Robot AI Sẽ Vượt Quá Số Lượng Người Lao Động Trong Vài Thập Kỷ Tới
Theo dự báo từ các chuyên gia công nghệ và kinh tế, robot trí tuệ nhân tạo (AI) có khả năng sẽ vượt qua số lượng người lao động trong vài thập kỷ sắp tới. Xu hướng này bắt nguồn từ việc nhiều công ty đang áp dụng AI mạnh mẽ để cắt giảm chi phí tuyển dụng và tối ưu hóa lợi nhuận.
Ưu Tiên Lợi Nhuận Và Sự Phát Triển Công Nghệ
Rob Garlick, cựu giám đốc đổi mới, công nghệ và tương lai của Citi Global Insights, chia sẻ rằng khi các nhà lãnh đạo doanh nghiệp tiếp tục tập trung vào lợi nhuận, nhân viên của họ có nguy cơ bị bỏ lại phía sau. “Khi kết hợp lợi nhuận với sự phát triển công nghệ, chúng ta đang đối mặt với thương mại lớn nhất trong lịch sử sắp tới. Về cơ bản, trí tuệ nhân tạo có thể làm được nhiều hơn, tốt hơn, với chi phí rẻ hơn. Và điều đó sẽ có thể thay thế cho con người”, Garlick nhấn mạnh.
Ông giải thích rằng nghiên cứu trước đây tại Citi đã chỉ ra số lượng robot AI sẽ tăng vọt do những quyết định kinh doanh này. Báo cáo năm 2024 của Citi dự báo các robot AI, từ hình người đến robot dọn dẹp nhà cửa và xe tự lái, sẽ tăng lên 1,3 tỷ vào năm 2035. Đến năm 2050, con số này được dự đoán sẽ nhanh chóng tăng lên hơn 4 tỷ.
Tính Toán Hiệu Quả Kinh Tế Của Robot AI
Báo cáo của Citi thậm chí còn đo lường thời gian để một robot tự trả tiền thông qua số tiền tiết kiệm được bằng cách thay thế một công nhân. Ví dụ cụ thể:
- Thay vì chi trả 41 USD mỗi giờ cho người lao động, một robot trị giá 15.000 USD sẽ hòa vốn trong 3,8 tuần.
- Robot có giá 35.000 USD sẽ có thời gian hòa vốn là 8,9 tuần.
Điều này cho thấy hiệu quả kinh tế rõ rệt khi sử dụng robot AI so với lao động truyền thống.
Sự Bùng Nổ Của Các Tác Nhân AI
Theo báo cáo chỉ số xu hướng công việc của Microsoft, 80% các nhà lãnh đạo mong đợi các tác nhân AI sẽ được tích hợp phần lớn vào chiến lược của họ trong vòng 12-18 tháng tới. Tác nhân AI là một loại chương trình phần mềm có thể đưa ra quyết định và hoàn thành nhiệm vụ mà không cần nhiều sự chỉ đạo của con người.
Bob Sternfels, đối tác quản lý toàn cầu của McKinsey & Company, lưu ý rằng công ty hiện đang sử dụng 20.000 tác nhân AI cùng với 40.000 người lao động. Trước đó một năm, con số này chỉ là 3.000 tác nhân AI. Dự đoán trong 18 tháng tới, số lượng nhân viên và tác nhân AI sẽ bằng nhau.
Quan Điểm Từ Các Nhà Lãnh Đạo Công Nghệ
Giám đốc điều hành Tesla, Elon Musk, chia sẻ quan điểm tương tự tại Hội nghị Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos vào tháng trước. Ông nói rằng AI có thể sẽ vượt qua trí thông minh của con người vào cuối năm nay.
Những lo ngại xung quanh việc AI có thể thay thế con người đã gia tăng khi các công ty lớn như Amazon, Salesforce, Accenture, Heineken và Lufthansa nhận thấy công nghệ là một trong những lý do dẫn đến việc loại bỏ hàng nghìn vị trí công việc.
Tác Động Đến Thị Trường Lao Động
Giám đốc điều hành Quỹ Tiền tệ Quốc tế, Kristalina Georgieva, cho rằng trí tuệ nhân tạo đang “tấn công thị trường lao động như một cơn sóng thần” và cảnh báo rằng “hầu hết các quốc gia và doanh nghiệp đều chưa sẵn sàng cho điều đó”.
Theo dữ liệu từ công ty tư vấn Challenger, Gray & Christmas, tại thị trường Mỹ, AI đã dẫn đến gần 55.000 vụ sa thải vào năm 2025.
Góc Nhìn Tích Cực Về Tương Lai Việc Làm
Tuy nhiên, một số nhà lãnh đạo lại thể hiện thái độ tích cực hơn khi nhìn nhận vấn đề này. CEO Nvidia, Jensen Huang, dự đoán rằng sự bùng nổ AI sẽ tạo ra mức lương sáu con số cho những người lao động xây dựng các nhà máy sản xuất AI và chip. Đồng thời, ông cho biết thêm công nghệ sẽ thúc đẩy các công việc cần tay nghề cao, chẳng hạn như thợ sửa ống nước, thợ điện, công nhân xây dựng hay công nhân thép.
Nhìn chung, sự phát triển của robot AI đang đặt ra những thách thức lớn cho thị trường lao động toàn cầu, đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ cả doanh nghiệp và chính phủ.
