao gồm cả trẻ em."
Grok và những vấn đề về kiểm soát nội dung
Grok là sản phẩm của xAI, startup trí tuệ nhân tạo thuộc sở hữu của Elon Musk và hiện là công ty con của SpaceX. Tính năng tạo ảnh và video từ câu lệnh Grok Imagine cùng "chế độ gợi cảm" (Spicy Mode) được ra mắt vào tháng 8/2025. Theo Mashable, so với nhiều nền tảng AI khác vốn kiểm soát nghiêm ngặt, Grok được mô tả là "dễ dãi" và "ít bị kiềm chế" hơn trong việc tạo ra nội dung khiêu dâm, trong khi X trở thành nơi lan truyền chúng một cách thiếu kiểm duyệt.
Để ứng phó, xAI đã thực hiện một số biện pháp:
- Ngày 9/1, công ty giới hạn chỉ người dùng trả phí mới có thể sử dụng tính năng chỉnh sửa ảnh người thật.
- Đến ngày 14/1, tính năng này bị vô hiệu hóa hoàn toàn, áp dụng cho mọi người dùng, kể cả những người trả phí.
- xAI cam kết biến X thành nền tảng an toàn và không khoan nhượng với mọi hình thức lạm dụng tình dục trẻ em, khỏa thân không có sự đồng thuận và nội dung tình dục không mong muốn.
Những con số đáng báo động và phản ứng quốc tế
Nghiên cứu từ Trung tâm Chống thù ghét kỹ thuật số (CCDH) của Mỹ, công bố ngày 22/1, tiết lộ rằng Grok đã sản xuất tới ba triệu ảnh khiêu dâm trong khoảng thời gian từ ngày 29/12/2025 đến 8/1/2026. Trong 11 ngày đó, ước tính Grok tạo ra khoảng 23.000 ảnh nhạy cảm về trẻ em, tương đương với trung bình cứ 41 giây lại có một ảnh mới xuất hiện.
Nội dung nhạy cảm từ Grok đã dẫn đến các phản ứng quốc tế mạnh mẽ:
- Một số quốc gia như Indonesia, Malaysia và Philippines đã chặn truy cập vào Grok.
- Bộ Điện tử và Công nghệ Thông tin Ấn Độ bày tỏ sự phản đối thông qua một bức thư gửi cho giám đốc phụ trách hoạt động của X tại nước này.
Cuộc điều tra mở rộng và hành động pháp lý
Đầu tháng 2, Văn phòng Ủy viên Thông tin Anh thông báo mở cuộc điều tra chính thức với X và xAI, tập trung vào việc xử lý dữ liệu cá nhân liên quan đến Grok và khả năng tạo nội dung gây hại mang tính tình dục. Tiếp đó, vào ngày 3/2, văn phòng của X tại Paris đã bị cảnh sát khám xét như một phần của cuộc điều tra mở rộng với công ty và Grok, đồng thời Elon Musk cũng bị triệu tập để thẩm vấn.
Cuộc điều tra của EU đánh dấu một bước leo thang quan trọng trong việc giám sát các nền tảng công nghệ lớn, đặc biệt là trong bối cảnh AI ngày càng phát triển và tiềm ẩn nhiều rủi ro về an ninh mạng và đạo đức. Kết quả điều tra này có thể dẫn đến những hình phạt nặng nề nếu X bị phát hiện vi phạm GDPR, với mức phạt lên đến 4% doanh thu toàn cầu của công ty.
