Hàng trăm gia đình liệt sĩ trên cả nước đã có những giây phút nghẹn ngào khi lần đầu tiên được nhìn thấy chân dung rõ nét, sống động của người thân nhờ công nghệ AI phục dựng ảnh. Những bức ảnh đen trắng mờ nhòe, đôi khi chỉ là những mảnh ghép nhỏ, đã được 'hồi sinh' với màu sắc tự nhiên, chi tiết sắc nét, khiến người xem không khỏi xúc động.
Công nghệ AI thổi hồn vào ký ức
Dự án phục dựng ảnh liệt sĩ sử dụng các thuật toán học sâu (deep learning) để phân tích hàng nghìn bức ảnh lịch sử, từ đó tự động tô màu, khôi phục các chi tiết khuôn mặt và loại bỏ nhiễu. Quá trình này không chỉ đòi hỏi công nghệ tiên tiến mà còn cần sự tỉ mỉ, cẩn trọng để đảm bảo độ chính xác, tránh làm sai lệch hình ảnh gốc. Theo chia sẻ từ nhóm thực hiện, mỗi bức ảnh mất từ vài giờ đến vài ngày để hoàn thiện, tùy thuộc vào chất lượng hình ảnh đầu vào.
Đến nay, đã có hơn 500 bức ảnh chân dung liệt sĩ được phục dựng thành công, trong đó có nhiều bức ảnh từ thời chiến tranh chống Pháp và chống Mỹ. Nhiều bức ảnh trong số đó được các gia đình gửi tới từ khắp các tỉnh thành, với những dòng chữ nguệch ngoạc ghi tên tuổi, quê quán của người đã khuất.
Những giọt nước mắt hạnh phúc
Khoảnh khắc xúc động nhất là khi các thân nhân lần đầu nhìn thấy bức ảnh phục dựng của người thân. Nhiều người đã không kìm được nước mắt, vỡ òa hạnh phúc vì lần đầu tiên sau hàng chục năm mới có thể nhìn rõ khuôn mặt của cha, mẹ, anh em hy sinh. Một cụ bà ở Hà Nội, khi nhận được ảnh chân dung người chồng hy sinh năm 1972, đã run run nói: 'Tôi tưởng đã quên mặt ông ấy, nhưng bức ảnh này khiến tôi nhớ lại tất cả.'
Không chỉ mang lại niềm vui cho cá nhân, dự án còn góp phần gìn giữ lịch sử, giúp thế hệ trẻ hiểu hơn về sự hy sinh của cha ông. Nhiều bức ảnh sau phục dựng được sử dụng trong các triển lãm, sách ảnh và hoạt động tưởng niệm.
Lan tỏa giá trị nhân văn
Thành công của dự án đã thu hút sự quan tâm của cộng đồng, với nhiều tình nguyện viên đăng ký tham gia hỗ trợ công tác phục dựng. Mạng xã hội cũng tràn ngập những lời cảm ơn và chia sẻ về những bức ảnh sau phục dựng. Một số tổ chức phi lợi nhuận đã đề xuất mở rộng dự án ra toàn quốc, hướng tới mục tiêu phục dựng lại toàn bộ kho ảnh liệt sĩ còn lưu giữ trong các gia đình, nghĩa trang.
Dự án không chỉ là một ứng dụng công nghệ, mà còn là một hành trình tìm lại ký ức, nối dài sợi dây tình cảm giữa quá khứ và hiện tại. Mỗi bức ảnh phục dựng thành công là một câu chuyện về lòng biết ơn và sự tri ân sâu sắc.
