Ba xuồng không người lái của Mỹ đã bí mật đột nhập một cảng của Iran và phá hủy cơ sở bảo dưỡng tàu ngầm, tàu chiến hôm 13/7. Vụ tấn công được xem là cột mốc quan trọng, đánh dấu lần đầu tiên hạm đội tàu mặt nước không người lái của Mỹ được công khai sử dụng trong một chiến dịch tác chiến, theo Wall Street Journal.
Đột phá chiến thuật tại Bandar Abbas
Theo Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), cuộc tấn công bằng xuồng không người lái này là một phần trong đợt không kích quy mô lớn hơn, nhằm vào cảng tại Căn cứ Hải quân Bandar Abbas của Iran theo hình thức tấn công cảm tử. Trong những ngày gần đây, Iran và Mỹ đều gia tăng các cuộc tấn công khi hai bên cạnh tranh quyền kiểm soát eo biển Hormuz.
Các cuộc tấn công bằng xuồng không người lái cho thấy tầm quan trọng ngày càng lớn của công nghệ này, đang được Mỹ thử nghiệm lần đầu trong điều kiện thực chiến tại Trung Đông. Bên cạnh việc sử dụng máy bay và phương tiện không người lái để đối phó Iran, Lầu Năm Góc cũng đang tìm cách mua sắm số lượng lớn các hệ thống không người lái nhằm răn đe các đối thủ khác, đồng thời tận dụng những bài học rút ra từ cuộc chiến tại Ukraine.
Saronic Corsair: Vũ khí mới của Mỹ
Các phương tiện được triển khai trong cuộc tấn công hôm 12/7 mang tên Saronic Corsair, là những xuồng cao tốc dài 24 feet (khoảng 7,3 m), có tầm hoạt động hơn 1.000 dặm (khoảng 1.600 km) và có thể mang tải trọng lên tới 1.000 pound (khoảng 454 kg). Theo một quan chức Mỹ, chúng được đưa tới Trung Đông vào cuối tháng 3, sau khi chiến sự bùng phát.
Những chiếc xuồng này do Saronic, một công ty Mỹ do cựu đặc nhiệm Hải quân SEAL đồng sáng lập, sản xuất. Theo người phát ngôn công ty, mỗi chiếc có giá dưới 1 triệu USD và được thiết kế cho nhiều nhiệm vụ khác nhau. Tháng 6 vừa qua, một chiếc Corsair đã được triển khai để giải cứu phi hành đoàn trên chiếc trực thăng Apache bị bắn hạ ngoài khơi Oman.
"Chúng tôi tự hào khi công nghệ của mình đã hỗ trợ nhiệm vụ này và góp phần làm suy giảm các mối đe dọa đối với hoạt động hàng hải thương mại", Saronic cho biết trong một tuyên bố.
Kỷ nguyên tác chiến không người lái
Ukraine được xem là quốc gia tiên phong sử dụng xuồng không người lái, góp phần làm thay đổi phương thức tác chiến hải quân hiện đại. Nước này đã triển khai các phương tiện mặt nước không người lái từ ít nhất năm 2022 trong một cuộc tấn công vào căn cứ hải quân Nga. Đến mùa hè năm sau, Kyiv tiếp tục sử dụng xuồng không người lái "Sea Baby" trong vụ tấn công cầu Crimea.
Gần đây hơn, Ukraine đã sử dụng xuồng không người lái để đánh chìm hoặc phá hủy các tàu chiến và tàu thương mại đối phương. Lực lượng Ukraine cũng đã trang bị tên lửa và rocket cho xuồng không người lái để bắn hạ máy bay và tấn công mục tiêu trên bộ. Năm ngoái, cơ quan an ninh Ukraine tuyên bố đã "vô hiệu hóa" một tàu ngầm đối phương bằng thiết bị không người lái dưới nước - sự kiện được xem là lần đầu tiên trong lịch sử chiến tranh.
Tuy nhiên, các phương tiện không người lái trên biển vẫn tồn tại nhiều hạn chế. Kích thước nhỏ làm giới hạn tầm hoạt động, đồng thời chúng dễ bị tác chiến điện tử gây nhiễu liên lạc. Đối với thiết bị không người lái dưới nước, việc duy trì thông tin liên lạc thậm chí còn khó khăn hơn nhiều.
Tuy nhiên, các lực lượng hải quân trên thế giới đã bắt đầu tính đến mối đe dọa từ xuồng không người lái. Nga đã điều nhiều tàu chiến ra xa khu vực giao tranh hơn để tránh nguy cơ bị tấn công. Trong khi đó, Anh gần đây tuyên bố sẽ đóng các tàu được thiết kế làm tàu mẹ cho lực lượng thiết bị không người lái, thay vì tiếp tục đóng mới để thay thế hạm đội tàu khu trục hiện có.
Mỹ cũng đang triển khai và thử nghiệm xuồng không người lái tại nhiều vùng biển trên thế giới để thực hiện nhiều nhiệm vụ khác nhau, bao gồm giám sát hàng hải, rà phá thủy lôi và mô phỏng các cuộc tấn công theo bầy đàn.
Hàng loạt tập đoàn quốc phòng lớn như BAE Systems và Naval Group, cùng nhiều công ty khởi nghiệp như Anduril và Kraken Technology, đang gấp rút phát triển các phương tiện mặt nước không người lái mới với tầm hoạt động ngày càng xa và sức công phá ngày càng lớn.
