Chiều 16.6, tại Phủ Chủ tịch, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có buổi gặp mặt 101 nhà báo tiêu biểu nhân kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21.6.1925 - 21.6.2026). Tham dự còn có Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Bùi Thị Minh Hoài, Trưởng ban Tuyên giáo - Dân vận Trung ương Trịnh Văn Quyết cùng nhiều lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các ban, bộ, ngành và các nhà báo lão thành.
Báo chí phải giữ vững bản lĩnh chính trị và tôn trọng sự thật
Phát biểu tại cuộc gặp, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhiệt liệt chúc mừng và trân trọng những đóng góp bền bỉ, sáng tạo của báo chí cách mạng Việt Nam trong suốt hơn một thế kỷ qua. Ông nhấn mạnh đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều cơ hội nhưng cũng đặt ra yêu cầu cao, do đó vai trò của báo chí càng trở nên quan trọng.
Theo Tổng Bí thư, báo chí phải giữ vững bản lĩnh chính trị, nâng cao chất lượng thông tin, lắng nghe đời sống, nói đúng sự thật, nói trúng vấn đề và nói bằng trách nhiệm với Đảng, Nhà nước và nhân dân. Báo chí cần tiếp tục góp phần củng cố niềm tin xã hội, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước.
Ông cũng lưu ý đấu tranh với thông tin sai trái, thù địch là nhiệm vụ thường xuyên, phải dựa trên chứng cứ, lập luận, ngôn ngữ chuẩn mực, thái độ bình tĩnh và uy tín nghề nghiệp. Các sản phẩm báo chí chính thống cần giúp người đọc, người xem thấy rõ lẽ phải, lợi ích chung, từ đó tăng niềm tin và cùng hành động.
Bám sát thực tiễn, lấy lợi ích nhân dân làm điểm xuất phát
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ rõ báo chí phải bám sát thực tiễn, tôn trọng sự thật, lấy lợi ích của nhân dân làm điểm xuất phát. Các cơ quan báo chí và nhà báo cần dành nhiều thời gian hơn cho cơ sở, phản ánh những vấn đề thiết thực của người dân, doanh nghiệp, địa phương; phát hiện vướng mắc trong thực thi chính sách; biểu dương mô hình hay, cách làm tốt; bảo vệ người ngay thẳng, dám nghĩ dám làm vì lợi ích chung.
“Một tác phẩm báo chí tốt không nhất thiết phải dùng lời lẽ đao to búa lớn. Điều quan trọng là bài báo đó phản ánh sự thật, có ích, có trách nhiệm và chạm đến vấn đề xã hội đang cần được giải quyết”, Tổng Bí thư nhấn mạnh.
Trong phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, báo chí là kênh giám sát quan trọng. Nhà báo cần dũng cảm nhưng tỉnh táo, kiên quyết nhưng nhân văn, sắc bén nhưng tuân thủ pháp luật và đạo đức nghề nghiệp. Đấu tranh với cái sai đồng thời bảo vệ cái đúng, tạo không khí khuyến khích cán bộ dám làm, dám chịu trách nhiệm.
Đổi mới phương thức làm nghề trong thời đại số
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng trong môi trường truyền thông số, ranh giới giữa thông tin, giải trí và thương mại ngày càng mờ nhạt. Báo chí phải giữ chuẩn mực, không chạy theo sự dễ dãi, không khai thác nỗi đau để câu khách, không biến chuyện riêng tư thành “món hàng” tiêu thụ. “Báo chí phải làm cho xã hội bình tĩnh hơn, tử tế hơn, có niềm tin hơn vào những điều tốt đẹp”, ông nhấn mạnh.
Ông gợi mở báo chí cần đổi mới mạnh mẽ phương thức làm nghề trong thời đại số. Chuyển đổi số không chỉ là sử dụng công cụ mới mà là đổi mới tư duy làm báo, quy trình sản xuất nội dung, quản trị dữ liệu, phương thức phân phối, tương tác với công chúng và bảo vệ bản quyền, an toàn thông tin.
“Trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, nền tảng số có thể hỗ trợ rất nhiều, nhưng không thể thay thế bản lĩnh chính trị, khả năng kiểm chứng, sự nhạy cảm nghề nghiệp và trách nhiệm xã hội của nhà báo”, Tổng Bí thư khẳng định.
Các cơ quan báo chí cần xây dựng tòa soạn hiện đại, đa phương tiện, có năng lực phân tích dữ liệu, sản xuất nội dung cho nhiều nền tảng, tiếp cận công chúng trẻ, giữ chiều sâu, độ tin cậy và bản sắc của báo chí cách mạng Việt Nam. Cần quan tâm đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ, xây dựng cơ chế tài chính phù hợp, bảo vệ quyền hành nghề hợp pháp của nhà báo, tạo điều kiện để báo chí chính thống cạnh tranh trong môi trường truyền thông mới.
Tổng Bí thư mong các nhà báo tiêu biểu là những người truyền cảm hứng cho đồng nghiệp, nhất là nhà báo trẻ, là tấm gương về người làm báo có tâm, có bản lĩnh và lòng tự trọng. Ông tin tưởng với truyền thống hơn một thế kỷ, đội ngũ nhà báo bản lĩnh, trí tuệ và tâm huyết, báo chí cách mạng Việt Nam sẽ tiếp tục hoàn thành tốt vai trò là tiếng nói của Đảng, Nhà nước và nhân dân, là diễn đàn tin cậy, là lực lượng quan trọng trên mặt trận tư tưởng - văn hóa, đồng hành cùng đất nước hướng tới các mốc phát triển lớn của dân tộc.
Chiến lược quản lý phát triển báo chí theo tư tưởng mới
Cũng trong ngày 16.6, tại hội nghị giao ban báo chí nhân 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Phan Văn Tâm cho biết bộ đang triển khai Chỉ thị 05 của Bộ Chính trị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với báo chí, truyền thông. Hai nghị định hướng dẫn Luật Báo chí 2025 đã được trình Chính phủ, có hiệu lực từ 1.7 tới, cùng ba thông tư sẵn sàng ban hành.
Theo ông Tâm, các văn bản quy định nếu cơ quan, tổ chức im lặng quá thời hạn trả lời báo chí (30 ngày đối với giải quyết vấn đề, 15 ngày làm việc đối với kiến nghị, phản ánh), cơ quan báo chí có quyền đăng, phát hoặc chuyển đến cơ quan cấp trên. Đây là cơ chế pháp lý bảo vệ quyền tiếp cận thông tin mạnh mẽ nhất từ trước đến nay. Ngoài ra, cơ quan báo chí điện tử được tích hợp hợp pháp các dịch vụ thương mại điện tử, tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, giáo dục, y tế…, tạo nền tảng đa dạng hóa nguồn thu.
Lần đầu tiên, nghị định về báo chí khuyến khích ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong thu thập, sản xuất, phân tích và phân phối nội dung. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng đang xây dựng Chiến lược quản lý và phát triển báo chí theo tư tưởng mới của Đảng trong kỷ nguyên số, tập trung vào nguồn lực, năng lực công nghệ, nhân lực chất lượng cao và mô hình kinh tế báo chí phù hợp môi trường số.
