SoftBank sẵn sàng phá vỡ giới hạn nợ để đặt cược lớn vào OpenAI
Tập đoàn SoftBank của Nhật Bản đang thách thức một trong những quy tắc tài chính nghiêm ngặt do chính mình đặt ra khi cam kết rót thêm 30 tỷ USD vào OpenAI. Động thái này làm dấy lên lo ngại từ các nhà đầu tư về mức độ tiếp xúc ngày càng cao của tập đoàn với lĩnh vực trí tuệ nhân tạo đầy rủi ro.
Ngưỡng nợ 25% có nguy cơ bị vượt qua
SoftBank từ lâu đặt mục tiêu duy trì tỷ lệ cho vay trên giá trị tài sản (LTV) dưới 25% trong điều kiện bình thường. Tuy nhiên, Giám đốc tài chính Yoshimitsu Goto thừa nhận với Financial Times rằng ngưỡng này có thể bị vượt qua trong những tháng tới khi tập đoàn gia tăng đầu tư vào AI. "Chúng tôi không phủ nhận khả năng trong tương lai có thể tạm thời vượt mức 25%", ông Goto nói.
Đây được xem là dấu hiệu rõ ràng cho thấy SoftBank sẵn sàng phá vỡ các "lan can tài chính" để theo đuổi cơ hội từ OpenAI, bất chấp sự hoài nghi ngày càng tăng về chi phí, cạnh tranh và lợi nhuận không chắc chắn trong làn sóng AI.
Tỷ lệ LTV tăng, giá cổ phiếu giảm mạnh
Theo David Gibson, nhà phân tích tại MST Financial, SoftBank cần thu xếp khoảng 50 tỷ USD cho các khoản đầu tư vào OpenAI, tái cấp vốn và chi phí khác vào năm 2026. "Tỷ lệ LTV chắc chắn sẽ chạm hoặc vượt 25%. Thị trường có thể chưa sẵn sàng cho điều này", ông Gibson nhận định.
Thực tế, tỷ lệ LTV của SoftBank đã tăng từ 16,5% lên 20,6% trong quý kết thúc vào tháng 12. Giá cổ phiếu của tập đoàn giảm hơn 45% kể từ tháng 10 năm ngoái, phản ánh tâm lý thận trọng của nhà đầu tư trước các "canh bạc" AI, đặc biệt khi OpenAI đối mặt cạnh tranh gay gắt từ Google và Anthropic.
Chênh lệch hoán đổi rủi ro tín dụng (CDS) của SoftBank đã tăng lên mức cao nhất trong gần một năm. Đồng thời, S&P gần đây hạ triển vọng của tập đoàn xuống mức tiêu cực, chủ yếu do khoản đầu tư vào OpenAI.
Kế hoạch kiểm soát đòn bẩy và thách thức phía trước
Ông Goto cho biết nếu cần, SoftBank sẽ nhanh chóng đưa tỷ lệ LTV trở lại dưới 25% thông qua việc bán tài sản, niêm yết và các hình thức tài trợ có tài sản đảm bảo. Tập đoàn sở hữu tài sản ròng hơn 30.000 tỷ yên, tạo ra "đạn dược" đáng kể trên bảng cân đối kế toán để kiểm soát đòn bẩy.
"Nếu chúng tôi không làm gì, tỷ lệ LTV có thể tăng lên 26 - 27%. Nhưng với tài trợ có tài sản đảm bảo, chúng tôi tin có thể đưa tỷ lệ này trở lại dưới 25%", ông Goto giải thích.
Tuy nhiên, việc huy động nợ, tài trợ tài sản hay niêm yết đều phụ thuộc vào điều kiện thị trường trong bối cảnh bất ổn địa chính trị đang gây áp lực lên định giá doanh nghiệp. Một thách thức khác là thị trường nhận ra SoftBank cần huy động vốn, đặc biệt sau khi bán toàn bộ cổ phần Nvidia với giá 5,8 tỷ USD năm ngoái.
Tầm nhìn của CEO Masayoshi Son và kỳ vọng vào IPO OpenAI
Dù một số nội bộ và cố vấn lo ngại về quy mô tham vọng, CEO Masayoshi Son vẫn tin rằng cần tiếp tục rót tiền để đạt được bước tiến tiếp theo của AI. Ông đã đầu tư hơn 34 tỷ USD vào OpenAI để sở hữu khoảng 11% cổ phần, đặt công ty này làm trung tâm trong tầm nhìn phát triển nhân loại.
Ngoài tái định hướng quỹ Vision Fund sang AI, Son còn mua các công ty bán dẫn bổ trợ cho Arm, thâu tóm doanh nghiệp robot và xây dựng hạ tầng điện cùng trung tâm dữ liệu tại Mỹ. Tuy nhiên, dự án trung tâm dữ liệu Stargate trị giá 500 tỷ USD do SoftBank, OpenAI và Oracle hậu thuẫn đã bị thu hẹp quy mô theo nguồn tin thân cận.
Quan trọng hơn, SoftBank kỳ vọng vào khả năng IPO của OpenAI để giảm tỷ lệ đòn bẩy. Việc niêm yết sẽ giúp giảm tỷ trọng tài sản chưa niêm yết trong danh mục, hiện có nguy cơ vượt 50% so với 42% cuối năm ngoái theo cảnh báo của S&P.
Phản ứng thị trường và các cam kết tài chính ngắn hạn
Tỷ lệ LTV đã trở thành "phép thử Rorschach", phản ánh cách nhìn nhận khác nhau về SoftBank. Một nhà phân tích tại Tokyo cho biết: "Nếu bạn không thích SoftBank, việc LTV vượt 25% là vấn đề lớn. Nhưng nếu bạn tin họ đang đi đúng hướng với OpenAI, bạn có thể bỏ qua".
Về các cam kết ngắn hạn, SoftBank đã thu xếp khoảng 40 tỷ USD các khoản vay cầu nối với các ngân hàng lớn như Mizuho. Khoản đầu tư vào OpenAI sẽ được giải ngân thành ba đợt vào tháng 4, tháng 7 và tháng 10. Một số nhà đầu tư cho rằng các ngân hàng bị hấp dẫn bởi cơ hội tham gia vào thương vụ IPO tiềm năng của OpenAI.
Ông Goto nhấn mạnh rằng các khoản vay cầu nối này cho thấy thị trường vẫn tin tưởng vào SoftBank. "Các ngân hàng gần gũi nhất hiểu rõ kế hoạch đầu tư và tài chính của chúng tôi. Đó là lý do họ đồng ý tài trợ cầu nối cho khoản đầu tư 30 tỷ USD vào OpenAI trong thời gian ngắn", ông nói.
Theo: Financial Times Phương Linh
