AI 'Khai Tử' Cuộc Thi Thơ Yokai 20 Năm Ở Nhật Bản: Tranh Cãi Công Bằng Sáng Tạo
Một cuộc thi thơ truyền thống lâu đời tại Nhật Bản, Yokai Senryu Contest, đã chính thức khép lại sau hai thập kỷ tồn tại. Nguyên nhân chính được xác định là sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI), khiến ban tổ chức không thể đảm bảo tính công bằng trong việc phân biệt tác phẩm do con người sáng tác hay được tạo ra bằng công nghệ.
Cuộc Thi Thơ Senryu Về Yokai Và Sự Kết Thúc Đột Ngột
Cuộc thi Yokai Senryu Contest được tổ chức tại thành phố Sakaiminato, tỉnh Tottori, nơi được mệnh danh là "ngôi làng của yêu quái" ở Nhật Bản. Ra đời vào năm 2006, sự kiện này tập trung vào thể thơ senryu ngắn gọn với chủ đề xoay quanh các sinh vật dân gian Nhật Bản gọi là yokai. Trong suốt 20 năm, cuộc thi đã thu hút hàng nghìn bài dự thi mỗi năm, với đỉnh điểm lên đến hơn 8.300 tác phẩm được gửi về.
Tuy nhiên, đến năm thứ 20, ban tổ chức đã quyết định dừng lại vĩnh viễn. Ông Toyohiro Yuki, người đứng đầu đơn vị quản lý du lịch tại Sakaiminato, giải thích rằng nhiều bài dự thi gần đây có "cùng motif, thậm chí trùng cả cách diễn đạt", khiến ban giám khảo nghi ngờ có sự can thiệp của AI. Ông nhấn mạnh: "Việc phân biệt giữa con người và AI là cực kỳ khó", điều này làm suy yếu tính công bằng vốn có của cuộc thi.
Tranh Cãi Về Vai Trò Của AI Trong Sáng Tạo Nghệ Thuật
Ông Tsuyoshi Furuhashi, đại diện ban tổ chức, chia sẻ một góc nhìn khác khi cho rằng AI không phải là điều tiêu cực. Tuy nhiên, trong bối cảnh xã hội chưa có quy định rõ ràng về việc sử dụng AI trong sáng tạo, việc tiếp tục tổ chức cuộc thi trở nên thiếu công bằng. Cột mốc 20 năm cũng được xem là thời điểm phù hợp để khép lại, đánh dấu sự chuyển mình của nghệ thuật trong kỷ nguyên số.
Thực tế, sự xuất hiện của AI đang tạo ra những thay đổi đáng kể trong các cuộc thi sáng tác trên toàn cầu. Một số cuộc thi thơ và viết luận đã bổ sung quy định cấm sử dụng AI, nhưng việc phát hiện vi phạm gần như không khả thi do sự tinh vi của công nghệ. Ngược lại, có những sân chơi như cuộc thi "DX Senryu" tại tỉnh Saga lại cho phép sử dụng AI như một phần của sáng tạo, phản ánh sự đa dạng trong cách tiếp cận.
Hướng Đi Mới Và Tương Lai Của Cuộc Thi
Nếu còn có cơ hội tổ chức trong tương lai, ban tổ chức Yokai Senryu Contest đang cân nhắc những hướng đi mới để thích ứng với thời đại. Một trong những phương án được đề xuất là yêu cầu người tham gia đến trực tiếp Sakaiminato để sáng tác tại chỗ, nhằm đảm bảo tính "người thật, việc thật". Ông Furuhashi nói: "Chúng tôi muốn biến nó thành một sự kiện trải nghiệm, nơi những người yêu yokai có thể gặp gỡ và cùng sáng tạo".
Sự kiện này không chỉ là một câu chuyện về sự kết thúc, mà còn là bài học về cách công nghệ đang định hình lại các lĩnh vực nghệ thuật truyền thống. Nó đặt ra câu hỏi lớn về ranh giới giữa sáng tạo của con người và máy móc, cũng như nhu cầu cấp thiết về các quy định pháp lý để bảo vệ tính công bằng trong các cuộc thi sáng tạo.
