AI đóng giả người thân, Mỹ báo động chiêu lừa mới
Các nhà chức trách Mỹ cảnh báo số lượng ngày càng tăng các vụ lừa đảo dựa trên việc giả mạo người thân trong gia đình bằng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI).
Liz Benz vẫn tin rằng giọng nói của người đang gặp nạn và gọi đến điện thoại của cô là giọng của con trai. Từ âm điệu, cách phát âm và nhịp điệu đều trùng khớp với cậu con trai 16 tuổi của Benz. Nhưng đó chỉ là giọng nói bản sao do AI tạo ra, khiến người mẹ này trở thành nạn nhân tiếp theo của làn sóng lừa đảo mạo danh đang ngày càng gia tăng tại Mỹ.
Công nghệ AI phát triển nhanh chóng đã phá vỡ ranh giới giữa thật và giả, cung cấp cho tội phạm mạng những công cụ sao chép giọng nói vô cùng thuyết phục để lừa tiền của các nạn nhân bằng cách bắt chước người thân của họ.
Kịch bản lừa đảo tinh vi
Liz Benz, sống ở Buffalo, giật mình tỉnh giấc khỏi ghế sofa bởi một cuộc gọi từ số lạ. Đầu dây bên kia là giọng nói giống con trai cô, Fred, đang cầu cứu. Benz được thông báo rằng bạn của Fred đã bị bắn chết, và con trai cô - người đang đi xem một trận bóng đá địa phương - đang bị bắt làm con tin.
Người phụ nữ 46 tuổi, làm nghề môi giới bảo hiểm và là mẹ của 6 đứa con, được yêu cầu mang tiền mặt đến một cửa hàng Walmart gần đó để trả tiền chuộc cho người đàn ông đang giữ con trai cô. Cuối cùng, một bức ảnh chụp Fred đang cười tươi khi xem trận đấu đã kéo Benz trở lại thực tại: cô nhận ra cuộc gọi đó là một trò lừa đảo tinh vi.
“Tôi không hề chuẩn bị trước việc nghe thấy giọng nói của con trai mình, và không gì có thể thuyết phục tôi rằng đây là một trò lừa đảo cho đến khi tôi tận mắt nhìn thấy con trai mình. Đó là 20 phút kinh hoàng”, bà Benz nói với hãng tin AFP, giọng run run.
“Ai cũng có thể làm được”
Các nhà chức trách và các tổ chức bảo vệ người tiêu dùng Mỹ ngày càng gia tăng cảnh báo về các vụ lừa đảo dựa trên việc giả mạo người thân trong gia đình. Cục Điều tra Liên bang (FBI) hồi tháng 4 cho biết người Mỹ đã mất hơn 893 triệu USD trong năm 2025 do các vụ lừa đảo sử dụng AI, bao gồm các vụ lừa đảo sao chép giọng nói.
Chỉ cần tìm kiếm đơn giản trên internet là có thể tìm thấy rất nhiều ứng dụng sao chép giọng nói, nhiều ứng dụng trong số đó miễn phí, tạo ra các bản sao AI giống thật bằng cách sử dụng các mẫu nhỏ - đôi khi chỉ vài giây - giọng nói thật của một người.
“Trước đây việc tạo ra những thứ này khá khó khăn. Giờ đây, bất cứ ai cũng có thể làm được trong vài giây”, Brian Long, giám đốc điều hành của Adaptive Security, một công ty cung cấp các khóa đào tạo về bảo vệ chống gian lận bằng AI, cho biết.
“Chỉ cần một người ngồi trong phòng với bàn phím là có thể tạo ra vô số kẻ tấn công”, ông Long nói, đồng thời cho biết các công cụ AI có thể xây dựng toàn bộ kịch bản dựa trên các đoạn âm thanh được thu thập từ mạng xã hội hoặc bản ghi âm thư thoại.
Câu chuyện của Benz đã cho thấy một kịch bản quen thuộc: một cuộc gọi đầy kịch tính được cho là từ người thân đang gặp rắc rối - bị bắt, gặp tai nạn xe hơi hoặc vướng vào tội phạm - và cần tiền. Sau đó, những kẻ lừa đảo thường gây thêm áp lực, thêm vào đó là giọng nói của luật sư, thư ký tòa án hoặc nhân viên ngân hàng - một dàn nhân vật hư cấu trong một cuộc gọi hỗn loạn, nghe có vẻ khẩn cấp.
“Giọng nói cầu cứu”
Nhiều vụ lừa đảo tình huống khẩn cấp nhắm vào gia đình thậm chí không cần đến một bản sao giọng nói hoàn hảo. “Một giọng nói cầu cứu chỉ cần nói: “Mẹ ơi, giúp con” hoặc “Bố ơi, con bị tai nạn” nghe vẫn có vẻ đáng tin trong vài giây. Mục tiêu không phải là sao chép giọng nói hoàn hảo. Mục tiêu là tạo ra đủ sự bất an và khẩn cấp về mặt cảm xúc để nạn nhân kịp hành động trước khi xác minh”, Amit Gupta, phó chủ tịch quản lý sản phẩm tại công ty an ninh mạng Pindrop, cảnh báo.
Kể từ khi công khai câu chuyện của mình, Benz cho biết cô đã nhận được rất nhiều tin nhắn từ các nạn nhân khác, nhiều người trong số họ chọn cách giấu tên vì xấu hổ. Người cao tuổi đặc biệt dễ trở thành nạn nhân của các vụ lừa đảo. Các chuyên gia cảnh báo về sự gia tăng các trường hợp “lừa đảo nhằm vào ông bà”.
Cục Điều tra Liên bang (FBI) cho biết người Mỹ trên 60 tuổi đã báo cáo thiệt hại hơn 7,7 tỷ USD trong năm 2025, một bước nhảy vọt đáng kể so với năm 2024.
