Tại Hội thảo "Phấn đấu tăng trưởng kinh tế 2 con số bền vững: Bối cảnh mới - Hành động mới" do Báo Dân trí tổ chức chiều 27/5, các chuyên gia kinh tế đã chỉ ra rằng việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và tuân thủ các chuẩn mực xanh đóng vai trò then chốt giúp Việt Nam nâng cao năng suất lao động, mở rộng thị trường và hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số bền vững.
ESG và AI: Động lực kép cho nền kinh tế
Theo TS Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, xu hướng tiêu dùng xanh đang tái định hình thị trường nội địa trị giá khoảng 7 triệu tỷ đồng (tương đương 290 tỷ USD), nơi có tới 84% người tiêu dùng sẵn sàng chi trả cao hơn cho sản phẩm sạch và có cam kết ESG. Áp lực này buộc doanh nghiệp phải chuyển đổi mô hình sản xuất truyền thống, nâng cao trách nhiệm xã hội. Vai trò điều tiết của Chính phủ được coi là chủ chốt, với quy mô vốn đầu tư công trung hạn 2026-2030 dự kiến khoảng 8,22 triệu tỷ đồng và chi thường xuyên khoảng 10,06 triệu tỷ đồng. Nhà nước hiện là "người tiêu dùng lớn nhất" của nền kinh tế, có thể định hướng thị trường qua mua sắm công, phân bổ vốn và lựa chọn dự án theo hướng xanh hơn.
Đầu tư AI: Mỗi USD sinh lời gấp 3,7 lần
Ông Lê Hùng Cường, Tổng giám đốc FPT Digital, nhấn mạnh công nghệ và đổi mới sáng tạo đã trở thành yêu cầu sống còn. Các mô hình kinh tế công nghệ cao cho thấy mỗi USD đầu tư vào AI có thể tạo ra 3,7 USD giá trị hoàn lại. Đây là công cụ cốt lõi để doanh nghiệp tái cấu trúc, tối ưu vận hành, tăng năng suất, đồng thời là đòn bẩy chính giúp Việt Nam vượt qua bẫy thu nhập trung bình. "Tích hợp AI vào chuỗi sản xuất kinh doanh là động lực quan trọng nhất trong giai đoạn tăng trưởng mới", ông khẳng định.
AI không lấy đi việc làm, mà tạo ra việc làm mới
PGS.TS Nguyễn Đình Thọ, Phó viện trưởng Viện Chiến lược, Chính sách nông nghiệp và môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), cho rằng việc tận dụng AI sẽ tối ưu hóa khai thác tài nguyên, giảm giá thành, nâng cao thu nhập thực tế và kích cầu kinh tế. Trước lo ngại AI thay thế con người, ông so sánh làn sóng này với Cách mạng Công nghiệp thế kỷ 19: công nghệ mới không triệt tiêu việc làm mà tái định vị thị trường lao động, giải phóng con người khỏi công việc lặp đi lặp lại, hạ giá thành dịch vụ và mở ra phân khúc mới. AI sẽ thúc đẩy nhu cầu tuyển dụng trong các lĩnh vực công nghệ cao như phát triển phần mềm, dịch vụ số và công nghiệp tri thức.
Dẫn chứng năng lực công nghệ của Việt Nam, ông Thọ cho biết các ứng dụng do kỹ sư trong nước phát triển đạt khoảng 6 tỷ lượt tải trong năm qua, trong đó 5,1 tỷ lượt từ thị trường quốc tế. Trung bình mỗi phút có 12.000 lượt tải ứng dụng Việt Nam; lĩnh vực này tăng trưởng 65% mỗi năm, tạo ra khoảng 49.000 việc làm trực tiếp. Những con số này cho thấy tiềm năng khổng lồ của nguồn nhân lực số. Nếu tận dụng tốt các định hướng chiến lược vĩ mô và thúc đẩy ứng dụng công nghệ sâu rộng, Việt Nam hoàn toàn có thể nâng cao chất lượng tăng trưởng, giải phóng năng suất lao động của thị trường hơn 100 triệu dân và hiện thực hóa mục tiêu phát triển hai con số một cách bền vững.
