Các nguồn tin cho biết các đánh giá tình báo của chính phủ Mỹ cho thấy khung thời gian để chính phủ Iran sản xuất vũ khí hạt nhân vẫn không thay đổi so với mùa hè năm 2025. Điều này trái ngược với ước tính trước đó của các nhà phân tích rằng các cuộc không kích của Mỹ và Israel có thể đã đẩy lùi mốc thời gian này ít nhất một năm.
Đánh giá tình báo không thay đổi sau hai tháng chiến sự
Các đánh giá về chương trình hạt nhân của Tehran nhìn chung không thay đổi ngay cả sau hai tháng chiến sự kể từ khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên chiến, với mục tiêu ngăn cản Nhà nước Cộng hòa Hồi giáo này sản xuất vũ khí hạt nhân. Chiến dịch không kích mới nhất từ ngày 28 tháng 2 của Mỹ và Israel tập trung vào các mục tiêu quân sự truyền thống, nhưng Israel cũng đã tấn công nhiều cơ sở hạt nhân quan trọng.
Mốc thời gian không đổi cho thấy mục tiêu cản trở chương trình hạt nhân của Iran có thể buộc Mỹ và Israel phải phá hủy hoặc tịch thu toàn bộ trữ lượng uranium làm giàu cao của nước này. Cuộc chiến giữa Mỹ-Israel và Iran đã rơi vào bế tắc kể từ khi thỏa thuận đình chiến được ký kết vào ngày 7 tháng 4, cho phép đàm phán hòa bình. Tuy nhiên, căng thẳng vẫn ở mức cao với những bất đồng sâu sắc, khi Iran tiếp tục phong tỏa Eo biển Hormuz, cắt đứt 1/5 nguồn cung dầu toàn cầu và gây ra khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng.
Mục tiêu của Mỹ và các cuộc không kích trước đó
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth công khai khẳng định mục tiêu của Mỹ là đảm bảo Iran không sản xuất vũ khí hạt nhân thông qua các thương lượng hiện tại. Trước cuộc chiến 12 ngày trong tháng 6 năm 2025, các cơ quan tình báo Mỹ kết luận Iran có thể sản xuất đủ uranium làm giàu cao cho một bom hạt nhân trong vòng 3 đến 6 tháng. Sau các cuộc không kích nhằm vào các cơ sở hạt nhân Natanz, Fordow và Isfahan, các cơ quan tình báo ước tính mốc thời gian này bị đẩy lùi khoảng 9 tháng đến 1 năm.
Các cuộc tấn công đó đã phá hủy hoặc gây hư hại nghiêm trọng cho ba nhà máy làm giàu uranium. Tuy nhiên, cơ quan giám sát hạt nhân của Liên Hợp Quốc không thể xác định tung tích của khoảng 440 kg uranium làm giàu ở mức 60%. Cơ quan này tin rằng một nửa lượng uranium đó được tích trữ trong các khu tổ hợp dưới lòng đất tại Trung tâm Nghiên cứu Hạt nhân Isfahan, nhưng không thể xác minh do hoạt động điều tra bị chấm dứt.
Cơ quan Năng lượng Hạt nhân Quốc tế ước tính lượng uranium làm giàu cao mà Iran tích trữ có thể đủ để sản xuất 10 bom hạt nhân nếu được làm giàu hoàn toàn.
Phản ứng từ chính quyền Mỹ
Phát ngôn viên Nhà Trắng Olivia Wales nhận xét về các chiến dịch không kích: "Chiến dịch Búa Đêm đã phá hủy các cơ sở hạt nhân của Iran, và chiến dịch Thịnh nộ Sử thi đã sử dụng thắng lợi đó làm bàn đạp để phá hủy các cơ sở công nghiệp quốc phòng mà Iran dùng làm lá chắn bảo vệ chương trình hạt nhân." Bà nhấn mạnh: "Tổng thống Trump từ lâu đã khẳng định Iran không thể được phép sản xuất vũ khí hạt nhân, và ông không hề có ý định nói suông."
Văn phòng Giám đốc Tình báo Quốc gia Mỹ chưa phản hồi yêu cầu bình luận. Các quan chức Mỹ, bao gồm ông Trump, liên tục khẳng định mục tiêu chính của cuộc chiến là tiêu diệt chương trình hạt nhân của Iran. Trên mạng xã hội X, Phó Tổng thống Mỹ JD Vance viết: "Iran không thể được phép sản xuất vũ khí hạt nhân. Đó là mục tiêu của chiến dịch này."
Khó khăn trong đánh giá và các lựa chọn quân sự
Các nguồn tin cho biết việc ước tính khung thời gian không thay đổi phản ánh mục tiêu của chiến dịch quân sự gần đây nhất. Trong khi Israel tấn công các mục tiêu hạt nhân, bao gồm một cơ sở sản xuất uranium vào cuối tháng 3 năm 2026, quân đội Mỹ tập trung vào các cơ sở quân sự truyền thống, bộ máy lãnh đạo và cơ sở công nghiệp quân sự.
Một số nhà phân tích cho rằng việc ước tính không thay đổi một phần do không còn các mục tiêu hạt nhân lớn dễ bị phá hủy sau chiến dịch tháng 6 năm 2025. Eric Brewer, cựu phân tích tình báo Mỹ cấp cao, hiện là phó giám đốc chương trình nghiên cứu vật liệu hạt nhân tại Nuclear Threat Initiative, nhận định: "Iran vẫn sở hữu toàn bộ lượng vật liệu hạt nhân từ trước, rất có thể được tích trữ sâu dưới lòng đất tại các cơ sở mà vũ khí Mỹ không thể tấn công đủ sâu để phá hủy."
Trong những tuần gần đây, các quan chức Mỹ đã cân nhắc các chiến dịch nguy hiểm hơn, bao gồm đột kích trên bộ để tịch thu lượng uranium làm giàu cao được cho là đang tích trữ dưới các đường hầm tại Isfahan.
Quan điểm của Iran và những thách thức
Chính phủ Iran liên tục khẳng định không có ý định sản xuất vũ khí hạt nhân. Các cơ quan tình báo Mỹ và IAEA cho biết Tehran đã chấm dứt chương trình sản xuất đầu đạn hạt nhân từ năm 2003, nhưng Israel và một số chuyên gia cho rằng chính quyền này đã bí mật lưu trữ các phần quan trọng từ chương trình đó. Các chuyên gia cho biết việc đánh giá chính xác khả năng sản xuất vũ khí hạt nhân của Iran là rất khó, ngay cả đối với các cơ quan tình báo hàng đầu.
Một số quan chức Mỹ, bao gồm Ngoại trưởng Marco Rubio, khẳng định việc không kích các hệ thống phòng không của Iran đã giảm mối đe dọa hạt nhân bằng cách làm suy yếu khả năng bảo vệ các cơ sở hạt nhân. Ngoài ra, việc Israel ám sát các nhà khoa học nguyên tử hàng đầu của Iran cũng có tác động đáng kể. David Albright, cựu điều tra viên hạt nhân của Liên Hợp Quốc, người điều hành Viện Nghiên cứu Khoa học và An ninh Quốc tế, cho biết: "Mọi người đều có thể đồng ý rằng không thể đánh bom phá hủy kiến thức, nhưng ít nhất có thể đánh bom tiêu diệt những người giữ kiến thức đó."
