John Ternus sẽ chính thức đảm nhận vị trí CEO Apple vào tháng 9 tới, thay thế Tim Cook. Theo nhà phân tích Mark Gurman từ Bloomberg, việc tập trung vào thiết kế sản phẩm có thể trở thành dấu ấn đầu tiên của ông trên cương vị mới, đặc biệt khi bộ phận này đang mất phương hướng.
Thời kỳ hoàng kim của thiết kế Apple
Dưới thời CEO Steve Jobs và Giám đốc Thiết kế Jony Ive, studio thiết kế công nghiệp là linh hồn của công ty, nơi khởi nguồn các sản phẩm biểu tượng như iMac, iPod, iPhone và iPad đời đầu. "Các kỹ sư, lãnh đạo vận hành, chuyên viên marketing và giám đốc đều đến đây để tìm cảm hứng, xem thiết kế và cùng nhau xây dựng sản phẩm ăn khách tiếp theo của Apple. Nhân sự thiết kế thuộc nhóm ảnh hưởng nhất đến công ty. Phần lớn bộ phận khác tại Apple tuân theo tầm nhìn của họ. Thiết kế sản phẩm là trọng tâm mọi thứ", Gurman chia sẻ.
Sự suy giảm vị thế thiết kế
Ngày nay, tình hình đã thay đổi. Thiết kế công nghiệp không còn giữ vị trí chủ chốt trong ban điều hành cấp cao tại Apple, đồng thời mất đi vai trò cầu nối giữa các bộ phận. "Thay vì định hình sản phẩm và tạo nên thiết kế mang tính biểu tượng, studio giờ chỉ là nơi các bộ phận nhận tài liệu, chẳng hạn như bản vẽ, nguyên mẫu, vật liệu hay lựa chọn màu sắc, rồi rời đi", cây viết từ Bloomberg cho biết.
Tình trạng này bắt đầu từ khoảng 10 năm trước, khi Ive rút khỏi vai trò quản lý thường xuyên. Thời điểm đó, Apple Watch vừa ra mắt thị trường, là sản phẩm mới đầu tiên dưới thời CEO Tim Cook. Năm 2015, Apple thăng chức Ive lên giám đốc thiết kế, khởi đầu quá trình thay đổi cấu trúc vốn tạo nên thành công cho Táo khuyết. Đến năm 2019, Ive rời Apple để thành lập LoveFrom, công ty thiết kế đang hợp tác với một số khách hàng, trong đó có OpenAI.
Khủng hoảng kéo dài sau khi Ive ra đi
Sau khi Ive nghỉ việc, mảng thiết kế tại Apple duy trì ổn định nhờ ông tiếp tục làm cố vấn đến năm 2022, bao gồm dự án xe tự lái (sau đó bị hủy bỏ). Lúc ấy, phần lớn nhân sự cũ vẫn làm việc. Evans Hankey tiếp quản vị trí lãnh đạo nhóm thiết kế công nghiệp, nhưng bà không có ghế trong ban điều hành như lãnh đạo kỹ thuật phần cứng, phần mềm hay marketing. Thay vào đó, Hankey báo cáo trực tiếp cho Giám đốc Vận hành Jeff Williams (hiện đã nghỉ hưu).
"Với cấu trúc đó, Apple đã thay thế một trong những nhà thiết kế có ảnh hưởng nhất bằng giám đốc chuỗi cung ứng hàng đầu. Quyết định ấy nói lên nhiều điều về sự thay đổi trong ưu tiên của Apple dưới thời Cook. Kể cả trước đó, việc ưu tiên vận hành và tài chính thay vì thiết kế khiến Ive khó chịu, góp phần lớn dẫn đến quyết định rời công ty", Gurman tiết lộ.
Sau khi hợp đồng tư vấn của Ive kết thúc, Hankey cũng rời công ty. Gần như tất cả nhân viên từ thời Ive chuyển sang LoveFrom, thành lập công ty thiết kế riêng hoặc nghỉ hưu. Bản thân Hankey cùng Ive thành lập một startup về AI, sau đó được OpenAI mua lại với giá 6,5 tỷ USD. Khi Williams chuẩn bị nghỉ hưu vào năm 2025, Apple đối mặt bài toán nhân sự bế tắc cho mảng thiết kế, chỉ còn Richard Howarth là nhà thiết kế kỳ cựu duy nhất nhưng làm việc từ xa tại Chicago.
Hướng đến tương lai dưới thời Ternus
Theo Gurman, Ternus cần đưa sản phẩm Apple hấp dẫn hơn, ưu tiên các khía cạnh kỹ thuật, thiết kế và đổi mới thay vì vận hành hay tài chính. "Sự thay đổi sẽ bắt đầu bằng việc tìm kiếm lãnh đạo có khả năng vực dậy studio thiết kế. Người đó cần một vị trí thực sự trong ban điều hành, được trao quyền xây dựng lại tổ chức, kết nối các bộ phận khác và mang đến những thiết kế đột phá, khôi phục lại uy tín đã mất. Tìm người phù hợp với văn hóa công ty không dễ, nhưng đừng biện hộ lý do ấy để tránh tuyển người giỏi nhất", cây viết từ Bloomberg nhấn mạnh.
Trong một cuộc họp gần đây với nhân viên, Ternus khẳng định công ty "sẽ tiếp tục tập trung vào thiết kế", bởi đó là phần cốt lõi của Apple. "Apple đã mang đến những thiết kế tuyệt vời hơn bất cứ công ty nào trong lịch sử. Các sản phẩm đẹp nhất mà hầu hết khách hàng sở hữu đến từ Apple. Chúng tôi sẽ đảm bảo điều đó vẫn tiếp tục", tân CEO Apple nhấn mạnh.
